Ne Kuir ne Siborg : Normlar arasında kalmış beden
Neither Queer nor Cyborg: The body caught between norms
- Tez No: 1001738
- Danışmanlar: DOÇ. NUR FULYA ASYALI BÜYÜKERMAN, DR. ÖĞR. ÜYESİ MERT ÇAĞIL TÜRKAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Görsel performans, Heykel sanatı, Sahne performansı, Sahne sanatları, Visual performance, Sculpture art, Stage performance, Stage arts
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Heykel Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Heykel Sanat Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu eser metni, kuir ve siborg kavramları üzerinden bedenin normatif yapılarla kurduğu ilişkiyi incelemektedir. Çalışma, cinsiyet, kimlik ve beden üzerine kurulu sabit ve ikili kategorileri sorgulayarak, kuir kuramın sunduğu akışkan ve çoğul varoluş biçimlerini ele alır. Bu bağlamda beden, yalnızca temsil edilen bir nesne değil; aynı zamanda direnen ve yeniden kurulan bir yüzey olarak değerlendirilir. Donna Haraway'in siborg kavramı, çalışmanın ikinci eksenini oluşturur. Siborg, insan ile makine, doğa ile kültür ve biyolojik ile teknolojik olan arasındaki sınırları bulanıklaştıran melez bir figür olarak ele alınır. Bu yaklaşım, bedenin sabit kimliklerin ötesinde dönüşen bir yapı olarak düşünülmesine olanak tanır. Çalışma, kuramsal çerçevesini sanat tarihi ve çağdaş sanat pratikleri üzerinden genişletir. Claude Cahun, Hans Bellmer, Orlan ve Ed Atkins gibi sanatçıların üretimleri aracılığıyla bedenin parçalanma, dönüşüm ve temsilde bozulma hâlleri incelenir. Son bölümde yazarın kendi sanatsal üretimleri ele alınır. Queeek, Nest, Smooth Pan Peach ve Masa Altı Temizlikçisi başlıklı performans ve video çalışmaları, kuir ve siborg kavramlarıyla ilişkili olarak değerlendirilir. Bu çalışma, bedenin sabitlenemeyen ve dönüşen yapısını ele alarak normatif temsillere karşı alternatif bir düşünme alanı önermektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the relationship between the body and normative structures through the concepts of queer and cyborg. It questions fixed and binary categories related to gender, identity, and embodiment, and engages with the fluid and multiple modes of existence proposed by queer theory. In this context, the body is considered not only as a represented object but also as a surface that resists and reconstructs itself. Donna Haraway's concept of the cyborg constitutes the second axis of the study. The cyborg is approached as a hybrid figure that blurs the boundaries between human and machine, nature and culture, and the biological and the technological. This perspective enables the body to be understood as a constantly transforming entity beyond fixed identities. The study expands its theoretical framework through references to art history and contemporary practices. Works by artists such as Claude Cahun, Hans Bellmer, Orlan, and Ed Atkins, among others, are examined to analyze fragmentation and transformation. In the final section, the author's own works—Queeek, Nest, Smooth Pan Peach, and Masa Altı Temizlikçisi—are discussed in relation to queer and cyborg concepts. This study proposes an alternative framework by addressing the unstable and transformative nature of the body.
Benzer Tezler
- Kuir mekân üretiminin sinema ve fotoğraf disiplinleri üzerinden incelenmesi
An examination of queer space production through cinema and photography disciplines
HARUN GÜLMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İç Mimari ve DekorasyonMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. ÖZKAL BARIŞ ÖZTÜRK
- Tekstil sanatında kuir yaklaşımın form ve yapı eleştirisi ve yorumu
Queer approach's criticism and interpretation of form and structure in textile art
NİLHAN DEĞİRMENCİ
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
Güzel SanatlarMarmara ÜniversitesiTekstil Ana Sanat Dalı
PROF. DR. MİNE BİRET TAVMAN ERTUĞRUL
- Mümkün dünyaların performansı: Çağdaş Türk tiyatrosunda kuir dramaturgiler
Performing possible worlds: Queer dramaturgies in contemporary Turkish theater
ÖZLEM YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sahne ve Görüntü SanatlarıBahçeşehir ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EYLEM EJDER
- Kuir ikon kimliğin günümüz sanatına yansımaları: Zeki Müren örneği
Reflections of queer icon identity in contemporary art: Zeki Müren example
NURAN LEYLA ERSEN KILINÇKAYA
Doktora
Türkçe
2022
Sosyolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU YETİŞKİN DOĞRUSÖZ
- Kuir okuma: Dijital değerlerin mimarlık üretimlerinde potansiyelleri
Queer reading: The potential of digital values in architectural productions
FEYZA ÇINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İFFET HÜLYA ARI
DR. SEVGİ TÜRKKAN SROKA