Türkiye'de hastane yapıları için yeşil hastane sertifika sistemi geliştirilmesi
Development of a green hospital certification system for hospital buildings in Türki̇ye
- Tez No: 1015911
- Danışmanlar: PROF. DR. RÜVEYDA KÖMÜRLÜ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnşaat sektörünün küresel karbon emisyonlarındaki yüksek payı ve sağlık yapılarının 7/24 kesintisiz hizmet zorunluluğundan kaynaklanan yoğun enerji tüketimi, sürdürülebilir tasarım stratejilerini bir tercih olmaktan çıkarıp zorunluluk haline getirmiştir. Ancak LEED ve BREEAM gibi uluslararası sistemlerin, gelişmekte olan ülkelerin yerel ekonomik koşullarını, teknolojik altyapılarını ve özgün risk faktörlerini karşılamadaki yetersizliği, ulusal modellere olan ihtiyacı artırmaktadır. Bu bağlamda tez çalışması; küresel standartları karşılaştırmalı olarak analiz ederek, Türkiye koşullarına özgü ve Ulusal Yeşil Sertifika Sistemi (YeS-TR) ile bütünleşmiş, uygulanabilir bir“Yeşil Hastane Sertifika Modeli”geliştirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında; gelişmiş (LEED, BREEAM, GREEN STAR, CASBEE) ve gelişmekte olan (YeS-TR, IGBC, GBI, GREENSHIP) ekonomileri temsil eden sekiz farklı sertifikasyon sistemi incelenmiştir. Literatür taraması ve vaka analizleriyle desteklenen karma araştırma yönteminin izlendiği çalışmada, sağlık yapılarına özgü 9 ana kategori ve 44 kriterden oluşan kapsamlı bir değerlendirme seti oluşturulmuştur. Belirlenen bu kriterler, YeS-TR uzmanı mimar ve mühendislerden oluşan disiplinler arası yetkin bir grup ile Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yöntemi kullanılarak ağırlıklandırılmıştır. Analiz bulguları, gelişmiş ülke sistemlerinin ağırlıklı olarak karbon emisyonu odaklı; gelişmekte olan ülke sistemlerinin ise su ve malzeme yönetimi odaklı olduğunu ortaya koymuştur. Türkiye özelindeki AHP sonuçlarında ise artan maliyetler ve kaynak kısıtlılığı nedeniyle“Enerji Verimliliği”ve“Su Verimliliği”en yüksek önceliğe sahip kategoriler olarak belirlenmiştir. Çalışmanın literatüre en özgün katkısı; uluslararası modellerde genellikle geri planda kalan, ancak Türkiye'nin sismik gerçekliği gözetilerek“Afet ve Deprem Güvenliği”kriterinin modele kritik ve zorunlu bir bileşen olarak entegre edilmesidir. Sonuç olarak önerilen model; sadece çevresel performansı değil, yapısal direnci ve kullanıcı konforunu da önceleyerek, sağlık yatırımlarında politika yapıcılar, yatırımcılar ve işletmeciler için bilimsel temelli, stratejik bir rehber niteliğindedir.
Özet (Çeviri)
The high share of the construction sector in global carbon emissions and the intense energy consumption resulting from the 24/7 uninterrupted service requirement of healthcare facilities have transformed sustainable design strategies from a preference into a necessity. However, the inadequacy of international systems such as LEED and BREEAM in addressing the local economic conditions, technological infrastructures, and unique risk factors of developing countries necessitates the development of national models. In this context, this thesis aims to develop an applicable“Green Healthcare Facility Certification Model”specific to Turkey's conditions and integrated with the National Green Certification System (YeS-TR) by comparatively analyzing global standards. Within the scope of the research, eight different certification systems representing developed (LEED, BREEAM, GREEN STAR, CASBEE) and developing (YeS-TR, IGBC, GBI, GREENSHIP) economies were examined. Adopting a mixed research method supported by literature review and case analyses, a comprehensive assessment set consisting of 9 main categories and 44 criteria specific to healthcare facilities was established. These criteria were weighted using the Analytic Hierarchy Process (AHP) method with the participation of an interdisciplinary group of competent experts, including architects and engineers specializing in YeS-TR. The analysis findings revealed that developed country systems are predominantly focused on carbon emissions, whereas developing country systems prioritize water and material management. According to the AHP results specific to Turkey,“Energy Efficiency”and“Water Efficiency”were identified as the highest priority categories due to rising costs and resource scarcity. The study's most original contribution to the literature is the integration of“Disaster and Earthquake Safety”as a critical and mandatory component of the model, considering Turkey's seismic reality, a factor often secondary in international models. Consequently, the proposed model serves as a scientifically based, strategic guide for policymakers, investors, and operators in healthcare investments, prioritizing not only environmental performance but also structural resilience and user comfort.
Benzer Tezler
- Yeşil hastanelerin gelişimi için kritik faktörlerin belirlenmesi: Türkiye'deki kamu hastaneleri için politika önerileri
Determining critical factors for the develepment of green hospitals: Policy recommendations for public hospitals in Turkey
BÜŞRA ÇELEBİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sağlık Yönetimiİstanbul Medipol ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERHAT YÜKSEL
- Yeşil hastane yapılarının tasarım süreçlerinin proje yönetimi açısından incelenerek örnek bir proje üzerinden değerlendirilmesi
The evaluation of the design processes of green hospital buildings through examining the project management of a sample project
RECEP AHMED BÜYÜKÇINAR
- Sürdürülebilir tasarım ilkelerinin sağlık yapılarını şekillendirmesi
Sustainable design principles shaping health structures
FATMA DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
MimarlıkBeykent ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ORKUN ÖZÜER
- Leed sertifikasının sürdürülebilir arazi ve iç mekân hava kalitesi kriterlerinin kullanıcı memnuniyetine etkisinin araştırılması
Research on the effect of leed certification's sustainable landscape and indoor air quality criteria on user satisfaction
KÜBRA KOYUNCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Aydın ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKÇEN FİRDEVS YÜCEL CAYMAZ
- Sürdürülebilir bir hastane modeli için iç mekan tasarım kriterleri
İnterior space design criteria for the sustainable hospital model
SAMET BEYCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
İç Mimari ve DekorasyonBeykent Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA ORKUN ÖZÜER