Allojenik hematopoetik kök hücre nakli yapılan çocuk hastalarda plazma biyobelirteçlerinin akut GVHH'nı erken belirlemedeki rolü
The role of plasma biomarkers in early detection of acute GVHD in pediatric patients undergoing allogeneic hematopoietic stem cell transplantation
- Tez No: 1025638
- Danışmanlar: PROF. DR. SERAP AKSOYLAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyomühendislik, Hematoloji, Tıbbi Biyoloji, Bioengineering, Hematology, Medical Biology
- Anahtar Kelimeler: Hematopoetik kök hücre transplantasyonu, Hematopoietic stem cell transplantation
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kök Hücre Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Allojenik hematopoietik kök hücre nakli (allo-HKHN) hem malign hem de malign olmayan hastalıklar için hayati bir tedavidir. Bununla beraber, akut Graft versus Host Hastalığı (aGVHH) nakille ilişkili, yaşamı tehdit eden önemli bir komplikasyondur. Bu çalışmanın amacı; allo-HKHN yapılan çocuk hastalarda ST2, Reg3-α ve elafin plazma biyobelirteç düzeylerinin, klinik bulgular ortaya çıkmadan erken dönemde aGVHH gelişip gelişmeyeceğini ve hastalık şiddetini öngörmedeki rolünü belirlemektir. Çalışmaya Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Kök Hücre Nakil Merkezi'nde allo-HKHN yapılan, medyan nakil yaşı 8 yıl 3 ay (7 ay- 18 yıl) olan toplam 35 çocuk hasta dahil edilmiştir. Hastalardan nakil öncesi (hazırlık rejimi öncesi) ve nakil sonrası +7, +14 ve +28. günlerde olmak üzere 4 farklı zaman diliminde ardışık plazma örnekleri toplanmıştır. İlaveten, nakil sonrası aGVHH gelişen hastalardan klinik tanı gününde de örnek alınmıştır. Plazma örnekleri analiz edilene kadar kadar -80 °C'de saklanmıştır. ST2, Elafin ve Reg3-α düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçülmüştür. Sonuçlar geriye dönük olarak hastaların +100. gün verileri ile karşılaştırılmıştır. İstatistiksel analizlerde IBM SPSS Statistics 25.0 programı kullanılmıştır. Allo-HKHN sonrası hastaların %14,29'unda (n=5) aGVHH gelişmiştir. Üç hastada derece I–II, iki hastada ise derece III–IV akut GVHH gelişmiştir. Akut GVHH gelişen hastaların 3'ünde yalnız cilt tutulumu, 1'inde yalnız gastrointestinal sistem (GİS) tutulumu ve 1'inde ise eş zamanlı cilt, karaciğer ve GİS tutulumu mevcuttu. Biyobelirteç düzeylerinin zamana bağlı değişimleri incelendiğinde; nakil öncesi döneme kıyasla +7. ve +14. günlerde her üç biyobelirteçte de istatistiksel olarak anlamlı artışlar saptanmıştır (sırasıyla ST2 için p=0,002, p=0,001; Elafin için p=0,001, p=0,002; Reg3-α için p=0,001, p=0,002). Her üç belirtecin +7 ve +14. gün düzeyleri arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=1,000). +28. günde ise tüm düzeylerde +7 ve +14. günlere kıyasla anlamlı düşüşler meydana gelmiş (p<0,05) ve nakil öncesi ile +28. gün değerleri farklı görülmemiştir (p>0,05). Zaman (gün) ile aGVHH gelişimi arasındaki etkileşim incelendiğinde; nakil sonrası tüm hastalarda (akut GVHH gelişen ve gelişmeyen); ST2 (p=0,291), Elafin (p=0,212) ve Reg3-α (p=0,494) düzeylerinin zaman içindeki değişimleri benzerdir, artar ve azalır. Akut GVHH gelişen ve gelişmeyen grupların genel biyobelirteç düzeyleri karşılaştırıldığında ise aGVHH gelişen grupta ST2 (p=0,027) ve Elafin (p=0,040) seviyeleri anlamlı derecede daha yüksek bulunmuş; genel Reg3-α düzeylerinde ise anlamlı fark saptanmamıştır (p=0,100). Elde edilen bulgular, ST2 ve elafin biyobelirteçlerinin akut GVHH'nin erken tanısı için bir gösterge olabileceğini göstermektedir. Sonraki çalışmalarda çocuk hasta sayılarının artırılması; akut GVHH'nin erken tanısında en etkin örnekleme zamanının belirlenmesine, klinik cut-off değerlerinin hesaplanmasına ve böylece riskli gruptaki çocuk hastalar için erken tedavi stratejilerin geliştirilmesine katkı sağlayacaktır. Akut GVHH tanısı alanlardaki düzeyler ise bize hastalığın şiddetini ve hastanın prognozuna etkisini öngörmede katkı sağlayabilecektir.
