Aydınlatan ışık renginin yüzey rengine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of illuminant colour on surface colour
- Tez No: 1006573
- Danışmanlar: PROF. DR. LEYLA ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yapı Fiziği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bir yüzeyin algılanan rengini yüzeyin tayfsal yansıtma çarpanları ve aydınlatan ışığın tayfsal enerji dağılımı belirler. Müzeler ve sanat galerileri yüzey renklerinin doğru algılanmasının özellikle önemli olduğu yerlerdir. Bir sergileme salonunda kullanılacak ışığın renksel özellikleri eserlerin çeşitli özellikleri dikkate alınarak titizlikle belirlenmeli ve bu ışık renginin zaman ve hacim içinde değişmemesi sağlanmalıdır. Günışığı ile aydınlanan bir salonda pencerelerden giren ışığın nicelik ve rengi gün boyunca değişir. Ayrıca günün değişik zaman dilimlerinde günışığını destekleyen lamba ışığının devreye girmesi ile salondaki aydınlığı oluşturan ışık rengindeki değişim daha da belirgin olur. Bu durum eserlerin etki ve anlamını belli ölçüde değiştirebilir, sanatçının vermek istediği mesajı zayıflatabilir. Bu çalışmada algılanan yüzey renginin aydınlatan ışık rengine göre değişimi irdelenmiştir. Bu amaçla değer ve doymuşlukları farklı kırmızı, sarı, yeşil, mavi ve mor yüzeyler ile çalışılmıştır. Işık kaynağı olarak günışığını temsil eden iki tayfsal enerji dağılımı ve dokuz LED lamba ele alınmıştır. Yüzey ve ışık renklerinin çeşitli birleşimleri için görünen renkler Yxy renk dizgesi uyarınca hesaplanmıştır. Bir eserin ışık kaynağına göre algılanan rengindeki değişimi görselleştirebilmek amacıyla geometrik biçimlerden oluşan bir grafik tasarlanmış, bu grafik beş adet eş türler, on iki adet tekli karşıtlık renk düzeni uyarınca renklendirilmiştir. Grafik kompozisyondaki renklerin ışık kaynağına göre değişimi bilgisayar programları ile görselleştirilmiştir. Renk düzenlerindeki algılanan renklerin ışık kaynağına göre değişimi rengin tür, değer ve doymuşluk bileşenleri için ayrı ayrı karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Sanat yapıtlarının görünen renklerinde ışık renginin önemli rolünü vurgulayan bu çalışmanın sonuçlarından renkli nesnelerin bulunduğu/sergilendiği başka işlevli hacimlerin aydınlatılmasında da amaca uygun ışık kaynağı seçiminde yararlanılabilir.
Özet (Çeviri)
The perceived colour of a surface is governed by the spectral reflectance properties of the surface and the spectral power distribution of the illuminating light source. Museums and art galleries are spaces where the accurate perception of surface colours is of particular importance. The chromatic characteristics of the light used in exhibition spaces must be carefully chosen, considering the diverse attributes of the exhibits, and it is crucial to maintain the stability of this light colour across time and space. In galleries illuminated by natural daylight, the intensity and colour of light entering through windows vary throughout the day. Furthermore, when supplementary artificial lighting that supports daylight is introduced at different times of the day, variations in the spectral and chromatic composition of the ambient illumination become more pronounced. Such variations can modify the perceived colour appearance of artworks, potentially affecting their visual impact and interpretive meaning, and thereby weakening the artist's intended message. This study investigates the variation in perceived surface colour as a function of the colour of the illuminating light. For this purpose, red, yellow, green, blue, and purple surfaces with different value and saturation levels were investigated. Two spectral power distributions representative of daylight and nine LED light sources were analysed as lighting conditions. The colour appearances of different surface-light combinations were calculated using the Yxy colour space. To illustrate how the perceived colour of an artwork shifts under different light sources, a geometric graphic design was developed and coloured according to five same-hues arrangements and twelve simple contrast arrangements. The changes in the colours within this graphic, corresponding to varying light sources, were visualized using computer software. Variations in perceived colours within the colour arrangements under different light sources were evaluated through separate comparisons of the hue, value, and saturation attributes. The results of this study, which emphasize the significant role of light colour in the perceived colours of artworks, can also be utilized in the selection of appropriate light sources for the illumination of other functional spaces where coloured objects are present or exhibited.
Benzer Tezler
- Yapı yüzü renklendirilmesi ve aydınlatma ilişkisi
Relationship between facade colours and lighting
MİNE YAVUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RENGİN ÜNVER
- Production and characterization of CdSe based binary/binary and ternary/binary heterostructure multi shell quantum dots
CdSe tabanlı ikili/ikili ve üçlü/ikili heteroyapı çok tabakalı kuantum noktalarının üretimi ve karakterizasyonu
HADI SEDAGHAT PISHEH
Doktora
İngilizce
2017
Fizik ve Fizik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiNanobilim ve Nanomühendislik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HİLMİ ÜNLÜ
- Otomobil aydınlatma ürünlerinin polimer optik kalıp yüzeylerinde desen oluşturulmasına farklı yöntemlerin etkisi ve karakterizasyonu
Effect and characterization of different methods on pattern formation on polymer optical mold surfaces of automobile lighting products
METE YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mühendislik BilimleriBursa Teknik Üniversitesiİleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEM KAHRUMAN
- Fabrication of SWCNT/AgNW/PEDOT: PSS nanocomposite transparent conductive films
Karbon nanotüp/gümüş nanotel/PEDOT: PSS nanokompozitlerden transparan ve iletken ince filmlerin üretilmesi
SERRA MELEK AKYÜZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Enerjiİstanbul Teknik ÜniversitesiEnerji Bilimi ve Teknolojileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLGÜN YAVUZ