Yoğun bakım hemşirelerinin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumunun bakım verici rolüne etkisi
The effect of intensive care nurses' attitude towards evidence-based nursing on the role of caregiving role
- Tez No: 1017653
- Danışmanlar: PROF. DR. SERAP ÖZER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Yoğun bakım, hemşirelik, kanıta dayalı uygulamalar, bakım verici rol, intensive care, nursing, evidence-based practice, caregiving role
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Literatürde, hemşirelerin kanıta dayalı uygulamalara ve bakım verici rollerine yönelik tutumlarını değerlendiren birçok çalışma bulunmasına rağmen, özellikle yoğun bakım hemşirelerinin bu iki kavrama yönelik tutumlarının birbiriyle olan ilişkisini inceleyen çalışmalar sınırlıdır. Yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşireler, karmaşık ve yaşamı tehdit eden durumlarla sıkça karşılaştıkları için kanıta dayalı bakım uygulamalarını benimsemeleri ve etkili şekilde kullanmaları büyük önem taşımaktadır. Ancak klinik ortamda karşılaşılan çeşitli engeller, bu tutumları olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Bu doğrultuda, planlanan bu araştırmada amaç; yoğun bakım hemşirelerinin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumunun bakım verici rolüne etkisini incelemekti. Gereç-Yöntem: Araştırmada tanımlayıcı ve ilişkisel tasarım kullanılmıştır. Mart-Mayıs 2025 tarihleri arasında İzmir Buca Seyfi Demirsoy Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yürütülen çalışmaya belirli örneklem kriterlerini karşılayan 153 yoğun bakım hemşiresi dahil edilmiştir. Veri toplama araçları olarak“Yoğun Bakım Hemşiresi Tanıtım Formu”,“Kanıta Dayalı Hemşireliğe Yönelik Tutum Ölçeği”ve“Hemşirelerin Bakım Verici Rollerine İlişkin Tutum Ölçeği”kullanılmıştır. Yüz yüze görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Bulgular: Hemşirelerin yaş ortalaması 28.5 (minimum 22, maksimum 56) olup, %67.3'ü kadın, %32.7'si erkek, %87.6'sı lisans mezunudur. Araştırmaya katılan hemşirelerin“Kanıta Dayalı Hemşireliğe Yönelik Tutum Ölçeği”nden aldıkları puanlar 37 ile 75 arasında değişmekle birlikte toplam puan ortalaması 58.1 (SS = 9.57) olarak bulunmuştur. Hemşirelerin cinsiyeti, çalıştığı birim, mesleği kendine uygun bulma durumu, meslekte çalışma süresi, kanıta dayalı uygulama terimini duyma, yayın/dernek takibi gibi özellikler kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumu etkileyen faktörler olarak değerlendirilmiştir.“Hemşirelerin Bakım Verici Rollerine İlişkin Tutum Ölçeği”nden aldıkları puanlar 17 ile 80 arasında değişmekte olup, toplam puan ortalaması 64.0 (SS = 11.9) olarak saptanmıştır. Hemşirelerin cinsiyeti, meslekte çalışma süresi, kanıta dayalı uygulama terimini duyma, kanıta dayalı eğitim alma durumu, yayın/dernek takibi gibi özellikleri bakım verici rollere ilişkin tutumu etkileyen faktörler olmuştur. Ölçek toplam puan ortalamaları arasında ise; pozitif yönlü, orta düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (rₛ=0.611, p<0.001). Sonuç: Araştırma sonucunda, katılımcıların kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumları ile bakım verici rollerine ilişkin tutumlarının ortalamanın üzerinde olumlu olduğu ve bu tutumlar arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Araştırmada ayrıca hemşirelerin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumlarının ve bakım verici rollerine ilişkin tutumlarının bazı mesleki özelliklere göre farklılık gösterdiği saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
Aim: Although numerous studies have examined nurses' attitudes toward evidence-based practices and caregiving roles, research specifically investigating the relationship between intensive care nurses' attitudes toward these two constructs remains limited. Given that intensive care nurses frequently encounter complex and life-threatening situations, the adoption and effective implementation of evidence-based care practices are of critical importance. However, various barriers in clinical settings may negatively influence these attitudes. Therefore, this study aimed to examine the effect of intensive care nurses' attitudes toward evidence-based nursing on