Destinasyon seçiminde sosyal medya içerikleri, otantiklik algısı ve uyarılma düzeyi arasındaki ilişkiler
Relationships between social media content, perceived authenticity and arousal level in destination choice
- Tez No: 1015290
- Danışmanlar: PROF. DR. EMRAH ÖZKUL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Turizm, Tourism
- Anahtar Kelimeler: Algısal karar verme, Destinasyon, Otantiklik, Sosyal medya, Turist niyetleri, Turizm pazarlaması, Perceptual decision making, Destination, Authenticity, Social media, Tourist intention, Tourism marketing
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dijitalleşmenin etkisiyle birlikte sosyal medya, destinasyonların tanıtımında olduğu kadar potansiyel turistlerin seyahat karar alma süreçlerinde de önemli bir bilgi kaynağı haline gelmiştir. Özellikle kısa video formatındaki sosyal medya içerikleri, potansiyel turistlerin destinasyonlara yönelik deneyim öncesi algılarını şekillendiren önemli uyarıcılar olarak öne çıkmaktadır. Bununla birlikte sosyal medya içeriklerinin bireylerin destinasyon seçimlerini hangi psikolojik süreçler aracılığıyla etkilediği ve bu süreçte duygusal tepkilerin rolünün ne ölçüde belirleyici olduğu literatürde yeterince açıklanmamıştır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, sosyal medya içeriklerinin (influencer ve anlatı etkisi) destinasyon seçimine etkisini incelemek; bu ilişkide algılanan otantikliğin (içsel ve deneyimsel otantiklik) aracılık rolünü ve uyarılma düzeyinin düzenleyici rolünü test etmektir. Araştırma nicel veri toplama yöntemiyle tasarlanmış olup veriler, Instagram platformunda bir dakikalık destinasyon tanıtım videosunu izleyen 932 katılımcıdan çevrimiçi anket aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma modeli, Uyarıcı-Organizma-Tepki (S-O-R) çerçevesinde geliştirilmiş ve değişkenler arasındaki ilişkiler SmartPLS 4 yazılım programı kullanılarak Kısmi En Küçük Kareler Yapısal Eşitlik Modellemesi (KEKK-YEM) ile analiz edilmiştir. Bulgular, sosyal medya içeriklerinin destinasyon seçimi üzerinde doğrudan ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Sosyal medya içeriklerinin alt boyutları incelendiğinde, anlatı etkisinin destinasyon seçimini doğrudan ve pozitif yönde etkilediği; buna karşın influencer etkisinin, destinasyon seçimi üzerinde doğrudan ve anlamlı bir belirleyici olmadığı tespit edilmiştir. Bulgular ayrıca otantiklik algısının destinasyon seçimi üzerinde doğrudan etkisi olduğunu ve sosyal medya içeriklerinin destinasyon seçimine etkisinde otantiklik algısının kısmi aracılık rolü üstlendiğini göstermektedir. Özellikle anlatı etkisinin içsel otantiklik algısı üzerinde yüksek bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Uyarılma düzeyinin ise sosyal medya içerikleri ile algılanan otantiklik arasındaki ilişkide anlamlı bir düzenleyici rol üstlenmediği görülmüştür. Bulgular, sosyal medya içeriklerinin destinasyon seçimine etkisini açıklamada otantiklik algısının belirleyici olduğunu; influencer etkisinin doğrudan ikna edici bir rol üstlenmediğini ve sosyal medya içeriklerinin oluşturduğu anlık duygusal uyarılmanın ise potansiyel turistlerin destinasyon seçimine yönelik daha bilişsel bir değerlendirme olan otantiklik algısını düzenlemediğini göstermektedir. Araştırma bulguları S-O-R teorisi, anlatısal taşınma teorisi, sosyal öğrenme teorisi ve uyarılma teorisi kapsamında ele alınarak ilgili literatür çerçevesinde tartışılmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda kuramsal ve uygulamaya yönelik öneriler geliştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
With the impact of digitalization, social media has become an important source of information not only for promoting destinations but also for the travel decision-making of potential tourists. In particular, short-form social media video content has emerged as a significant stimulus shaping potential tourists' pre-experience perceptions of destinations. Nevertheless, the psychological processes through which social media content influences individuals' destination choices, as well as the extent to which emotional responses play a determining role in this process, have not been sufficiently explained in the literature. In this context, the aim of the study is to examine the effects of social media content (influencer and narrative effects) on destination choice, and to test the mediating role of perceived authenticity (existential and experiential) and the moderating role of arousal level in this relationship. The study used a quantitative data collection method, and data were collected via an online survey from 932 participants who watched a one-minute destination promotional video on Instagram. The research model was developed within the Stimulus–Organism–Response (S-O-R) framework, and the relationships among the variables were analyzed using Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM) in SmartPLS 4. The findings reveal that social media content has a direct and significant effect on destination choice. When the subdimensions of social media content were examined, it was determined that the narrative effect directly and positively influences destination choice; however, the influencer effect was not a direct and significant determinant of destination choice. The findings further indicate that perceived authenticity has a direct effect on destination choice and partially mediates the effect of social media content on destination choice. In particular, narrative effect was found to have a strong impact on perceptions of existential authenticity. Furthermore, arousal level did not significantly moderate the relationship between social media content and perceived authenticity. The findings demonstrate that perceived authenticity is a key determinant in explaining the effect of social media content on destination choice; that influencer effect does not assume a directly persuasive role; and that the momentary emotional arousal generated by social media content does not regulate perceived authenticity, which constitutes a more cognitive evaluation related to potential tourists' destination choice. The findings of the study were discussed within the framework of the S-O-R theory, narrative transportation theory, social learning theory, and arousal theory, in line with the relevant literature. Based on the results, theoretical and practical implications were developed.
Benzer Tezler
- Sosyal medya ve tüketici davranışları: Turizm destinasyonu belirlemede Instagramın rolü
Social media and consumer behavior: The role of Instagram in the users' choices of the travel destination
AYLA AKBAROVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Turizmİstanbul ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALEV ASLAN
- Influencer-generated content and its effect on tourist's destination choice: Do Turkish people tend to choose their next domestic travel destination through Instagram influencers
Influencerların oluşturduğu içerikler ve turistin destinasyon seçimine etkisi: Türkler gelecekte ziyaret edecekleri ülke içi destinasyonlarını nstagram influencerları aracılığı ile seçmeye eğilimli mi
YAKUP DEMİR
- Yerli turistlerin destinasyon tercihlerinde sosyal medya paylaşımlarının rolü: Instagram örneği
The role of social media posts in local tourists' destination selection: The case of Instagram
EMRE BİLGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TurizmÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİNAN GÖKDEMİR
- Destinasyon seçiminde sosyal medyada yer alan gastronomik unsurların rolü: Sosyal medya kullanıcılarına yönelik bir araştırma
The role of gastronomic elements in social media in destination selection: A research on social media users
ŞERİFE UTKU AKGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
TurizmAtılım ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NERİMAN GONCA GÜZEL ŞAHİN
- Destinasyon seçiminde sosyal medyanın etkisi: İç Anadolu bölgesindeki potansiyel turistler üzerine bir araştırma
The effect of social media on destination selection: A study on potential tourists in the Central Anatolia region
ALİCAN ÇINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeSelçuk ÜniversitesiSeyahat İşletmeciliği ve Turist Rehberliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZÜHREM YAMAN
