Kuru ve sulu koşullarda bazı ekmeklik buğday genotiplerinin verim, verim unsurları ve kalite özelliklerinin belirlenmesi
Determination of yield, yield components and quality parameters of some bread wheat genotypes in wet and dry conditions
- Tez No: 1020574
- Danışmanlar: PROF. DR. SABRİ GÖKMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma farklı ekmeklik buğday genotiplerinin sulu ve kuru koşullarda verim ve kalite yönünden performanslarını belirlemek amacıyla, 2024-2025 yetiştirme döneminde Bahri Dağdaş Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitüsünde yürütülmüştür. Araştırmada bitki materyali olarak, durulmuş ve karakterize edilmiş 10 ekmeklik buğday genotipi ile Taner ve Esperia çeşitleri kullanılmıştır. Çalışma, kuru ve sulu şartlarda olmak üzere iki ayrı deneme şeklinde yürütülmüştür. Denemeler Tesadüf Blokları Deneme desenine göre dört tekerrürlü olarak kurulmuştur. Araştırmada başaklanma süresi, olgunlaşma süresi, başaklanma-olgunlaşma süresi, bitki boyu, metrekarede başak sayısı, başakta tane sayısı, tek başak verimi, bin tane ağırlığı, tane verimi, hektolitre ağırlığı, protein oranı, Zeleni sedimentasyon değeri, enerji değeri ve tane sertliği özellikleri incelenmiştir. Araştırmada incelenen özelliklerden olgunlaşma ve başaklanma-olgunlaşma süreleri ile tek başak verimi bakımından genotipler arasındaki farklar her iki denemede de, bitki boyu ve metrekarede başak sayısı ise sadece kuru denemede önemsiz bulunmuştur. Bunların dışındaki özellikler bakımından genotipler arasındaki farklar her iki denemede de önemli bulunmuştur. Araştırmada sulu ve kuru koşullarda sırasıyla bitki boyu 39.3-57.8 ve 58.6-83.0 cm; metrekarede başak sayısı 348.8-498.8 ve 736.3-1256.3; tek başak verimi 0.647-1.110 ve 0.965-1.393 g; tane verimi 110.6-204.0 ve 351.0-493.7 kg; hektolitre ağırlığı 70.8-76.8 kg ve 75.5-79.5 kg; protein oranı %14.6-15.9 ve %13.6-14.5; Zeleni sedimentasyon değeri 34.0-62 ml ve 36.5-59.5 ml; enerji değeri 65-250 j ve 80-200 j ve tane sertliği 68.4-87.9 ve 62.4-86.8 arasında değişmiştir. Elde edilen bir yıllık sonuçlara göre her iki deneme birlikte değerlendirildiğinde, III, IV ve VIII nolu genotipler tane verimi; Hat II, Hat III, Hat IX ve Hat X genotipleri de yüksek protein oranı, zeleny sedimantasyon ve alveograf enerji değerleri bakımından öne çıkmıştır.
Özet (Çeviri)
This study was conducted at the Bahri Dağdaş International Agricultural Research Institute during the 2024-2025 growing season to determine the performance of different bread wheat genotypes in terms of yield and quality under irrigated and dry conditions. Ten established and characterized bread wheat genotypes and Taner and Esperia varieties were used as plant material. The trail was conducted as two separate experiments under dry and irrigated conditions. The experiments were planned in randomized complete block design with four replications. In the research, heading period, maturing period, heading-maturation period, plant height, number of spikes per square meter, number of grains per spike, single spike yield, thousand-grain weight, grain yield, test weight, protein content, zeleni sedimentation test, energy value, and grain hardness characteristics were examined. In the study, differences between genotypes in terms of maturing and heading-maturing periods, and single spike yield were not significant in both trials, while plant height and number of spikes per square meter were insignificant only in the dry trial. Significant differences were observed between genotypes for all other traits studied in both trials. In the study, plant height ranged from 39.3-57.8 and 58.6-83.0 cm, number of spikes per square meter from 348.8-498.8 and 736.3-1256.3, single spike yield from 0.647-1.110 and 0.965-1.393 g, grain yield from 110.6-204.0 and 351.0-493.7 kg/da, test weight from 70.8-76.8 kg and 75.5-79.5 kg, protein content from 14.6-15.9% and 13.6-14.5%, and zeleni sedimentation test from 34.0-62 ml and 36.5-59.5 ml, energy value from 65-250 J and 80-200 J, and grain hardness from 68.4-87.9 and 62.4-86.8, respectively, under irrigated and dry conditions. According to the results obtained over the past year, when both trials are evaluated together, genotypes III, IV, and VIII stood out in terms of grain yield; while genotypes Hat II, Hat III, Hat IX, and Hat X stood out in terms of high protein content, Zeleny sedimentation, and alveograph energy values.
Benzer Tezler
- Bazı ekmeklik buğday genotiplerinin kuraklığa toleranslarının ve tarımsal özelliklerinin belirlenmesi
Determination of drought tolerance and agricultural characteristics of some bread wheat genotypes
KEMAL SUBAŞI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
ZiraatKırşehir Ahi Evran ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN AYRANCI
- Bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşitlerinin kuru ve sulu şartlarda performanslarının değerlendirilmesi
Determination of performances of some bread wheat (Triticum aestivum L.) cultivars in dry and irrigated condi̇ti̇ons
ARİFE YASEMİN İSMAİLOĞLU TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
ZiraatGaziosmanpaşa ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ALİ SAKİN
- Kuraklık stresi koşullarında uygulanan nitrik oksitin buğday genotiplerinin gelişimi üzerine etkisi
The effects of nitric oxide application on the growth of wheat genotypes under drought stress conditions
MERVE KAVUNCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatSelçuk ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET HAMURCU
- Değişik dozlarda uygulanan azotun bazı ekmeklik buğday çeşitlerinin karbonhidrat translokasyonuna etkisinin belirlenmesi
Determination of effects of different nitrogen doses on carbohydrate translocation of some bread wheat varieties
OĞUZ ÖNDER
Doktora
Türkçe
2015
ZiraatSelçuk ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAİT GEZGİN
- Bazı alternatif tahıl türlerinin Erzurum koşullarına adaptasyonu
Adaptation of some alternative cereal species in Erzurum conditions
SEVNUR EKİNCİ