Posof (Ardahan, Türkiye) yöresi geç miyosen-kuvaterner yaşlı volkanik kayaçların petrografisi, mineral kimyası, jeokimyası, jeokronolojisi ve petrojenezi
Petrography, mineral chemistry, geochemistry, geochronology, and petrogenesis of late miocene-quaternary volcanic rocks from the Posof (Ardahan, Turkey) region
- Tez No: 990403
- Danışmanlar: PROF. DR. CEM YÜCEL, PROF. DR. ABDULLAH KAYGUSUZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gümüşhane Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Posof (Ardahan, Türkiye) Yöresi Geç Miyosen-Kuvaterner Yaşlı Volkanik Kayaçların Petrografisi, Mineral Kimyası, Jeokimyası, Jeokronolojisi ve Petrojenezi irdelenmiştir. Üst Miyosen volkanik kayaçları (8.6-7.3 My) bazalttan bazaltik-andezite kadar değişen bileşimdedir ve plajiyoklaz+klinopiroksen+olivin+hornblend+opak mineralleriyle temsil edilir. Buna karşılık, adakit benzeri jeokimyasal özellik sergileyen Pliyosen-Kuvaterner volkanik kayaçları (5.2-0.73 My) andezit bileşiminde olup plajiyoklaz±hornblend±biyotit±opak mineralleriyle karakterizedir. Üst Miyosen volkanik kayaçların SiO2 içerikleri % 48.14-61.22, Al2O3 % 14.81-16.86, MgO % 3.01-8.13, Mg# 34.9-51.3, Sr/Y 13.45-69.73, La/Yb 3.91-39.23'tür. Pliyosen-Kuvaterner volkanik kayaçların SiO2 % 64.56-70.83, Al2O3 % 15.51-16.97, MgO % 0.25-1.34, Mg#10.68-33.20, Sr/Y 43.72-143.42, La/Yb 43.45-76.68'dir. Üst Miyosen volkanik kayaçlar hafif zenginleşmiş LaN/LuN (2.66-27.12), Pliyosen-Kuvaterner volkanik kayaçlar ise LaN/LuN (29.36-75.58) oranları ile yüksek oranda zenginleşmiş kondrite normalize nadir toprak element desenleri sergiler. Üst Miyosen volkanik kayaçların (87Sr/86Sr)i 0.703792-0.704395, (143Nd/144Nd)i 0.512796-0.512881; Pliyosen-Kuvaterner volkanik kayaçların (87Sr/86Sr)i oranları 0.704153-0.704506, (143Nd/144Nd)i 0.512740-0.512809'dur. Sonuç olarak, Üst Miyosen volkanik kayaçları oluşturan magmaların genişlemeli bir tektonik ortamda, yitimle zenginleşmiş bir manto kaynağından delaminasyon süreçleriyle litosferik incelme ve yükselen astenosfere bağlı oluşan kısmi ergimeler ve buna eşlik eden juvenil alt kabuk kökenli ergiyiklerin; Pliyosen-Kuvaterner volkanik kayaçlarının ise benzer jeodinamik koşullar altında juvenil alt kabukta gelişen kısmi ergimeler sonucunda oluşan magmaların kabuk içerisinde fraksiyonel kristallenme ve magma karışımı gibi magmatik süreçlerle son halini aldığı söylenebilir.
Özet (Çeviri)
Petrography, Mineral Chemistry, Geochemistry, Geochronology, and Petrogenesis of Late Miocene-Quaternary Volcanic Rocks from the Posof (Ardahan, Turkey) Region were investigated. Late Miocene volcanic rocks (8.6-7.3 Ma) range in composition from basalt to basaltic andesite and are represented by plagioclase+clinopyroxene+olivine+hornblende+opaque minerals. In contrast, the Pliocene-Quaternary volcanic rocks (5.2-0.73 Ma), which display adakite-like geochemical characteristics, are andesitic in composition and are characterized by plagioclase±hornblende±biotite±opaque minerals. The Late Miocene volcanic rocks have SiO2contents of 48.14-61.22 wt. %, Al2O3 of 14.81-16.86 wt.%, MgO of 3.01-8.13 wt.%, Mg# values of 34.9-51.3, Sr/Y ratios of 13.45-69.73, and La/Yb ratios of 3.91-39.23. The Pliocene-Quaternary volcanic rocks exhibit higher SiO2 (64.56-70.83 wt.%), Al2O3 (15.51-16.97 wt.%), lower MgO (0.25-1.34 wt.%), Mg# values of 10.68-33.20, and elevated Sr/Y (43.72-143.42) and La/Yb (43.45-76.68) ratios. Chondrite-normalized rare earth element patterns show moderately enriched LaN/LuN ratios (2.66-27.12) for the Late Miocene volcanic rocks, whereas the Pliocene-Quaternary volcanic rocks display strongly enriched patterns with LaN/LuN ratios of 29.36-75.58. Initial isotopic ratios of the Late Miocene volcanic rocks range from (87Sr/86Sr)i=0.703792-0.704395 and (143Nd/144Nd)i=0.512796-0.512881, whereas those of the Pliocene-Quaternary volcanic rocks vary between (87Sr/86Sr)i=0.704153-0.704506 and (143Nd/144Nd)i=0.512740-0.512809. In conclusion, the magmas forming the Late Miocene volcanic rocks were generated in an extensional tectonic setting by partial melting of a subduction-enriched mantle source related to lithospheric thinning and asthenospheric upwelling driven by delamination processes, together with melts derived from juvenile lower crust. In contrast, the Pliocene-Quaternary volcanic rocks were produced under similar geodynamic conditions by partial melting of juvenile lower crust, and subsequently evolved through magmatic processes such as fractional crystallization and magma mixing within the crust.
Benzer Tezler
- Ardahan merkez, Hanak, Damal, Posof, Çıldır, Göle ilçelerinde topraktaki doğal radyoaktivite seviyelerinin belirlenmesi
Determination of natural radioactivity levels in Ardahan centrum, Hanak, Damal, Posof, Çıldır and Göle districts
ŞAKİR BALCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Fizik ve Fizik MühendisliğiKafkas ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLÇİN CENGİZ
- Akut böbrek iskemi/reperfüzyon hasarınakarşı ceviz septa ekstraktının renal koruyucu etkisinin araştırılması
Investigation of the renal defensive influence of jugnasa septa extract against acute renal ischemia/reperfusion injury
KHASIIAT IMINOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
GenetikAtatürk ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN AŞKIN
- Ardahan ili Posof ilçesi ağzı söz varlığı
Vocabulary of Ardahan province Posof district dialect
ERTUĞRUL ÇAKICI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıArdahan ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLNARA GOCA MEMMEDLİ
- Posof (Ardahan) yaban hayatı geliştirme sahası kuş türlerinin tespiti ve bazı türlerin biyolojileri üzerine araştırmalar
Identification of bird species and biological studies on some species in Posof (Ardahan) wildlife reserve
FERDİ AKARSU
- Türkiye'de yaşayan Ahıska Türklerinin halk müziği kültürünün incelenmesi (Posof, Şenkaya, Şavşat, Yusufeli, Oltu örneği)
Investigation of folk music culture of Meskhetian Turks living in Turkey (The example of Posof, Şenkaya, Şavşat, Yusufeli)
BERKAY GENÇER
Doktora
Türkçe
2022
Halk Bilimi (Folklor)Gazi ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT KARABULUT