Yûnus Emre Divanı (Nuruosmaniye, Çorum, Viyana nüshaları) karşılaştırmalı metin-inceleme-dizin
Yûnus Emre Divanı (Nuruosmaniye, Çorum, Vienna copies) comparative text-analysis-index
- Tez No: 1023907
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA BİNNUR ERDAĞI DOĞUER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yûnus Emre, Anadolu coğrafyasında XIII. yüzyılın sonları ile XIV. yüzyılın başlarında yaşadığı kabul edilen, Türk tasavvuf edebiyatının kurucu şahsiyetlerinden biridir. Günümüze ulaşan iki temel eseri bulunmaktadır: Risâletü'n-Nushiyye ve Divan. Bu doktora tezinde, Yûnus Emre Divanı'nın mevcut nüshalarından seçilen ve daha önce tam metin olarak yayımlanmamış olan Nuruosmaniye, Çorum ve Viyana nüshaları edisyon kritik yöntemiyle karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. İncelenen nüshalardan Nuruosmaniye ve Viyana nüshalarında Risâletü'n-Nushiyye ve Divan birlikte yer alırken Çorum nüshasında yalnızca Divan bulunmaktadır. Nuruosmaniye nüshası, Eski Anadolu Türkçesine ait dil özelliklerini daha belirgin biçimde yansıtması ve istinsah tarihi bilinen Viyana nüshasından daha eski olması nedeniyle edisyon kritik çalışmasında esas alınmıştır. Nuruosmaniye nüshasının tam metni transkripsiyon alfabesi kullanılarak Latin harflerine aktarılmış; beyitlerin Viyana ve Çorum nüshalarında yer alan karşılıkları dipnotlar aracılığıyla gösterilmiştir. Çalışmanın sonunda ana metin olarak kabul edilen Nuruosmaniye nüshasının sözlük dizinine ve özel adlar dizinine yer verilmiştir. Viyana ve Çorum nüshaları, Nuruosmaniye nüshasında yer almayan bazı beyitleri içerdiği için her iki nüsha çalışmanın ekler bölümünde bütün halinde sunulmuştur. Bu çalışmada, transkripsiyon, karşılaştırma ve fişleme yöntemleri kullanılarak üç nüsha da eksiksiz olarak transkripsiyon alfabesiyle sunulmuş, yazım, ses bilgisi ve şekil bilgisi incelemeleri yapılmıştır. Çalışmada ayrıca, literatürdeki mevcut okuma ve neşirlere yönelik düzeltme önerilerine yer verilmiştir. Notlar bölümünde nüshalarda tespit edilen Eski Anadolu Türkçesi söz varlığı açısından dikkat çeken kelimeler değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
Daha sonra doldurulaccaktır.Yûnus Emre, who is widely accepted to have lived in Anatolia between the late thirteenth and early fourteenth centuries, is one of the founding figures of Turkish Sufi literature. Two of his works have survived to the present day: Risâletü'n-Nushiyye and the Divan. This doctoral dissertation comparatively examines the Nuruosmaniye, Çorum, and Vienna manuscripts of Yûnus Emre's Divan, which were selected from the extant manuscripts and have not previously been published in their entirety, using the method of textual criticism. Among these manuscripts, the Nuruosmaniye and Vienna copies contain both Risâletü'n-Nushiyye and the Divan, whereas the Çorum manuscript contains only the Divan. The Nuruosmaniye manuscript was adopted as the base manuscript for the critical edition because it preserves the linguistic features of Old Anatolian Turkish more distinctly and predates the Vienna manuscript, whose date of copying is known. The complete text of the Nuruosmaniye manuscript was transliterated into the Latin alphabet using a transcription system, and the corresponding couplets in the Vienna and Çorum manuscripts were indicated in the footnotes. At the end of the study, a glossary-index and an index of proper nouns prepared for the Nuruosmaniye manuscript, which serves as the base text, are included. Since the Vienna and Çorum manuscripts contain certain couplets that are absent from the Nuruosmaniye manuscript, both manuscripts are presented in full in the appendices. This study employs transliteration, comparative analysis, and lexical indexing methods to present all three manuscripts in full using a transcription system. In addition, orthographic, phonological, and morphological features are examined. The dissertation also offers suggestions for correcting certain readings and editions in the existing literature. Furthermore, the Notes section evaluates words identified in the manuscripts that are noteworthy for the vocabulary of Old Anatolian Turkish.
Benzer Tezler
- Yunus Emre Divanı (inceleme-metin) (2 cilt)
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA TATÇI
Doktora
Türkçe
1990
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDURRAHMAN GÜZEL
- Yunus Emre Divanı'nın kelime dünyası
Vocabulary word of Divan by Yunus Emre
YUDUM GÖRMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
DilbilimGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN ÖZBAY
- Yunus Emre Divanı'nın şekil yönünden incelenmesi
A formatic study of Yunus Emre Divanı
GENCEL ALTUNSARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAZIM KÖKTEKİN
- Yûnus Emre Divanı'nda ve Risâletü'n-Nushiyye'de kelime grupları ve söz varlığı
Word groups and verbal expressions in Yunus Emre Divan and Risâletü?n-Nushiyye
CANAN DURMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
DilbilimSakarya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET MEHDİ ERGÜZEL
- Yunus Emre Dîvânı'nda teşbih
Simile in Poetry of Yunus Emre
TALİP ÇUKURLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Türk Dili ve EdebiyatıAnadolu ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HALİT BİLTEKİN