Türkiye'de yayılış gösteren bazı aethıonema (Brassıcaceae) taksonlarının dna içeriklerinin ve ploidi seviyelerinin flow sitometri yöntemiyle belirlenmesi
Determination of nuclear dna content and ploidy level of some aethionema taxa (Brassicaceae) from türki̇ye
- Tez No: 972736
- Danışmanlar: PROF. DR. KUDDİSİ ERTUĞRUL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Aethionema, Brassicaceae, Sitogenomik, C-Değeri, Ploidi seviyeleri, Aethionema, Brassicaceae, Cytogenomic, C-Value, Ploidy levels
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Brassicaceae familyası, Aethionemoideae alt familyası, Aethionemeae oymağında sınıflandırılan Aethionema Aiton cinsi dünyada yaklaşık 70 kadar türle temsil edilir ve türlerin büyük çoğunluğu Iran-Turan ve Akdeniz bitki coğrafyasında yayılış gösterir. Türkiye (Anadolu diyagonali boyunca) sadece cins için gen merkezi olmakla kalmayıp, İran'la birlikte bu cinsin en önemli farklılaşma merkezidir. Aethionema cinsi son düzenlemelere göre Türkiye Florasında 51 türle temsil edilmektedir. Türlerin 33'ü endemiktir, endemizm oranı ise %65'dır. Aethionema cinsi, taksonomik açıdan Türkiye'deki en karmaşık cinslerden birisidir. Aethionema türlerinde teşhis için olgun meyve gereksiniminden dolayı pek çok herbaryum materyali teşhis edilememiş veya yanlış adlandırılmıştır. Bu cinsle ilgili yayımlanmış kromozom çalışmaları yok denecek kadar azdır. Yapılan sayımlar türün temel kromozom sayısını belirlemek için yeterli değildir. Ayrıca Aethionema cinsinde yapılan kromozom sayımı çalışmalarında kromozomların oldukça küçük olduğu, bu nedenle kromozom morfolojilerinin belirlenmesinde zorluklar yaşandığı belirtilmiştir. Çalışma kapsamında Türkiye'de doğal olarak yetişen Aethionema taksonlarına ait popülasyonlarda farklı rakım ve coğrafi bölgelerden toplanan toplam 41 taksona ait 160 aksesyonun nükleer DNA içerikleri ve piloidi seviyeleri flow sitometri yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Aethionema taksonlarının DNA içeriği analizlerinde referans bitki olarak Vicia sativa L. (2C=3,65) ve floresan boya olarak Propidium İyödür (PI) kullanılmış ve 2C değerleri pik bazında hesaplanmıştır. Bu çalışma kapsamında, 49 aksesyonda diploid (2n=2x=24), 57 aksesyonda triploid (2n=3x=36), 53 aksesyonda tetraploid (2n=4x=48) ve üç aksesyonda ise pentaploid (2n=5x=60) ploidi düzeylerine karşılık gelen DNA miktarları ilk kez rapor edilmiştir. Kromozom sayıları bilinmeyen taksonlar için kromozom sayılarını tahmin etmek amacıyla önceki çalışmalardan referans alınarak, R programı ve bu çalışmada geliştirilen istatistiksel model kullanılarak toplam 49 aksesyoniçin kromozom sayıları tahmin edilmiştir. Ayrıca mevcut çalışmadan elde edilen sonuçlara dayanarak Aethionema cinsi taksonlarında önceden gözlemlenen kromozom sayıları ve DNA miktarları mukayese edilerek teyit edilmiştir. İncelenen örnekler içinde en büyük 1C değeri 0,54 pg ile Aethionema compactum (Hartvig & Strid) Yild., en düşük 1C değeri ise 0,22 pg ile Aethionema spicatum Post türünde görülmüştür. Çalışma sonunda Aethionema taksonlarına ait çekirdek DNA miktarları ve belirlenen ploidi seviyelerini kullanarak cinsin taksonomisine katkı sağlamak amacıyla bazal grup olarak konumu vurgulanmış ve bu cins için önceden rapor edilen (1C=0,71 pg) ortalama DNA miktarlarından daha düşük bir DNA miktarı (1C=0,37 pg) tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The genus Aethionema Aiton, classified within the family Brassicaceae, subfamily Aethionemoideae, and tribe Aethionemeae, is represented worldwide by approximately 70 species, the majority of which are distributed across the Irano-Turanian and Mediterranean phytogeographical regions. Turkey, particularly along the Anatolian diagonal, is not only a gene