Geri Dön

93 Harbi sonrasında Batum muhacirlerinin iskânı: İnegöl/Hayriye Köyü örneği

The settlement of Batum immigrants after the 1877-1878 Ottoman-Russian War: The case of Inegöl/Hayriye village

  1. Tez No: 1018736
  2. Yazar: SAİD MUHAMMED AKTAŞ
  3. Danışmanlar: PROF. ADNAN ADIGÜZEL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Tarih, Religion, History
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

1877–1878 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi), Osmanlı Devleti'nin askerî ve siyasî yapısının yanı sıra toplumsal ve demografik yapısını da derinden etkileyen önemli bir tarihsel kırılma noktasıdır. Savaşın ardından Kafkasya coğrafyasında hâkimiyet alanını genişleten Rusya'nın uyguladığı baskı politikaları, Batum ve çevresinde yaşayan Müslüman halkın doğup büyüdükleri toprakları terk ederek daha güvenli olarak gördükleri Anadolu'ya sığınmalarına yol açmıştır. Anadolu'ya yönelen bu nüfus, resmî kayıtlarda“muhacir”olarak adlandırılmış ve devlet tarafından çeşitli vilâyet, kazâ ve köylerde iskân edilmiştir. Bu çalışma, 93 Harbi sonrasında Batum muhacirlerinin Osmanlı iskân politikaları çerçevesinde yerleştirildikleri yerleşim alanlarını, İnegöl kazâsında ilk iskân edilen köy olan Hayriye Köyü örneği üzerinden incelemektedir. Hayriye Köyü'nün kuruluş süreci, muhacirlerin yerleştirilmesi, arazi tahsisi, sosyal ve ekonomik hayata uyumları çalışmanın temel odak noktasını oluşturmaktadır. Bu yönüyle araştırma, Osmanlı muhacir politikalarının yerel ölçekteki uygulamalarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmada yöntem olarak; başta Osmanlı arşiv belgeleri olmak üzere, Hüdâvendigâr vilâyeti salnâmeleri, resmî yazışmalar ve konuya ilişkin ikincil kaynaklardan yararlanılmıştır. Arşiv belgeleri tematik bir çerçevede değerlendirilerek, Batum muhacirlerinin İnegöl kazâsına iskân süreci ele alınmıştır. Ayrıca Hayriye Köyü'nün kuruluşuna dair elde edilen veriler, muhacir iskânının sosyal ve demografik boyutlarını anlamak açısından analiz edilmiştir. Bu tez, Batum muhacirlerinin Hayriye Köyü'ndeki iskân sürecini inceleyerek Osmanlı muhacir iskân politikalarının yerel ölçekteki uygulanışına dair somut bir örnek sunmaktadır. Çalışmanın amacı, muhacirlik olgusunun tarihsel boyutunun daha iyi anlaşılması ve yerel tarih araştırmalarına katkı sağlamaktır.

Özet (Çeviri)

The 1877–1878 Ottoman–Russian War, also known as the“93 War”represents a major historical turning point that profoundly affected not only the military and political structure of the Ottoman Empire but also its social and demographic composition. Following the war, the expansion of Russian rule in the Caucasus and the pressure imposed on the Muslim population forced the inhabitants of Batumi and its surrounding regions to abandon their homelands and seek refuge in Ottoman territories. This population, referred to in official records as immigrants, was settled by the state in various provinces, districts, and villages. This study examines the settlement of migrants from Batumi within the framework of Ottoman settlement policies after the 93 War, focusing on Hayriye Village, the first village established for Batumi immigrants in the district of İnegöl. The main focus of the research is the establishment of Hayriye Village, the settlement process of the immigrants, land allocation practices, and their adaptation to social and economic life. In this respect, the study aims to reveal the local implementation of Ottoman immigrant settlement policies. The primary sources of this study consist of Ottoman archival documents, provincial yearbooks, official correspondence, and relevant secondary literature. The archival materials were examined within a thematic framework, and the settlement process of Batumi immigrants in the district of İnegöl was analyzed in detail. Furthermore, the data obtained regarding the establishment of Hayriye Village were evaluated in order to understand the social and demographic dimensions of immigrant settlement. By examining the settlement process of Batumi immigrants in Hayriye Village, this thesis provides a concrete example of the local application of Ottoman immigrant settlement policies. The study aims to contribute to a better understanding of the historical dimensions of migration and to local history studies.

Benzer Tezler

  1. Batum Burunbaşı Mevkii'nde Aziziye şehrinin kuruluşu, mimarisi ve Osmanlı Dönemi yapıları (1864-1878)

    The establishment, architecture and Ottoman buildings of the city Aziziye in Burunbasi district of Batumi (1864-1878)

    SELMA SALTOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYGÜL AĞIR

  2. Kars demir yolu mirasını koruma önerisi ve Eski Süt Tozu Fabrikası Koruma Projesi

    Proposed modalities to preserved Kars railway heritage and the conservation project of Old Powdered Milk Factory

    MERVE ARSLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ZEYNEP ERES

  3. Caucasus in crisis (1870-1923)

    Kafkaslar krizde (1870-1923)

    SOYKAN DURDAĞI

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    TarihYeditepe Üniversitesi

    Tarih Bilim Dalı

    DR. FURKAN KAYA

  4. Yaver-i Ekrem İbrahim Derviş Paşa'nın hayatı ve icraatları: 1812-1896

    Yaver-i Ekrem İbrahim Derviş Pasha life and activities (1812-1896)

    ERMAN BASAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    TarihMarmara Üniversitesi

    Türk Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. UFUK GÜLSOY