Geri Dön

Ortogeriatrik bakım planı ile izlenen 65 yaş üstü kalça kırığı hastalarında malnütrisyon riski ile ilişkili faktörler ve klinik sonuçlarının incelenmesi

An investigation of factors associated with the risk of malnutrition and clinical outcomes in patients aged 65 and older with hip fractures managed using an orthogeriatric care plan

PDF İndir

  1. Tez No: 1008321
  2. Yazar: FIRAT EMİR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. GÖZDE ŞENGÜL AYÇİÇEK
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Kalça Kırığı, Malnütrisyon, Ortogeriatrik Bakım, MNA- SF, GLIM Kriterleri, Kapsamlı Geriatrik Değerlendirme, Basınç Yarası, Hip Fracture, Malnutrition, Orthogeriatric Care, MNA-SF, GLIM Criteria, Comprehensive Geriatric Assessment, Pressure Ulcer
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Etlik Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İç Hastalıkları Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZET ORTOGERİATRİK BAKIM PLANI İLE İZLENEN 65 YAŞ ÜSTÜ KALÇA KIRIĞI HASTALARINDA MALNÜTRİSYON RİSKİ İLE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER VE KLİNİK SONUÇLARIN İNCELENMESİ Giriş ve Amaç: Dünya genelinde artan yaşlı nüfusla birlikte kalça kırıkları; yüksek mortalite, morbidite ve fonksiyonel kayıpla seyreden kompleks bir geriatrik sendrom ve ciddi bir halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Bu sürecin yönetimi, ortopedi ve geriatri disiplinlerinin koordineli çalıştığı 'Ortogeriatrik Bakım' modellerini zorunlu kılmaktadır. Bakım planının temel bileşeni olan nutrisyonel durum, iyileşme kapasitesini doğrudan etkilerken; hastaların önemli bir kısmı yatış anında malnütrisyon riski taşımaktadır. Bu çalışmada; ortogeriatrik bakım planı dahilinde takip edilen 65 yaş ve üzeri kalça kırığı hastalarında malnütrisyon prevalansı ile ilişkili risk faktörlerinin belirlenmesi; ayrıca malnütrisyonun hastane yatış süresi, postoperatif komplikasyonlar, geri başvuru ve mortalite gibi klinik sonuçlar üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma; Ocak 2024 - Kasım 2025 tarihleri arasında Ankara Etlik Şehir Hastanesi'nde kalça kırığı tanısıyla ortogeriatrik bakım planı dahilinde izlenen 65 yaş ve üzeri 103 hastanın verilerinin incelendiği retrospektif, tek merkezli, gözlemsel bir kohort çalışmasıdır. Araştırma için etik kurul onayı alınmıştır (AEŞH-BADEK-2025-0272). Hastaların nutrisyonel durumları MNA-SF ve GLIM kriterleri ile; kapsamlı geriatrik değerlendirme parametreleri ise Katz GTYA, Lawton- Brody EGTYA, Mini-Cog, 4AT, Geriatrik Depresyon Ölçeği, Klinik Kırılganlık Ölçeği, SARC-F, El Kavrama Gücü ve EAT-10 testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Klinik sonuçlar kapsamında; hastane ve yoğun bakım yatış süreleri, postoperatif komplikasyonlar, basınç yarası gelişimi, mobilizasyon durumu ile 30 ve 90 günlük mortalite ve geri başvuru oranları takip edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS v25.0 yazılımı kullanılmış; istatistiksel anlamlılık düzeyi p < 0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya ortalama yaşı 80,1 ± 7,9 yıl olan toplam 103 hasta (%63,1 kadın, %36,9 erkek) dahil edilmiştir. MNA-SF skoruna göre hastaların %33,0'ü malnütrisyonlu, %52,4'ü ise malnütrisyon riski altında saptanırken; GLIM kriterlerine göre malnütrisyon prevalansı %38,5 olarak bulunmuştur. Malnütrisyonun eşlik ettiği xii grupta; Klinik Kırılganlık Ölçeği (CFS), sarkopeni riski (SARC-F), kognitif etkilenme (4AT), depresif belirti yükü (GDS) ve yutma güçlüğü (EAT-10) skorları anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p < 0,05). Laboratuvar verilerinde prealbümin ve D vitamini düzeyleri malnütrisyonlu grupta anlamlı derecede düşük saptanmıştır (p < 0,05). Çok değişkenli regresyon analizinde; basınç yarası gelişimi toplam hastane yatış süresini bağımsız bir faktör olarak %66 oranında artırmaktadır (exp(B)=1,660; p = 0,001). Ameliyat öncesi bekleme süresinin 38 saati aşması basınç yarası gelişimi ile anlamlı ilişkili bulunmuştur (p = 0,007). Lojistik regresyon analizinde, MNA-SF ile saptanan aşikar malnütrisyonun basınç yarası geliştirme riskini yedi buçuk kat (OR: 7,49; p = 0,057) artırma eğiliminde olduğu saptanmıştır. Sonuç: Bu çalışma, ortogeriatrik bakım planı dahilinde malnütrisyonun erken dönemde saptanmasının klinik süreç yönetimi ve komplikasyonların önlenmesi üzerindeki belirleyici rolünü ortaya koymuştur. Elde edilen veriler, malnütrisyonun bu popülasyonda sarkopeni, kırılganlık, depresif belirti yükü ve nörobilişsel bozulma ile karakterize kompleks bir geriatrik sendromlar bütününün“tetikleyici odağı”olduğunu kanıtlamaktadır. MNA-SF ve GLIM kriterleri arasında saptanan prevalans farkı,“yüksek duyarlılıklı tarama”ile“spesifik tanısal doğrulama”basamaklarının metodolojik olarak birbirini tamamlaması gerektiğini doğrulamaktadır. Çalışmamızda malnütrisyonun; basınç yarası riskini yedi buçuk kat (OR=7,49) artırma eğiliminde olduğu ve malnütrisyonu olan hastalarda basınç yarası varlığının hastane yatış süresini %66 oranında uzatan en güçlü klinik öngörücü olduğu saptanmıştır. Kısa dönem mortalite ile anlamlı ilişki saptanmamış olsa da; nütrisyonel durumun sistemik fizyolojik rezervi yansıtan ve klinik gidişatı bütüncül olarak etkileyen temel bir parametre olduğu sonucuna varılmıştır.

