Şiraz nakkaşhaneleri ve resimli şehnameler (1470-1500)
Shiraz atelier and the illustrated manuscripts of the shahnama (book of kings) from 1470 to 1500,
- Tez No: 562529
- Danışmanlar: PROF. DR. SERPİL BAĞCI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sanat Tarihi, El Sanatları, Art History, Crafts
- Anahtar Kelimeler: Akkoyunlular, El sanatları, Firdevsi, Nakkaşhaneler, Türkmenler, İran, İran resim sanatı, İran-Şiraz, Şehname, Akkoyunlular, Handicrafts, Firdevsi, Art studios, Turkomans, Iran, Persian painting art, Iran-Shiraz, Şehname
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın konusunu, İran edebiyatının en önemli eserlerinden biri olan ve Firdevsi (ö. 411/1020) tarafından 11. yüzyılın başlarında tamamlanan Şehnamenin Şiraz kentinde 1470-1500 yılları arasında üretilen resimli örnekleri oluşturmaktadır. Belirlenen zaman aralığında hazırlanmış olan örnekler içerisinden Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi koleksiyonunda bulunan sekiz nüsha H.1515 (1478), H.1489 (1482-83), H.1506 (1486), H. 1507 (1494), R. 1542 (1494), H.1491 (1495), H.1508 (1498), H.1478 (1490) ile Staatsbibliothek zu Berlin (Berlin Eyalet Kütüphanesi)'de bulunan tek nüsha (Ms.or.fol.4255/ 18 Haziran 1489) çalışmamız kapsamına alınmıştır. Bu tez kapsamında 16. yüzyıla kadar Şiraz'daki politik durum hakkında bilgi verilmiştir. Akkoyunlu Beyliğinin (1340-1514) siyasi tarihine bakılmıştır. Önemli bir el yazması üretim merkezi olan Şiraz'ın kitap üretimindeki yerine değinilmiştir. Böylece odaklandığımız dönem için siyasi ortam tanıtılmış ve sanatsal alt yapı belirlenmiştir. Resimli Şehname geleneği 1470 yılına kadar ele alınmış ve çalışmanın odaklandığı dönemden önce var olan resimli örnekler incelenmiştir. Konu kapsamında ele aldığımız dokuz Şehname nüshasının incelemesi yapılmıştır. Nüshaların resim üslubu, sayfa tasarımları, tezhip özellikleri irdelenmiş ve değerlendirmeleri yapılmıştır. Bu incelemenin önemli bir bölümünü yazmalarda yer alan resimlerin ikonografik çözümlemeleri oluşturmuştur. Yapılan incelemede, konu kapsamında ele alınan Şehname nüshalarının birbirlerine benzeyen özellikleri ortaya çıkarılmış, sahip oldukları özgün yönleri belirlenmiştir. Böylece Şiraz nakkaşhanelerinin söz konusu dönemdeki üretimi hususunda değerlendirme yapılabilmiştir.
Özet (Çeviri)
The study focuses on the illustrated copies of Shahnameh, one of the most important works of Persian literature that was composed by Firdowsi (d. 411/1020) at the beginning of the 11th century. Among these copies produced in the city of Shiraz between 1470 - 1500, eight copies in the collection of the Library of Topkapı Palace Museum – H. 1515 (1478), H.1489 (1482-83), H.1506 (1486), H. 1507 (1494), R. 1542 (1494), H.1491 (1495), H.1508 (1498), H.1478 (1490) –, and one copy in the collection of Staatsbibliothek zu Berlin – Ms.or.fol.4255/ 18 June 1489 – are covered within the scope of the dissertation. In this respect, the political situation in Shiraz until the 16th century and the political history of Aqqoyunlu Dynasty (1340 –1514) are scrutinized. An assessment is made on the role of Shiraz as one of the most crucial centres of manuscript production. Thus, the political atmosphere within the above-mentioned dates could be set and the artistic background of the period could be clearly seen. The tradition of illustrating Shahnama is traced to the year 1470, and the illustrated copies produced before the time-span that the dissertaion covers are thoroughly examined. The painting style, the features of the illustration and the characteristics of page design of the nine copies of Shahnama are evaluated. The great part of this evaluation is comprised of the iconographical analysis of the illustrations. As one of the important outcomes, the analogies and parallelism between the copies alongwith the traits of their specificity could be determined. Herewith, an evaluation could be made upon the ateliers of Shiraz in that time period in question.
Benzer Tezler
- Timurî Dönem TSMK R. 1023 numaralı ve TSMK R. 1022 numaralı Kelile ile Dimne el yazmalarının tasvir sanatı açısından incelenmesi
A studied on the manuscirtp of Timurid Period that named as Kelile wa-Dimne TSMK R. 1023 nr. and TSMK R. 1022 nr. in contex of miniature art
ÇAĞLAYAN BAYRAKTAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Sanat TarihiAkdeniz ÜniversitesiSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN ERAVŞAR
- Siraz (Capoeta capoeta capoeta)'dan elde edilen suriminin farklı depolama sıcaklıklarında çeşitli kryoprotektanlar kullanılarak raf ömrünün tespiti
Determination of shelf life of siraz (Capoeta capoeta capoeta) surimi by using various cryoprotektants at different storage temperatures
HATİCE YILMAZ ARSLAN
- Siraz (Capoeta capoeta umbla Heckel,1843)'dan tam kontrollü döl alımı
Fully controlled strippingof siraz (Capoeta capoeta umbla Heckel, 1843)
YASİN CELAYİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Su ÜrünleriFırat ÜniversitesiSu Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAŞAR ÖZDEMİR
- Şiraz üzüm (Vitis vinifera L.) çeşidinin bazı meyve kaliteleri üzerine doğal UV-A ışınının etkisi
Effects of natural UV-A radiation on some fruit qality parameters in shyrah grape (Vitis vinifera L.) cultivar
ESMA AKYÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
ZiraatHarran ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZDEN
- İlhanlılar zamanında Şiraz şehri (1256 - 1335)
The city of Shiraz during Ilkhanid era (1256 - 1335)
TÜRKER UYGUR