Geri Dön

Yapay zeka illüstrasyonunda edebi üsluba göre kişiselleştirilmiş prompt mühendisliği

Personalized prompt engineering for AI illustration based on literary style

  1. Tez No: 1022797
  2. Yazar: ÖZGÜR HÜNEL
  3. Danışmanlar: PROF. BİRSEN ÇEKEN
  4. Tez Türü: Sanatta Yeterlik
  5. Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Üretken yapay zeka araçları, günümüzde illüstrasyon üretiminde hızlı ve teknik açıdan etkili sonuçlar sunmaktadır. Ancak edebi metinlerden hareketle üretilen yapay zeka illüstrasyonlarının çoğunlukla kişi, nesne, mekan ve olay gibi yüzeysel unsurlara odaklandığı; anlatım tonu, ritim, imge dünyası, sözcük seçimi, duygusal atmosfer ve estetik derinlik gibi üslupsal özellikleri yeterince görsel dile aktaramadığı görülmektedir. Bu araştırmanın temel amacı, edebi üslup çözümlemesine dayalı kişiselleştirilmiş prompt mühendisliği yaklaşımının yapay zeka destekli illüstrasyon üretiminde nasıl kullanılabileceğini ortaya koymaktır. Araştırma kapsamında illüstrasyon, metin-görsel ilişkisi, edebi üslup, üretken yapay zeka, yapay zeka illüstrasyonu ve prompt mühendisliği konuları kuramsal olarak incelenmiştir. Araştırmanın yöntemi, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan eylem araştırması olarak belirlenmiştir. Uygulama sürecinde edebi metinlerin üslup özelliklerini çözümlemeye yönelik 10 aşamalı bir şema geliştirilmiş; seçilen dört bilimkurgu öyküsü bu şema doğrultusunda analiz edilmiş, elde edilen veriler kişiselleştirilmiş prompt metinlerine dönüştürülmüş ve üretken yapay zeka aracılığıyla illüstrasyon denemeleri yapılmıştır. Üretilen görseller, metin-görsel ilişkisi, üslup uyumu, sanatsal değer, yaratıcılık ve amaca uygunluk ölçütleriyle değerlendirilmiş; çalışma çıktıları beş uzmanın görüşüne sunulmuştur. Araştırma sonucunda önerilen yaklaşımın, yapay zeka illüstrasyonlarında metnin içerik, atmosfer, duygu tonu ve estetik etkisini görsel dile taşımaya katkı sağladığı görülmüştür.

Özet (Çeviri)

Generative artificial intelligence tools now offer fast and technically effective results in illustration production. However, AI-generated illustrations based on literary texts often tend to focus on surface elements such as characters, objects, settings, and events, while failing to adequately translate stylistic features such as narrative tone, rhythm, imagery, word choice, emotional atmosphere, and aesthetic depth into visual language. The main aim of this research is to reveal how a personalized prompt engineering approach based on literary style analysis can be used in AI-supported illustration production. Within the scope of the study, the concepts of illustration, text-image relationship, literary style, generative artificial intelligence, AI illustration, and prompt engineering were examined theoretically. The research method was determined as action research, one of the qualitative research methods. During the implementation process, a ten-stage framework was developed to analyze the stylistic characteristics of literary texts. Four selected science fiction short stories were analyzed in line with this framework; the data obtained from these analyses were transformed into personalized prompts, and illustration trials were carried out through generative artificial intelligence. The generated visuals were evaluated according to the criteria of text-image relationship, stylistic coherence, artistic value, creativity, and fitness for purpose, and the outputs of the study were submitted to the opinions of five experts. As a result of the research, it was observed that the proposed approach contributed to transferring the content, atmosphere, emotional tone, and aesthetic effect of the literary text into visual language in AI-generated illustrations.

Benzer Tezler

  1. Manisa yöresinde domateste anlaşmalı tarım ve karşılaşılan sorunlar

    Başlık çevirisi yok

    OSMAN MURAT KOÇTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Gıda MühendisliğiEge Üniversitesi

    Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. METİN TALİM

  2. Bir pamuk iplikhanesinde fiili çalışma metodlarının incelenmesi ve mevcut işlemlerin standart sürelerinin saptanması

    Başlık çevirisi yok

    MÜRŞİDE KESEROĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    İşletmeEge Üniversitesi

    Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA NAZMİ ERCAN

  3. Barajların hacim-verim ilişkisi üzerine bir araştırma

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET KILIÇARSLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    İnşaat MühendisliğiÇukurova Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. TEFARUK HAKTANIR

  4. Çiğit ve ayçiçek yağlarının doğal antioksidan içerikleri ile bu yağların stabilitelerinin arttırılmaları üzerinde araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    ALİ KEMAL YALNIZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Gıda MühendisliğiEge Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MAHİR ÇOLAKO¦LU

  5. Computer aided design of lumped and distributed broadband matching and filtering networks

    Başlık çevirisi yok

    ADNAN KÖKSAL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    1987

    Elektrik ve Elektronik MühendisliğiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NEVZAT YILDIRIM