Yakın ilişki şiddetiyle dürtüsellik, cinsiyetçilik ve saldırganlık eğilimi arasındaki ilişkilerin incelenmesi
An investigation of the relationships between intimate partner violence and impulsivity, sexism and aggressive tendencies
- Tez No: 972883
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR GÜLDÜ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Adli Bilimler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Adli Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması yakın ilişkilerde uygulanan psikolojik, fiziksel ve cinsel şiddet türlerinin bireylerin dürtüsellik düzeyleri, saldırganlık eğilimleri ve çelişik duygulu cinsiyetçilik inançları ile nasıl ilişkili olduğunu çok boyutlu biçimde incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma Türkiye genelinde 18 yaş ve üzeri 385 katılımcıdan yüz yüze ve çevrimiçi veri toplanarak yürütülmüştür. Veri toplama amacıyla Barratt Dürtüsellik Ölçeği Kısa Formu (BIS-11-KF), Saldırganlık Ölçeği Kısa Formu (SÖ-KF), Çelişik Duygulu Cinsiyetçilik Ölçeği (ÇDCÖ), Yakın İlişkilerde Şiddete Yönelik Tutum Ölçeği (YİŞYTÖ-GG) ve Çatışmaların Çözümüne Yaklaşım Ölçeği (ÇÇYÖ-2) kullanılmıştır. Elde edilen veriler korelasyon, çoklu regresyon ve çok değişkenli varyans analizleri (MANOVA) ile istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda psikolojik, fiziksel ve cinsel şiddet düzeylerinin dürtüsellik, saldırganlık ve çelişik duygulu cinsiyetçilikle anlamlı şekilde ilişkili olduğu bulunmuştur. Ek olarak şiddet türlerinin dürtüsellik düzeyleri, saldırganlık eğilimleri ve diğer şiddet türleri tarafından anlamlı şekilde yordandığı görülmüştür. Demografik değişkenlerden yaş ve cinsiyetin şiddet davranışları üzerinde anlamlı varyanslar oluşturduğu ve bu farklılıkların istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Araştırma bulguları genel olarak değerlendirildiğinde romantik ilişkilerde görülen şiddet davranışlarının yalnızca bireyin psikolojik eğilimleriyle sınırlı olmadığı, aynı zamanda toplumsal cinsiyet normları ve cinsiyetçi ideolojilerin etkisiyle biçimlendiği anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda yakın ilişkilerde şiddeti önlemeye yönelik geliştirilecek psikososyal müdahale ve politika önerilerinin hem bireysel düzeyde dürtü kontrolü ve öfke yönetimi becerilerinin güçlendirilmesini hem de toplumsal düzeyde kadın ve erkek rollerine dair kalıplaşmış inançların dönüştürülmesini hedeflemesi gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine in a multidimensional framework how psychological, physical, and sexual forms of violence perpetrated within intimate relationships are associated with individuals' levels of impulsivity, tendencies toward aggression, and ambivalent sexist beliefs. The study was conducted across Turkey with data collected both face-to-face and online from 385 participants aged 18 and above. The data collection process employed the Barratt Impulsiveness Scale-Short Form (BIS-11-SF), Short Form of the Aggression Questionnaire (AQ-SF), Ambivalent Sexism Inventory (ASI), Attitudes Toward Intimate Partner Violence (IPV) Scale-Revised (ATIPV-R) and the Conflict Tactics Scale-Revised (CTS 2). The obtained data were statistically analyzed using correlation, multiple regression, and multivariate analysis of variance (MANOVA) techniques. Findings revealed that psychological, physical, and sexual violence levels were significantly associated with impulsivity, aggression, and ambivalent sexism. Furthermore it was observed that different types of violence were significantly predicted by impulsivity, aggression tendencies, and other forms of violence. Demographic variables such as age and gender were also found to produce statistically significant variations in violent behaviors. Taken together the findings suggest that violent behaviors observed in romantic relationships are not solely shaped by individual psychological dispositions but are also significantly influenced by gender norms and sexist ideologies. Therefore psychosocial interventions and policy recommendations aimed at preventing intimate partner violence should focus not only on strengthening individual-level capacities such as impulse control and anger regulation but also on transforming societal beliefs and stereotypical attitudes regarding the roles of women and men.
Benzer Tezler
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER
- Dokuma kumaşlarda örgü tipinin ham kumaşın boyutları ve geometrik özellikleri üzerindeki etkilerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
EMEL ÖNDER
- İsmayıl Hakkı Baltacıoğlu'nun kültür ve eğitim kavramı üzerine bir inceleme
An Examination of the concepts of culture and education of Ismayıl Hakkı Baltacıoğlu
ABDULLAH DİKİCİ
