Geri Dön

Afyon çeşmeleri

Afyon fountains

  1. Tez No: 209453
  2. Yazar: GÜLAY KARASU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HALİT ÇAL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Sanat Tarihi, Art History
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2006
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 248

Özet

Afyon Çesmeleri? konulu Yüksek Lisans tezi kapsamında Afyon ili merkezinde tespit edilen 29 çesme örneği incelenmistir. Bu çesmelerden 1'i çatal çesme, 2'si köse çesmesi, 3'ü meydan çesmesi, 5'i cami çesmesi, 18'i mahalle çesmesidir. Çesme örneklerinin bir tanesi 13. yy., bir tanesi 14. yy., dört tanesi 18. yy., dört tanesi 19. yy. ve 12 tanesi de 20. yy. basına aittir. Kitabesi olmayıp tarihi bilinmeyen, baska bir yapıya ait kitabesi olan veya tamir kitabesi bulunan 7 çesme vardır. Çesmeler ağırlıklı olarak 20. yy. basına aittir. Çesmelerin daha çok 18. ve 19. yy.'da yapılmıs olmaları, Osmanlı Klasik Dönem çesme tasarımının dısına çıkılmamasına mani olmamıstır. Çesmeler; ortada kitabesi olan nisi çevreleyen bir kemer, ayna tasında bir musluk, musluktan akan suyun biriktirdiği bir yalak, yalağın iki yanında dinlenme tası formunda cephe düzenine sahiptir. Cephe gerisinde uzanan su haznesi ve genellikle düz dam ya da kırma çatı ile tamamlanan örtü sistemi yoğun olarak görülür. Çesmelerin cephelerinde yoğun bir bezeme görülmez. Birkaç örnekte devsirme malzeme kullanılarak süsleme yapılsa da, Klasik Dönem Osmanlı süsleme unsurları kullanılmamıstır. Çesmelerde daha çok, kullanılan malzemenin ritmik veya düzensiz olarak sıralanmasıyla yapılan cephe süslemeleri kullanılmıstır. Sade çesmelerin yanı sıra iki cepheli, büyük depolu ve ebatlarıyla dikkat çeken çesme örnekleri de bulunur. Çesme cephelerinde en çok göze çarpan unsur hemen hepsinde yuvarlak yada sivri kemer kullanılmasıdır. Kemerlerde kullanılan malzeme ile süsleme yapılmasına pek rastlanmaz. Bunun haricinde kemer kullanılmayıp, sadece ayna tası ve bu tası çevreleyen sövelerden olusan örnekler de vardır. Afyon çesmelerinde kullanılan malzeme tas, tuğla ve mermerdir. Yoğun olarak kesme tas kullanılmıs; tuğla malzeme ise süsleme amaçlı yada mimaride yardımcı malzeme olarak görev almıstır. Mermer malzeme ise sadece iki örnekte görülür. Anahtar Kelimeler 1. Afyon 2. Çesmeler 3. Çesme tipolojisi 4. Çesme malzemeleri 5. Çesme süslemeleri

Özet (Çeviri)

During the ?Afyon Fountains? Masters thesis study, 29 fountain samples in Afyon city center were examined. Out of these fountains 1 is fork fountain, 2 are corner fountains, 3 are square fountains, 5 are mosque fountains, 18 are parish fountains. One of the fountain samples belongs to 13th century, one to 14th century, 4 of them to 18th century, 4 of them to 19th century and 12 of them to the beginning of the 20th century. There are 7 fountains of which there is no inscription and the construction date is not known, of which the inscription belongs to another building or there exists the restoration inscriptions. Generally fountains belong to the beginning of the 20th century. Though the fountains were mainly constructed during the 18th and 19th century, still this did not prevent them to have the characteristics of the Classic Period Ottoman fountain design. Fountains have a facade forming of an arch surrounding the niche which have an inscription in the middle, a tap on the mirror stone, a basin which holds the water flowing from the tap and a resting stone on both sides of the basin. Mainly there is a water reservoir lying behind the facade and a cover system made of flat roof or hip roof. There is not intense embellishment on the facades of the fountains. Although there are some examples of embellishments through folding materials, Classic Period Ottoman embellishment elements were not used. On the fountains mainly the facade embellishments which are made out by the rhythmic and irregular layout of the materials were used. In addition to the plain fountains there also exists the 2 facaded, large reservoired and big dimensioned fountain examples. The most capturing element on nearly every fountain facade is the usage of round or pointed arches. It is not very common to see embellishments with the material used on the arches. Besides there are also samples of which there are no arches, just the mirror stones and frames surrounding these stones. In Afyon fountains stone, brick and marble elements are used. Mainly cut stone is used; brick material is just used for embellishments or as supporting material in architecture. Marble material can only be seen in 2 samples. Key Words 1. Afyon 2. Fountains 3. Fountains typology 4. Fountains materials 5. Fountains embellishment

Benzer Tezler

  1. Selçuklu devri Afyon çeşmeleri

    Başlık çevirisi yok

    NURETTİN GEMİCİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1993

    Sanat TarihiMarmara Üniversitesi

    DOÇ.DR. CAHİT BALTACI

  2. Anadolu Selçuklu veziri Sahip Ata Fahreddin Ali'nin mimari eserleri

    Architectural buildings of the Sahip Ata Fahr'al-din Ali the viziers of the Anatolian Seljuks

    ALPTEKİN YAVAŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    MimarlıkAnkara Üniversitesi

    Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. KIYMET GİRAY

  3. Nörolojik rehabilitasyon için kinect sensörlü ölçüm ve egzersiz sisteminin tasarımı ve gerçekleştirilmesi

    Design and implementation of measurement and exercise system with kinect sensor for neurological rehabilitation

    İSMAİL SARI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonAfyon Kocatepe Üniversitesi

    Biyomedikal Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. UĞUR FİDAN

  4. Afyon'daki Türk anıtları (medreseler, türbeler, hanlar, hamamlar, köprüler, çeşmeler)

    Başlık çevirisi yok

    ERTAN DAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Sanat TarihiEge Üniversitesi

    Arkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. RAHMİ HÜSEYİN ÜNAL

  5. Kozluk kaynağı'nın (Malatya) hidrojeolojik incelemesi

    The hydrogeological investigation of Kozluk spring (Malatya)

    SAFA ÇELİK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Jeoloji MühendisliğiFırat Üniversitesi

    Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM ÖZTEKİN OKAN