Özet (Çeviri)
Allogeneic hematopoietic stem cell transplantation (allo-HSCT) is a vital treatment modality for both malignant and non-malignant diseases. However, acute Graft-versus-Host Disease (aGVHD) remains a significant, life-threatening complication associated with transplantation. The aim of this study is to determine the role of plasma ST2, Reg3-α, and elafin biomarker levels in predicting the onset of aGVHD in the early stages before clinical symptoms manifest, as well as predicting disease severity in pediatric patients undergoing allo-HSCT. A total of 35 pediatric patients undergoing allo-HSCT at Ege University Faculty of Medicine, Pediatric Stem Cell Transplant Center, with a median transplant age of 8 years and 3 months (range: 7 months- 18 years), were included in the study. Consecutive plasma samples were obtained from the patients at 4 different time points: pre-transplant (prior to the conditioning regimen) and on post-transplant days +7, +14, and +28. Additionally, samples were obtained from patients who developed aGVHD on the day of clinical diagnosis. Plasma samples were kept at -80 °C until the time of analysis. ST2, Elafin, and Reg3-α levels were determined by the ELISA method. The results were compared retrospectively with the patients' data from day +100. IBM SPSS Statistics 25.0 program was used for statistical analysis. Acute GVHD developed in 14.29 per cent (n=5) of patients following Allo-HKHN. Three patients developed grade I–II acute GVHD, whereas two patients were diagnosed with grade III–IV acute GVHD. Among those with acute GVHD, three had cutaneous involvement only, one had gastrointestinal (GI) tract involvement only, and one had concurrent cutaneous, hepatic and GI tract involvement. When the time-dependent changes in biomarker levels were examined, statistically significant increases were observed in all three biomarkers on days +7 and +14 compared with the pre-transplant period (p=0.002 and p=0.001 for ST2, respectively; p = 0.001 and p = 0.002 for Elafin; p = 0.001 and p = 0.002 for Reg3α). No significant difference was found between the levels of the three biomarkers on days +7 and +14 (p = 1.000). On day +28, however, significant decreases were observed in all levels compared with days +7 and +14 (p < 0.05), and no difference was observed between the pre-transplant and day +28 values (p > 0.05). When the interaction between time (days) and the development of aGVHH was evaluated, the time-course changes of ST2 (p=0.291), Elafin (p=0.212) and Reg3-α (p=0.494) were similar in all post-transplant patients (both those who developed acute GVHH and those who did not); they increased and then decreased. On the other hand, when the overall biomarker levels of the groups were compared, ST2 (p=0.027) and Elafin (p=0.040) levels were significantly higher in the aGVHD group, while no significant difference was found in overall Reg3-α levels (p=0.100). These findings indicate that ST2 and elafin biomarkers may serve as indicators for the early diagnosis of aGVHD. In future studies, increasing the number of paediatric patients will help to identify the optimal sampling time for the early diagnosis of acute GVHD, to calculate clinical cut-off values, and thus to develop early treatment strategies for high-risk paediatric patients. The levels observed in patients diagnosed with acute GVHD, meanwhile, may help us to predict the severity of the disease and its subsequent influence on patient outcomes.
Benzer Tezler
- Hematopoetik kök hücre nakli öncesi ve takibinde hastalarda D vitamini ve D vitamini bağlayıcı protein düzeyi
Vitamin D and vitamin binding protein levels in patients before and after hematopoetic stem cell transplantation
SALİH AKBAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
HematolojiErciyes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSA KARAKÜKCÜ
- Hematopoetik kök hücre nakli yapılmış hastalarda anjiyogenik faktör düzeylerinin aGvHH ile ilişkisi
The relationship between aGvHH and angiogenetic factor levels in hematopoietic stem cell transport Child health and diseases
ÖZLEM ŞATIRER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
HematolojiHacettepe ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. FATMA VİSAL OKUR
- Allojenik hematopoetik kök hücre nakli yapılan çocuk hastalarda verici ve alıcı arasındakı ABO kan grubu uyumsuzluğunun nakil sonuçlarına etkisinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Retrospectıve evaluatıon of the effect of ABO blood group ıncompatıbılıty between the donor and recıpıent on the transplant results ın patıents wıth allogenıc hematopoetıc stem cell transplantatıon
ELSHAN ABDULLAYEV
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıEge ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERAP AKSOYLAR
- Allojenik hematopoetik kök hücre (HKHN) nakli yapılan çocuk hastalarda sitomegalovirüs (CMV) enfeksiyonu risk faktörleri ve tedavi sonuçlarının değerlendirilmesi
Evaluation of cmv infection risk factors and treatments in patients with allogenic hematopoetic stem cell (HSCT) transplant
İBRAHİM HAKAN KUNCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SUAR ÇAKI KILIÇ
- Hematopoetik kök hücre nakli yapılan çocuk hastalarda renal komplikasyonların ve hipertansiyon sıklığının belirlenmesi
Investigation of renal complications and hypertension prevalence in pediatric patients with hematopoietic stem cell transplantation
ANAR GURBANOV
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BORA GÜLHAN