Türkiye'de kamu görevlileri hakem kurulu uygulamasının memur sendikalarının örgütlenmesi ve pazarlık gücü üzerindeki etkisi
The impact of the public servants arbitration board system in türki̇ye on the organization and bargaining power of civil servant unions
- Tez No: 1013126
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL ALPAY ÖZNAZİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Eğitim sendikaları, Kamu işçileri, Kamu personeli, Kamu yönetimi, Memur sendikacılığı, Memur-Sen, Yüksek Hakem Kurulu, Education unions, Public workers, Public personnel, Public administration, Public servants union, Memur-Sen, High Arbitration Board
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sinop Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye'de hakem kurulları, çalışma hayatında ve toplu iş ilişkilerinde, çalışanlar ve işverenler arasındaki uyuşmazlıkları çözmek amacıyla oluşturulan önemli kurumlardan biridir. Toplu iş sözleşmelerinin müzakereleri sırasında taraflar arasında anlaşmazlık çıktığında, uyuşmazlığın çözümü için başvurulan mekanizmalardan biri hakem kurullarıdır. Türkiye'de hakem kurullarının işleyişi, 4857 sayılı İş Kanunu, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve ilgili mevzuatlar çerçevesinde belirlenmiştir. Bu çerçevede, özellikle kamu görevlileri ve işçiler arasında farklı statülerde hakem kurulları bulunmakta olup, en önemlileri Yüksek Hakem Kurulu ve Kamu Görevlileri Hakem Kurulu'dur. Yüksek Hakem Kurulu, Türkiye'de işçi sendikaları ile işverenler arasında toplu iş sözleşmesi sürecinde yaşanan anlaşmazlıkları çözmek için kurulan ve bağlayıcı kararlar alma yetkisine sahip bir hakem heyetidir. Kamu Görevlileri Hakem Kurulu ise kamu sektöründe çalışan memurların ve diğer kamu görevlilerinin toplu sözleşme süreçlerinde yaşanan anlaşmazlıkları çözmek amacıyla oluşturulmuştur. Bu kurul, memur sendikaları ile hükümet arasında yürütülen toplu sözleşme görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığında devreye girmekte ve kesin kararlar almaktadır. Kamu Görevlileri Hakem Kurulu'nun verdiği kararlar da tıpkı Yüksek Hakem Kurulu kararları gibi nihai olup, itiraz edilemez ve uygulanması zorunludur. Bu çalışmanın amacı Türkiye'de Kamu Görevlileri Hakem Kurulu'nun memur sendikalarının örgütlenmesi ve pazarlık gücü üzerindeki etkilerinin incelenmesidir. Bu bağlamda, öncelikle, bir kavramsal çerçeve oluşturulmuş, dünyada sendikal hakların elde edilişine dair tarihsel bir perspektif sunulmuş, memur sendikacılığının hem dünyada hem de Türkiye'deki durumu ortaya konmuştur. Sonrasında Türkiye'deki Kamu Görevlileri Hakem Kurulu uygulaması dünya ülkelerinden örneklerle temellendirilerek incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, hakem kurulu kararlarıyla ortaya çıkan ücret artışları memur sendikaları tarafından sunulan tekliflerin altında gerçekleştiği için memur sendikalarının pazarlık gücü ve örgütlenme olanakları bundan olumsuz yönde etkilenmektedir.
Özet (Çeviri)
In Turkey, arbitration boards are one of the key institutions established to resolve disputes between employees and employers in the workplace and in collective labor relations. When disagreements arise between the parties during collective bargaining negotiations, arbitration boards serve as one of the mechanisms to which they turn for dispute resolution. The operation of arbitration boards in Turkey is governed by the Labor Code No. 4857, the Trade Unions and Collective Labor Agreements Law No. 6356, and related legislation. Within this framework, there are arbitration boards with different statuses, particularly for public servants and workers, the most important of which are the High Arbitration Board and the Public Servants Arbitration Board. The High Arbitration Board is an arbitration panel established to resolve disputes arising during the collective bargaining process between labor unions and employers in Turkey, and it possesses the authority to issue binding decisions. The Public Servants Arbitration Board, on the other hand, was established to resolve disputes arising during collective bargaining processes involving civil servants and other public employees in the public sector. This board intervenes when no agreement is reached during collective bargaining negotiations between civil servant unions and the government, and issues final decisions. The decisions issued by the Public Servants Arbitration Board are final, just like those of the High Arbitration Board; they are non-appealable and must be enforced. The purpose of this study is to examine the effects of the Public Servants Arbitration Board in Turkey on the organization and bargaining power of public servant unions. In this context, a conceptual framework was first established, a historical perspective on the acquisition of union rights worldwide was presented, and the state of public servant unionism both globally and in Turkey was outlined. Subsequently, the application of the Public Servants Arbitration Board in Turkey was examined by drawing on examples from other countries. According to the findings, since the wage increases resulting from arbitration board decisions fell short of the offers made by public servant unions, the bargaining power and organizational opportunities of these unions have been negatively affected.
Benzer Tezler
- Türkiye iktisat politikalarının belirlenmesinde iktisadi kurum-kural ve kuruluşların rolleri
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM GÜRAN YUMUŞAK
- Polis meslek yüksekokullarında toplum destekli polislik anlayışının yerleşmesinde örgüt kültürünün yeri ve bir model önerisi
Status of organization culture in police academies for adoptation of communty policing philosophy and a model proposal
YILMAZ DENKTAŞ
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiEğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA ÖZMEN
- Kamu Denetçiliği Kurumu: Ve Türkiye örneği
The Institution of Public Supervising (Ombudsman): And example of Turkey
MAHMUT ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Kamu YönetimiAdnan Menderes ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATMA NEVAL GENÇ
- Dünyada ve Türkiye'de Kamu Denetçiliği Kurumunun etkinliği
Activities of the Ombudsman Institution in the world and Turkey
NURCAN ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Kamu YönetimiKastamonu ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DENİZ KUNDAKÇI
- Düzenleyici devlet ve radyo, televizyon piyasası düzenlemesi: RTÜK örneği
The regulatory state and radio, television market regulation: The case of Radio and Television Supreme Council
YUNUS YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Kamu Yönetimiİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜN AKDURAN EROL