Kamu harcamalarının sosyal boyutu ve insani gelişmearasındaki nedensellik ilişkisi: Avrupa Birliği deneyimi
The causal relationship between the social dimension of publicexpenditures and human development: The European Union experience
- Tez No: 1018845
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖZKAN ZÜLFÜOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Maliye, Finance
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Maliye Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mali İktisat Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsani gelişme yaklaşımı, ekonomik büyümenin yanı sıra bireylerin yaşam kalitesi, eğitim düzeyi, sağlık koşulları ve sosyal refahı gibi unsurları da kalkınma sürecinin temel bileşenleri arasında değerlendirmektedir. Bu doğrultuda sosyal kamu harcamaları, bireylerin yaşam standartlarının yükseltilmesi, fırsat eşitliğinin sağlanması ve toplumsal refahın artırılması açısından önemli politika araçlarından biri olarak öne çıkmaktadır. Sosyal nitelikli kamu harcamaları içerisinde yer alan eğitim, sağlık ve sosyal koruma harcamaları ise insani gelişme göstergelerini doğrudan etkilemektedir. Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde refah devleti anlayışının gelişmesiyle birlikte sosyal kamu harcamalarının kapsamı genişlemiştir. Bu duruma paralel olarak sosyal politikaların insani gelişme üzerindeki etkisi daha görünür hale gelmiştir. Çalışma kapsamında sosyal kamu harcamaları ile insani gelişme arasındaki ilişkinin AB ülkeleri örneğinde incelenmesi amaçlanmıştır. İlk bölümde, kamu harcamaları, refah devleti ve insani gelişme kavramları teorik çerçevede ele alınmıştır. Ardından ikinci bölümde AB'de sosyal politikaların tarihsel gelişimi, sosyal kamu harcamalarının yapısı ve AB ülkelerindeki insani gelişme düzeyleri değerlendirilmiştir. Ayrıca eğitim, sağlık ve sosyal koruma harcamalarının AB içerisindeki genel görünümü ile bölgesel insani gelişme farklılıkları analiz edilmiştir. Son bölümde, sosyal kamu harcamaları ile insani gelişme arasındaki ilişki AB özelinde ampirik olarak incelenmiş ve panel veri analizi yapılmıştır. Analiz bulgularında AB ülkelerinde özellikle sağlık ve sosyal koruma alanlarına yönelik kamu harcamalarının insani gelişmenin artırılmasına önemli katkılar sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşılık eğitim harcamalarının etkisinin yalnızca harcama miktarıyla açıklanamayacağı, eğitim sisteminin etkinliği ve söz konusu harcamaların uzun dönemli getirilerinin de dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Özet (Çeviri)
The human development approach considers not only economic growth but also individuals' quality of life, educational attainment, health conditions, and social welfare as fundamental components of the development process. In this context, social public expenditures have become one of the key policy instruments for improving living standards, ensuring equality of opportunity, and enhancing social welfare. Among these expenditures, spending on education, health, and social protection directly affects human development indicators. With the development of the welfare state in the European Union (EU), the scope of social public expenditures has expanded. Accordingly, the impact of social policies on human development has become increasingly evident. This study aims to examine the relationship between social public expenditures and human development in the EU countries. In the first chapter, the concepts of public expenditures, the welfare state, and human development are discussed within a theoretical framework. The second chapter examines the historical development of social policies in the EU, the structure of social public expenditures, and the level of human development across EU countries. In addition, the general patterns of education, health, and social protection expenditures within the EU, as well as regional differences in human development, are analyzed. In the final chapter, the relationship between social public expenditures and human development is empirically investigated for the EU using panel data analysis. The findings indicate that public expenditures on health and social protection make a significant positive contribution to human development in EU countries. In contrast, the impact of education expenditures cannot be explained solely by the amount of spending; the effectiveness of the education system and the long-term returns of these expenditures should also be taken into consideration.
Benzer Tezler
- Kamu harcamalarının insani kalkınma üzerindeki etkisi: Seçilmiş OECD ülkelerinde dinamik panel veri analizi
The impact of public expenditure on human development: Dynamic panel data analysis in selected OECD countries
AKİF ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MaliyeBalıkesir ÜniversitesiMaliye Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYSUN YILMAZTÜRK
- Eğitimin büyüme ve kalkınma üzerindeki etkileri
Effects of education on economic growth and development
MELTEM KAYIRAN DİKMEN
Doktora
Türkçe
2001
Eğitim ve ÖğretimAnkara Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. SİNAN SÖNMEZ
- Çeşitli sosyoekonomik ve makroekonomik değişkenlerin yolsuzluk algısı üzerindeki etkileri: OECD'ye üye Avrupa ülkeleri için panel veri analizi
The impact of various socioeconomic and macroeconomic variables on perceived corruption: A panel data analysis for the Europen OECD countries
FATİH SÖNMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
EkonomiDumlupınar Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKİ YILMAZ