Özet (Çeviri)

ABSTRACT AN INVESTIGATION OF FACTORS ASSOCIATED WITH THE RISK OF MALNUTRITION AND CLINICAL OUTCOMES IN PATIENTS AGED 65 AND OLDER WITH HIP FRACTURES UNDERGOING ORTHOGERIATRIC CARE PLAN Introduction and Aim: With the growing elderly population worldwide, hip fractures have become a complex geriatric syndrome characterized by high mortality, morbidity, and functional loss, as well as a serious public health issue. Managing this condition necessitates“orthogeriatric care”models in which the disciplines of orthopedics and geriatrics work in coordination. Nutritional status, a key component of the care plan, directly influences recovery capacity; however, a significant proportion of patients are at risk of malnutrition at the time of admission. This study aims to identify risk factors associated with the prevalence of malnutrition in patients aged 65 and older with hip fractures who are followed within an orthogeriatric care plan; it also seeks to evaluate the impact of malnutrition on clinical outcomes such as length of hospital stay, postoperative complications, readmission, and mortality. Materials and Methods: This study is a retrospective, single-center, observational cohort study that analyzed data from 103 patients aged 65 and older who were followed as part of an orthogeriatric care plan at Ankara Etlik City Hospital between January 2024 and November 2025 following a diagnosis of hip fracture. Ethical committee approval was obtained for the study (AEŞH-BADEK-2025-0272). Patients' nutritional status was assessed using the MNA-SF and GLIM criteria; comprehensive geriatric assessment parameters were analyzed using the Katz GFR, Lawton-Brody GFR, Mini-Cog, 4AT, Geriatric Depression Scale, Clinical Frailty Scale, SARC-F, Hand Grip Strength, and EAT-10 tests. Clinical outcomes included hospital and intensive care unit lengths of stay, postoperative complications, development of pressure ulcers, mobilization status, as well as 30- and 90-day mortality and readmission rates. Data were analyzed using SPSS v25.0 software; statistical significance was set at p < 0.05. Results: A total of 103 patients (63.1% female, 36.9% male) with a mean age of 80.1 ± 7.9 years were included in the study. According to the MNA-SF score, 33.0% xiv of the patients were found to be malnourished, while 52.4% were at risk of malnutrition; according to GLIM criteria, the prevalence of malnutrition was found to be 38.5%. In the group with malnutrition, scores on the Clinical Frailty Scale (CFS), risk of sarcopenia (SARC-F), cognitive impairment (4AT), depressive symptom burden (GDS), and dysphagia (EAT-10) were found to be significantly higher (p < 0.05). In laboratory data, prealbumin and vitamin D levels were found to be significantly lower in the malnourished group (p < 0.05). In the multivariate regression analysis, pressure ulcer development increased the total hospital stay duration by 66% as an independent factor (exp(B) = 1.660; p = 0.001). A preoperative waiting time exceeding 38 hours was found to be significantly associated with pressure ulcer development (p = 0.007). In the logistic regression analysis, it was found that overt malnutrition identified by the MNA-SF tended to increase the risk of developing pressure ulcers by 7.5 times (OR: 7.49; p = 0.057). Conclusion: This study has demonstrated the critical role of early detection of malnutrition within an orthogeriatric care plan in clinical process management and the prevention of complications. The data obtained demonstrate that malnutrition serves as the“triggering focal point”of a complex geriatric syndrome characterized by sarcopenia, frailty, depressive symptom burden, and neurocognitive impairment in this population. The prevalence difference observed between the MNA-SF and GLIM criteria confirms that the“high-sensitivity screening”and“specific diagnostic confirmation”steps must methodologically complement one another. In our study, malnutrition was identified as the strongest clinical predictor, tending to increase the risk of pressure ulcers by 7.5 times (OR=7.49) and prolonging hospital stay by 66% through the presence of pressure ulcers associated with malnutrition. Although no significant association was found with short-term mortality, it was concluded that nutritional status is a fundamental parameter reflecting systemic physiological reserve and comprehensively influencing clinical outcomes.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    580128

    Farklı fakültelerdeki üniversite öğrencilerinde ortoreksiya nervoza görülme sıklığı ile yeme tutum davranışları ve beden algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi

    The investigation of the relationship between eating attitude behaviors and body image in orthorexia nervosa in university students in different faculties

    ABDURRAHİM ZARİFOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Beslenme ve DiyetetikHasan Kalyoncu Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. AYŞE ÜNLÜ

Geri Dön