their caregiving roles. Method: This study employed a descriptive and correlational design. The research was conducted between March and May 2025 at Izmir Buca Seyfi Demirsoy Training and Research Hospital. A total of 153 intensive care nurses who met the inclusion criteria participated in the study. Data were collected using the Intensive Care Nurse Information Form, the Attitude Scale Toward Evidence-Based Nursing, and the Attitude Scale Toward Nurses' Caregiving Roles. Face-to-face interviews were conducted for data collection. The data were analyzed using appropriate statistical methods. Results: The mean age of the participants was 28.5 years (range = 22–56); 67.3% were female, 32.7% were male, and 87.6% held a bachelor's degree. Scores on the Attitude Scale Toward Evidence-Based Nursing ranged from 37 to 75, with a mean of 58.1 (SD = 9.57). Factors such as working unit, gender, perceived suitability of the profession, years of professional experience, familiarity with the concept of evidence-based practice, and following professional publications or associations were found to influence attitudes toward evidence-based nursing. Scores on the Attitude Scale Toward Nurses' Caregiving Roles ranged from 17 to 80, with a mean of 64.0 (SD = 11.9). Professional experience, familiarity with evidence-based practice, receiving education on evidence-based practice, and following professional publications or associations were identified as factors affecting attitudes toward caregiving roles. A positive, moderate, and statistically significant relationship was found between the total mean scores of the two scales (rₛ = .611, p < .001). Conclusion: The findings indicated that participants' attitudes toward evidence-based nursing and caregiving roles were above average and positive. Furthermore, a positive and significant relationship was found between these attitudes. Additionally, attitudes toward both evidence-based nursing and caregiving roles varied according to certain professional characteristics.
Benzer Tezler
- Yoğun bakım hemşirelerinin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumlarının enteral beslenmeye yönelik öz yeterlik algısına etkisi
The effect of intensive care nurses' attitudes towards evidence-based nursing on their perception of self-efficacy towards enteral nutrition
KÜBRA ÖZYÜREK SÜRÜCÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HemşirelikErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP SÖKMEN
- Yoğun bakım ünitesinde çalışan hemşirelerin kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumları ve engellerinin belirlenmesi
Determination of the attitudes and obstacles of nurses working in the intensive care unit against evidence-based nursing
YAĞMUR BARMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikÜsküdar ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE DEMİRDAĞ
- Yoğun bakım hemşirelerinin nütrisyonel farkındalık düzeyi ile kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of the relationship between intensive care nurses level of nutritional awareness and their attitudes towards evidence based nursing
EMİNE ERDOĞDU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HemşirelikNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZÜLEYHA KILIÇ
- Yoğun bakım hemşirelerine verilen eğitimin, bakım paketi, aspirasyon bilgi düzeyi ve kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutuma etkisi
Effect of training given to intensive care nurses on care package, aspiration knowledge level and evidence-based nursing
SERDAR İYİCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Hemşirelikİstanbul Okan ÜniversitesiHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
DR. SERPİL TOPÇU
- Yoğun bakım hemşirelerinin katater ilişkili üriner sistem enfeksiyonları kontrol önlemlerine yönelik bilgi ve tutumları ile kanıta dayalı hemşireliğe yönelik tutumlarının incelenmesi
Investigation of intensive care nurse's knowledge and attitudes on catheter-related urinary system infections control measures and attitudes to evidence-based nursing
SAFİYE HAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İç Hastalıklarıİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZÜLFÜNAZ ÖZER