Kentsel araştırmalar kapsamında Anadolu'da Akhaimenid dönem
Achaemenid period in Anatolia: In the light of urban researches
- Tez No: 381341
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. HATİCE KALKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Arkeoloji, Archeology
- Anahtar Kelimeler: Akhaemenid Dönemi, Anadolu, Akhaemenid Period, Anatolia
- Yıl: 2014
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Arkeoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
M.Ö. 6-4. yüzyıllarda Anadolu coğrafyasının tamamında etkili olan Akhaimenid Kültür, tabakalı temsilci merkezlerle birlikte bazı bağımsız kültürel bulgularla da tespit edilmektedir. Bu çalışmamızda“Key site”olarak belirlenen merkezlerimizden Daskyleion, Sardes, Oluz Höyük ve Karagündüz Höyüğü'nde yapılan kazı ve araştırmalar sonucunda ortaya çıkarılan buluntular dışında Anadolu'nun çeşitli bölgelerinde bulunan Anadolu-Pers etkili anıt, lahit, kabartma ve steller gibi eserler de değerlendirmeye alınmıştır. Anadolu'nun batı kesimindeki anıtsal mezar ve yontu örnekleri, Akhaimenid kültürün nispeten seçkin ve ayrıcalıklı nüfusunun ağırlıklı olarak buralardaki etkisine de işaret eden kanıtları oluşturmaktadır. Bu örnekler aynı zamanda Pers etkilerini taşıyan ve Anadolulu ustaların (özellikle İonia'lı mimar ve heykeltraşların) sanatsal sentezlerini temsil eden Anadolu-Pers üslubundaki üretimlerdir. Söz konusu dönemin yontu, anıt vb. kalıntılarının ağırlıklı olarak Anadolu'nun batı kesiminde görülmesinin yanı sıra, batıdan doğuya doğru bir sıralama içinde dört merkez kapsamında yaptığımız çalışmamız, tabakalı kazı merkezlerinde bu kültürün etkilerinin güçlü şekilde izlenemediğini ortaya koymaktadır. Mevcut yerleşim merkezlerini iskan alanları olarak benimseyen Akhaimenidler buralardaki kültürel geleneğe kendi izlerini katmadan daha çok yerel unsurlardan yararlanmış görünmektedirler. Diğer bir deyimle, Akhaimenid siyasal süreci tabakalı merkezlerde tarihsel ihtişamının gerisinde bir etki göstermiş, önemli idari merkezlerde de görünüm çok fazla değişmemiştir. Bu noktada, Anadolu'nun Akhaimenid Döneminden söz edildiğinde kazılardan ele geçen buluntuların Akhaimenid kültüre aidiyetinden çok kast edilen tanımlamanın siyasal sürece işaret etmesi gerekliliği vurgulanmalıdır. Çünkü bu kültür Anadolu'da Hellen ve Roma Dönemlerinde olduğu gibi bir yerleşik iskanlaşma geleneğine sahip olmayarak, sadece genişleme arzusunda olan ve geçici iskan ettikleri kurulu yerleşimlerde bir“misafir”kültür olmanın ötesine geçememiş görünmektedir. Akhaimenid kültürel etki ise daha çok Anadolu'da mezar anıtları, steller, lahitler ve üzerlerindeki ikonografik sentezlerle aristokratik bir yansıma ile sınırlı kalmaktadır.
Özet (Çeviri)
Achaemenid culture, which was effective in all geographic areas of Anatolia between the 6-4 centuries B.C. was represented with stratified settlements and also with some free standing cultural findings. In our study, apart from the findings discovered in excavations and research in Dascyleium, Sardis, Oluz Mound and Karagündüz Mound, which are described as“Key Sites”, we also included some Anatolian-Persian monuments such as tombs, relief and stelae found in various parts of Anatolian. In the western part of Anatolia, examples of monumental tombs and sculptures constitute evidence that point to the fact that Achaemenid culture here is representitive of elite and privileged populations. These examples also have Persian elements and represent Anatolian masters works (especially architects and sculptors from Ionians) which are made in Anatolian-Persian style. The sculptures monuments and remains etc. of the period are seen mainly in the western part of Anatolia, as well as our study west to east we have made as part of a sequence of four centres the effects of this culture in the layers excavated can not be tracked strongly. Achaemenids who saw existing placement centres as settlement areas, are seen as taking advantage of more indigenous people without adding their own cultural traits. In other words, Achaemenid political processes show an impact behind the historical magnificence in the stratified centres and this view didn't change in important administrative centres. At this point, when mentioning about Achaemenid period it will be correct to say that the findings in excavations should display a mainly political process, not cultural belonging. Because this culture does not have a built-settlement tradition like the Hellenistic and the Roman period in Anatolia, we can conclude that they only established a“guest”culture for the desire to expand and provide temporary housing in these settlements. Achaemenid cultural influences in Anatolia are mostly limited to just grave monuments, stelae, sarcophagi and the aristocratic iconography on these monuments which allows us to reflect, understand and draw conclusion.
Benzer Tezler
- Çukurova bölgesinde biyoklimatik veriler kullanılarak açık ve yeşil alan sistemlerinin belirlenmesi ilkeleri üzerinde bir araştırma
A research on the determination of the principles in open and green spaces systems by using the bioclimatic data in Çukurova region
MEHMET FARUK ALTUNKASA
Doktora
Türkçe
1987
Çevre MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDOĞAN GÜLTEKİN
- Antakya tarihi ticaret merkezi mekansal yapı değişim ve gelişim sürecinin kent ticaret merkezi planlamasına etkinliği
The Effectiveness of spatial structural chance and development period of the historical trade center of Antakya in the urban trade planning
NEVİN TURGUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURCAN UYDAŞ
- İmara ilişkin bağışlamaların gelişimi ve değerlendirilmesi
Evoution et evaluation des amnisties concernant le constructions et le development du territoire
AHMET LÜTFİ UZEL
Doktora
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM BOYNUKALIN
- Anıtkabir çevresi yapılaşma düzeni ve çevre ilişkilerinin görsel değerlendirilmesi üzerinde uygulamalı bir araştırma
Structural developments around Anıtkabir and a research on visual evaluation of environmental relations
IŞIK UÇMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Şehircilik ve Bölge PlanlamaAnkara ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YALÇIN MEMLUK
- Tokat kentinin açık ve yeşil alan ilişkileri ve peyzaj mimarlığı açısından alınması gereken önlemler
Relations between open and green areas in Tokat and measures to be taken from the standpoint of landscape archtitecture
M.EMİN BARIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Peyzaj MimarlığıAnkara ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİZAMETTİN KOÇ
- Kentsel yakın çevre alanlarının rekreasyonel amaçlı düzenleme kararlarını belirleyen etmenler ve Antakya (Hatay) kentsel yakın çevresinde uygulanması
The Faktors defininig the recreational planning of the urban nearby regions and the application at Antakya (Hatay) urban nearby regions
ERDOĞAN YAŞLICA