center for the genus but, together with Iran, also represents one of its major centers of diversification. According to the most recent taxonomic revisions, the genus is represented in the Flora of Turkey by 51 species, 33 of which are endemic, corresponding to an endemism rate of 65%. Taxonomically, Aethionema is among the most complex genera in Turkey. Due to the requirement of mature fruits for accurate species identification, many herbarium specimens remain unidentified or have been misnamed. Published chromosomal studies on this genus are extremely scarce, and existing chromosome counts are insufficient to determine the basic chromosome number. Furthermore, previous studies have reported that chromosomes in Aethionema are very small, which has posed challenges for the determination of chromosome morphology. In this study, nuclear DNA contents and ploidy levels were determined using flow cytometry in 160 accessions belonging to 41 Aethionema taxa naturally occurring in Turkey, collected from different altitudes and geographical regions. In DNA content analyses, Vicia sativa L. (2C=3.65 pg) was used as the reference standard and Propidium Iodide (PI) as the fluorescent dye, with 2C values calculated on a peak basis. For the first time, DNA amounts corresponding to different ploidy levels were reported: diploid (2n=2x=24) in 49 accessions, triploid (2n=3x=36) in 57 accessions, tetraploid (2n=4x=48) in 53 accessions, and pentaploid (2n=5x=60) in three accessions. For taxa with unknown chromosome numbers, predictions were made for a total of 49 accessions using statistical models developed in R software, based on references from previous studies. The results of this study were also compared with previously reported chromosome numbers and DNA contents in the genus and confirmed accordingly. Among the examined samples, the highest 1C value (0.54 pg) was recorded in Aethionema compactum (Hartvig & Strid) Yild., while the lowest 1C value (0.22 pg) was observed in Aethionema spicatum Post. At the conclusion of this study, the nuclear DNA contents and ploidy levels of Aethionema taxa were evaluated in order to contribute to the taxonomy of the genus. The genus was emphasized as a basal group, and the results revealed a lower average DNA content (1C=0.37 pg) compared to previously reported values (1C=0.71 pg).
Benzer Tezler
- Türkiye'de yayılış gösteren aethionema (Brassicaceae) taksonlarının tohumları üzerine mikromorfolojik ve anatomik araştırmalar
Micromorphological and anatomical researches on the seeds of aethionema taxa (Brassicaceae) in Turkey
KAĞAN ÇİÇEK
Doktora
Türkçe
2024
BiyolojiSelçuk ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KUDDİSİ ERTUĞRUL
PROF. DR. NUR MÜNEVVER PINAR
- Türkiye'de yayılış gösteren bazı çekirge türlerinde (insecta:orthoptera) karyolojik incelemeler
Karyological investigations of some orthoptera (insecta:orthoptera) species living in Turkey
ŞİFA TÜRKOĞLU
- Türkiye'de yayılış gösteren bazı Lecidea liken türlerinin rDNA ITS bölgelerinin dizi analizi yöntemi ile tanımlanması
Identification of some lecidea lichen species disributed in Turkey by sequence analysis of rDNA ITS region
ESİN BAŞARAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
BiyoteknolojiAnkara ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. E. SÜMER ARAS
- Türkiye'de yayılış gösteren bazı Gagea salisb. (Liliaceae) türleri üzerinde morfolojik ve anatomik bir araştırma
A morphological and anatomical investigation on some gagea salisb. (Liliaceae) species in the Turkey
UĞUR ŞEN
- Türkiye'de yayılış gösteren bazı Lactuca L. (Asteraceae)taksonlarının moleküler sistematik analizi
Molecular systematic analysis of some Lactuca L. (Asteraceae) taxa distributed in Turkey
VEYSEL UZUN