Mekânsal ekonometri yaklaşımına göre suç oranlarının iller arası etkileşiminin incelenmesinde Türkiye örneği
Investigating cross-regional crime rate dynamics via spatial econometric modeling: Evidence from Turkey
- Tez No: 1000609
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET ŞENGÖNÜL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonometri, Econometrics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ekonometri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de mala karşı işlenen suç oranlarını belirleyen sosyo-ekonomik faktörleri ve suçun iller arasındaki mekânsal yayılma etkisini analiz etmektir. Çalışmada, 81 ile ait 2013–2020 dönemini kapsayan dengeli panel veri seti kullanılmıştır. Analiz kapsamında suç oranları (bağımlı değişken) ile gelir düzeyi, eğitim, işsizlik, finansal stres, boşanma hızı, turizm ve nüfus yoğunluğu gibi açıklayıcı değişkenler arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Klasik ekonometrik yöntemlerin mekânsal etkileşimi göz ardı etmesi nedeniyle ortaya çıkabilecek sapmalı sonuçları önlemek adına, çalışmada Mekânsal Ekonometri teknikleri kullanılmıştır. Öncelikle Pesaran (2004) CD testi ile yatay kesit bağımlılığının varlığı tespit edilmiş, ardından uygulanan LR ve Wald testleri sonucunda en uygun modelin Mekânsal Durbin Modeli (SDM) olduğu belirlenmiştir. Analiz bulguları, Türkiye'de suçun rastgele dağılmadığını, aksine iller arasında güçlü bir mekânsal bağımlılık (Rho: 0.77) sergilediğini göstermektedir. Bu durum, bir ilde meydana gelen suç artışının komşu illeri de %77 oranında etkilediğine işaret etmektedir. Tahmin sonuçlarına göre; gelir düzeyi ve eğitim seviyesindeki artışın genel olarak suç oranlarını düşürücü etkisi olduğu (doğrudan etki), ancak turizm ve göç gibi dinamiklerin belirli merkezlerde suç fırsatlarını artırarak bölgesel yoğunlaşmalara neden olduğu (dolaylı etki) tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda, suçla mücadelenin yalnızca yerel önlemlerle değil, komşu illeri de kapsayan bölgesel koordinasyon stratejileriyle yürütülmesi gerektiği önerilmiştir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to analyze the socio-economic factors determining property crime rates in Turkey and the spatial spillover effect of crime between provinces. A balanced panel data set covering the period 2013–2020 for 81 provinces was used in the study. Within the scope of the analysis, the relationships between crime rates (dependent variable) and explanatory variables such as income level, education, unemployment, financial stress, divorce rate, tourism, and population density were examined. Spatial Econometrics techniques were employed to prevent biased results that may arise from classical econometric methods ignoring spatial interaction. Firstly, the existence of cross-sectional dependence was detected by the Pesaran (2004) CD test, and subsequently, the Spatial Durbin Model (SDM) was determined as the most appropriate model as a result of LR and Wald tests. The findings indicate that crime in Turkey is not randomly distributed, but rather exhibits a strong spatial dependence (Rho: 0.77) between provinces. This finding implies that an increase in crime in one province affects neighboring provinces by 77%. According to the estimation results, while increases in income and education levels generally have a crime-reducing effect (direct effect), dynamics such as tourism and migration lead to regional concentrations by increasing crime opportunities in certain centers (indirect effect). Consequently, it is suggested that the fight against crime should be conducted not only with local measures but also with regional coordination strategies covering neighboring provinces.
Benzer Tezler
- Türkiye'de suç oranlarının iller arası etkileşiminin mekânsal ekonometri yaklaşımına göre incelenmesi
Analyzing of interaction of crime rates among the cities in Turkey according to spatial econometric approach
BURCU DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
EkonometriCumhuriyet ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET ŞENGÖNÜL
- Türkiye'de kadın hükümlü oranlarının mekânsal ekonometrik analizi
Spatial econometric analysis of female prisoner rates in Turkey
EREN KAYA ÇAKMAKCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
EkonometriAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELİZ YALÇIN
- Çevre kirliliğinin yayılma etkilerinin alternatif yöntemler ile ölçümü
Alternative methods for measuring the spillover effects of environmental degradation
ÇAĞLA BUCAK
- Mekânsal kantil regresyon yaklaşımına göre konut fiyatlarının modellenmesi: Denizli ili örneği
Modeling of housing prices by spatial quantile regression approach: A case of Denizli province
NUR DUYGU KETEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
EkonometriPamukkale ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNEM GÜLER KANGALLI UYAR