Uluslararası ödeme sistemlerinin dönüşümü: SWIFT ve blokzincir tabanlı teknolojilerin karşılaştırılmalı analizi
The transformation of international payment systems: A comparative analysis of SWIFT and blockchain-based technologies
- Tez No: 1021138
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BURCU GÜROL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bankacılık, Ekonomi, Uluslararası Ticaret, Banking, Economics, International Trade
- Anahtar Kelimeler: Merkeziyetsiz finans, Uluslararası bankacılık, Uluslararası ödeme sistemi, Uluslararası ödemeler, Decentralized finance, International banking, International payment system, International payments
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Başkent Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Bankacılık ve Finans Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada uluslararası ödeme sistemlerinin tarihsel gelişimi ve mevcut yapısı incelenmekte, ayrıca blokzincir tabanlı yeni nesil ödeme teknolojileri, geleneksel sistemlerin başında gelen SWIFT ile karşılaştırılmaktadır. Bu araştırmanın ortaya çıkış nedenlerinden biri, küresel ticaret hacminde yaşanan artıştır; çünkü bu artışla birlikte sınır ötesi ödemelerde hız, maliyet, şeffaflık ve güvenlik unsurları daha önemli hâle gelmiş, buna bağlı olarak blokzincir tabanlı sistemlerin SWIFT ve benzeri uluslararası ödeme sistemlerine alternatif veya tamamlayıcı olma potansiyeli ön plana çıkmıştır. Bu çalışmada, blokzincir tabanlı teknolojinin sunduğu merkeziyetsiz yapı, gerçek zamanlı işlem hızı, yüksek kapasite ve düşük maliyet gibi avantajlar ele alınmakta ve özellikle XRP ve benzeri teknolojilerin para transferlerinde SWIFT sistemine alternatif olup olamayacağı değerlendirilmektedir. Karşılaştırma işlem süreleri, maliyet yapıları, güvenlik katmanları ve operasyonel şeffaflık ve verimlilik kriterleri açısından yapılmaktadır. Blokzincir tabanlı teknolojiler; gerçek zamanlı transfer imkânı, düşük enerji tüketimi ve aracılık komisyonlarının azalması gibi avantajlarıyla öne çıkmaktadır. Diğer taraftan, merkeziyetsiz yapıları, kurumsal ve kamusal düzeyde adaptasyon eksiklikleri ile ülkelerin bu teknolojilere yönelik yaklaşımlarındaki farklılıklar nedeniyle eleştirilen yapılar arasında yer almaktadır. Diğer taraftan SWIFT sistemi, 11,000'den fazla finansal kuruluşun benimsemesi ve adaptasyonu ile finansal ödeme sistemlerinin mihenk taşı olma özelliğini korumaktadır. Yapılan çalışma sonucunda blokzincir tabanlı teknolojilerin maliyet ve hız açısından önemli avantajlara sahip olduğu ancak, kurumsal ve kamusal adaptasyon gibi belli başlı sınırlılıkları olduğu görülmüştür. Çalışma söz konusu değişim ve dönüşüm sürecine teorik ve karşılaştırmalı olarak yeni bir perspektif kazandırmayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines the historical development and current structure of international payment systems and compares blockchain-based next-generation payment technologies with SWIFT, one of the leading traditional systems. One of the main motivations behind this research is the increase in global trade volume; as this growth has made speed, cost, transparency, and security more critical in cross-border payments, blockchain-based systems have emerged as potential alternatives or complements to SWIFT and similar international payment systems. The study addresses the advantages of blockchain-based technology—such as its decentralized structure, real-time transaction speed, high capacity, and low cost—and evaluates whether technologies like XRP can serve as alternatives to the SWIFT system in money transfers. The comparison is conducted based on transaction times, cost structures, security layers, as well as operational transparency and efficiency. Blockchain-based technologies stand out due to their ability to enable real-time transfers, lower energy consumption, and reduced intermediary fees. On the other hand, they are also subject to criticism due to their decentralized nature, lack of institutional and public adoption, and differences in how countries approach these technologies. Meanwhile, the SWIFT system continues to maintain its role as a cornerstone of global financial payment systems, with adoption by more than 11,000 financial institutions. The study concludes that while blockchain-based technologies offer significant advantages in terms of cost and speed, they also face key limitations such as institutional and public adoption. Overall, the research aims to provide a new theoretical and comparative perspective on this ongoing process of transformation and change.
Benzer Tezler
- Uluslararası finansasl ödeme sistemlerinin küresel ekonomi içindeki stratejik önemi ve SWIFT modeli
The strategic role of international financial payment systems in the global economy: The SWIFT model
ÖVÜN ÇABAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
EkonomiAnkara Hacı Bayram Veli Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL ÇAŞKURLU
- Birer fintech oluşumu olarak Türkiye'de ödeme sistemleri ile ödeme ve elektronik para kuruluşları ve bir denetim modeli önerisi
Payment systems, payment and electronic money institutions in Turkey as formations of fintech and a proposal for audit model
ENVER SEDAT GÜLTEKİN
- Denizcilik sektöründe dijital dönüşüm süreçlerinin yenilik yönetimiperspektifiyle değerlendirilmesi
An assessment of digital transformation processes in the maritime industry from an innovation management
AYNUR GÖNÜLER TÜREDİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDenizcilik Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. PELİN BOLAT
- Nakitsiz toplum ve dijital ödemeler: Tüketicilerin ekonomik alışkanlıkları
Cashless society and digital payments: Consumers' economic habits
MUHAMMED YUSUF ÖZKARAASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
EkonomiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Finans Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURHAN GÜNAY
- Türkiye'de karbon emisyonlarının azaltılmasına yönelik lamine masif ahşap mimarisi ve yöntemleri
Laminated mass timber architecture and methods for reducing carbon emissions in Türkiye
ÜLKEM ARTUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİNAN MERT ŞENER