Karadeniz Bölgesinde bir il sağlık müdürlüğüne kayıtlı annelerin aşı tereddüdü ve aşı karşıtlığı durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of vaccine hesitancy and anti-vaccination attitudes among mothers registered with a provincial health directorate in the Black Sea Region
- Tez No: 1025286
- Danışmanlar: PROF. DR. SEMA KUĞUOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzün en önemli toplum sağlığı sorunlarından biri olan aşı tereddüdü ve aşı karşıtlığı, yalnızca ulusal değil, küresel ölçekte ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Bu araştırmanın amacı; Karadeniz Bölgesi Giresun ilinde, İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı Aile Sağlık Merkezlerine kayıtlı, aşı reddi veya aşı geciktirme öyküsü bulunan annelerin, aşı karşıtlığı ve tereddüdü düzeylerini değerlendirmektir. Kesitsel ve tanımlayıcı tipteki araştırmanın evrenini; Giresun İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı 39 Aile Sağlığı Merkezine kayıtlı, 0–18 yaş arası çocuğa sahip ve aşı karşıtı olarak bildirilen anneler oluşturdu. Örnekleme, araştırmaya katılmayı kabul eden ve dahil edilme ölçütlerini karşılayan 14 Aile Sağlık Merkezine kayıtlı 130 anne alındı. Veriler, Sosyodemografik Bilgi Formu, Aşı Karşıtlığı Ölçeği (Kısa Form) ve Aşı Tereddüdü Ölçeği kullanılarak, yüz yüze anket ve telefon görüşmesi yöntemleriyle Ekim 2025-Şubat 2026 tarihleri arasında toplandı. Elde edilen veriler, bilgisayar ortamında SPSS 22.0 istatistik programı programı kullanılarak değerlendirildi. Aşı tereddüt toplam puan ortalaması ile aşı karşıtlığı toplam puan ortalaması arasında pozitif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı. (r=0.576, p<0.01). Aşı yaptırmama veya tereddüt etme nedenleri değerlendirildiğinde, en sık belirtilen nedenin aşının yan etkileri olduğu (%66,4), aşı yapılmamasının çocuklara verebileceği zararlar hakkındaki görüşler incelendiğinde ise annelerin %49,2'sinin çocuklarının daha çabuk hastalanabileceğini bildirdiği görüldü. Annenin eğitim durumu ve aşı tereddüdü toplam puan ortalaması açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmazken (p>0.05), babanın eğitim durumu ile aşı tereddüt toplam puan ortalaması açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görüldü (t=2.195; p<0.05). Sonuç olarak; ebeveynlerin aşıya yönelik tutumlarının özellikle eğitim düzeyi ve yan etki algısı gibi faktörlerden etkilendiği, bu nedenle doğru ve güvenilir bilgilendirme çalışmalarının artırılmasının önemli olduğu düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Vaccine hesitancy and vaccine opposition, among the most significant public health issues of our time, pose a serious threat not only at the national level but also globally. The aim of this study is to assess the levels of vaccine hesitancy and opposition among mothers registered at Family Health Centers affiliated with the Provincial Health Directorate in Giresun, Black Sea Region, who have a history of vaccine refusal or delay. The population of this cross-sectional and descriptive study consisted of mothers registered at 39 Family Health Centers affiliated with the Giresun Provincial Health Directorate, who had children aged 0–18 and were reported to be anti-vaccine. The sample included mothers registered at 14 Family Health Centers who agreed to participate in the study and met the inclusion criteria. Data were collected between October 2025 and February 2026 using face-to-face interviews and telephone interviews, employing the Sociodemographic Information Form, the Anti-Vaccination Scale (Short Form), and the Vaccine Hesitancy Scale. The data obtained were analyzed using the SPSS 22.0 statistical software. A positive and statistically significant correlation was found between the mean total score for vaccine hesitancy and the mean total score for vaccine opposition (r=0.576, p<0.01). When the reasons for not getting vaccinated or hesitating were evaluated, the most frequently cited reason was vaccine side effects (66.4%); when opinions regarding the potential harm to children from not getting vaccinated were examined, 49.2% of mothers reported that their children might get sick more easily. While no statistically significant difference was found between groups regarding the mother's educational status and the average total score for vaccine hesitancy (p > 0.05), a statistically significant difference was observed between groups regarding the father's educational status and the average total score for vaccine hesitancy (t = 2.195; p < 0.05). In conclusion, it is believed that parents' attitudes toward vaccination are particularly influenced by factors such as educational level and perception of side effects; therefore, increasing efforts to provide accurate and reliable information is considered important.
Benzer Tezler
- Türkiye'de özellikle Doğu Karadeniz bölgesinde heyelan olayları ve ekonomiye etkileri
Başlık çevirisi yok
İHSAN ÇİÇEK
- Söğüt (GD Bilecik) yöresindeki mesozoyik yaşlı tortul istifinin stratigrafisi ve sedimantolojik incelenmesi
Stratigraphical and sedimentological investigation of the mesozoic sedimentary units of Söğüt area (se Bilecik)
ERDOĞAN TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Jeoloji MühendisliğiAnkara ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BAKİ VAROL
- Tokat kentinin açık ve yeşil alan ilişkileri ve peyzaj mimarlığı açısından alınması gereken önlemler
Relations between open and green areas in Tokat and measures to be taken from the standpoint of landscape archtitecture
M.EMİN BARIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Peyzaj MimarlığıAnkara ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİZAMETTİN KOÇ