Geri Dön

Fikri haklarda serbest yararlanma ilkesinin karşılaştırmalı hukuk açısından değerlendirilmesi

Analysis of the fair use doctrine in intellectual property rights within the perspective of comparative law

  1. Tez No: 1019271
  2. Yazar: NURULHÜDA ERDEVE
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH AYDOĞAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hukuk, Law
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Ticaret Hukuku Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Ticaret Hukuku Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Fikri hakların koruma konusunu oluşturan eserler, aynı zamanda toplumsal bir değer ve kültür unsurudur. Eser sahibine bahşedilen haklar, sosyal ihtiyaçlar sebebiyle farklı yönlerden sınırlandırmaya tabi tutulmuş, koruma altındaki eserlerden serbestçe yararlanma alanları tanınmıştır. Kanun koyucuların sınırlandırmaya ilişkin düzenlemeleri getirirken bir yandan eser sahibinin menfaatlerini, diğer yandan eserden yararlanacak kişilerin menfaatlerini dikkate alması gerekmektedir. Teknolojinin hızla ilerlemesi ise söz konusu düzenlemelerini sıkça değişikliğe zorlamaktadır. Bu doğrultuda, tüm hukuk sistemlerinde bir esneklik arayışı mevcut olup Türk hukuku bakımından bu sorunun incelenmesi önem arz etmektedir. Tezimiz üç bölüm olarak hazırlanmıştır. İlk bölümde terminoloji sorununa, fikri hakların tarih içerisindeki gelişimine ve niteliğini açıklayan teorilere, FSEK'in temel kavramlarına yer verilmiştir. Bu bölümde fikri hakların kendine özgü yapısı sebebiyle konunun takdimi amaçlanmış, çalışmamız kapsamında karşılaştırmalı hukuk incelemesi bakımından teorik temellere değinilmiştir. İkinci bölümde serbest yararlanma kavramının kapsamı, bu kavramla ilişkili haller ve FSEK'te yer alan ilgili sınırlandırma hükümleri incelenmiştir. Son olarak üçüncü bölümde Kıta Avrupası ve Anglosakson hukuk geleneğinde serbest yararlanma hallerini içeren düzenlemelerin kanuni tekniği karşılaştırmalı olarak ele alınmış; üç adım testi ve adil kullanım doktrininin uygulamaları incelenmiştir. İnceleme sonucunda, Türk hukukundaki sınırlandırmaya ilişkin pozitif düzenlemelerin, esneklik ihtiyacı doğrultusunda, yararlanmanın somut olay bazında tartılmasına imkân tanıyacak kriterlerle desteklenmesinin bir çözüm olarak değerlendirilebileceği ileri sürülmüştür.

Özet (Çeviri)

Works that constitute the subject of intellectual property protection are at the same time a social value and a cultural element. The rights granted to authors have been subjected to various limitations in light of social needs, and the public has been afforded areas of free use with respect to protected works. In enacting provisions on such limitations, the legislator must take into account both the interests of the author and the interests of those who will benefit from the work. The rapid advancement of technology, in turn, repeatedly compels the revision of these limitation provisions. This thesis has been organised in three chapters. The first chapter addresses the problem of terminology, the historical development of intellectual property rights, the theories explaining their nature, and the fundamental concepts of the Turkish Law on Intellectual and Artistic Works (FSEK). Given the sui generis structure of intellectual property rights, this chapter is intended to present the subject and to lay the theoretical foundations necessary for the comparative analysis carried out in the study. The second chapter examines the scope of the concept of free use, the notions related to this concept, and the relevant limitation provisions set forth in the FSEK. Finally, the third chapter undertakes a comparative analysis of the legislative technique adopted in the continental European (civil law) and Anglo-American (common law) legal traditions with regard to provisions governing free use; the applications of the three-step test and the fair use doctrine are examined in this context. In light of this analysis, it is argued that the positive limitation provisions in Turkish law could be supplemented, in line with the need for flexibility, by criteria allowing for a case-by-case assessment of uses as a possible solution.

Benzer Tezler

  1. Türkiye'de su hakkı

    The right to water in Turkey

    YILDIZ AKEL ÜNAL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ERDOĞAN BÜLBÜL

  2. Kısmi süreli çalışma ve kısmi süreli çalışanların sosyal güvenlik sorunları

    Part time working and the social security problems of part time workers

    ÇAĞLAR SİSLİTUNA AYAKÇIOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Özel Hukuk Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ENVER MURAT ENGİN

  3. Avrupa vatandaşlığı

    European citizenship

    GÖZDE KAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Uluslararası İlişkilerDokuz Eylül Üniversitesi

    Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FEYYAZ GÖLCÜKLÜ

  4. Marka hukukunda markanın ülkesellliği ilkesi

    Territorial principle of trademark law

    FATMA KARAMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    HukukMarmara Üniversitesi

    Hukuk Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MERİH KEMAL OMAĞ

  5. Türk ve Avrupa Birliği hukukunda patent hakkının tükenmesi

    Exhaustion of patent rights according to Turkish and Eu law

    SELDA SÜEL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    HukukDokuz Eylül Üniversitesi

    Özel Hukuk Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. Y. CAN GÖKSOY