Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların evde bakım vericilerine verilen eğitimin bakım yüküne ve hastaların yaşam kalitesine etkisi
The effect of training provided to home caregivers of patients who received hemodialysis treatment upon care burden and patients' quality of life
- Tez No: 595801
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BİRSEL CANAN DEMİRBAĞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Bakım verenler, Bakım verme yükü, Evde bakım hizmetleri, Eğitim, Hastalar, Renal diyaliz, Yaşam kalitesi, Caregivers, Caregiver burden, Home care services, Education, Patients, Renal dialysis, Quality of life
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dünyada ve ülkemizde önemli bir sağlık problemi olan kronik böbrek hastalığı ve buna yönelik uygulanan hemodiyaliz tedavisi; bir yandan hastanın yaşam süresini uzatırken, diğer taraftan hastayı başka birine bağımlı hale getirmekte ve yaşam kalitesini etkilemekte, ayrıca hastaların evde bakımını sürdüren bakım vericilerinin de bakım yükünü artırmaktadır. Hastaların ev ortamında bakım vericileri ile geçirdikleri sürede yaşadıkları problemlere erken önlem ve destek çok önemlidir. Bu doğrultuda çalışma, hemodiyaliz tedavisi alan hastaların bakım vericilerine ev ortamlarında hemşire tarafından, bireye özgü eğitim kitapçığı ile verilen yapılandırılmış eğitimin, bakım vericilerin bakım yüküne ve hastaların yaşam kalitesine etkisinin değerlendirilmesi amacıyla yapıldı. Araştırma, Trabzon il merkezine bağlı özel bir diyaliz merkezine kayıtlı 200 hemodiyaliz tedavisi alan hasta ve bakım vericisinden, kabul edilme ve dışlanma kriterlerine uygun 35 kişiyle ev ortamlarında, ön test-son test düzeninde yarı deneysel olarak gerçekleştirildi. Verilerin toplanmasında; Hemodiyaliz Hastasının Bilgi Formu, Barthel Indeksi, SF 36 Ölçeği, Bakım Vericinin Bilgi Formu, Zarit Bakım Verme Yükü Ölçeği ve hasta/bakım vericilerin problemlerine yönelik literatür doğrultusunda geliştirilen bireye özgü Eğitim Kitapçığı kullanıldı. Bakım vericilere ilk hafta ön test, sonraki üç hafta planlı eğitimler ve bir ay sonra son test olmak üzere toplamda beş kez ev ziyareti yapıldı. Bakım vericilere, bireye özgü geliştirilmiş eğitim kitapçığı ile verilen eğitim uygulamasının; bakım vericilerin bakım yükü puan ortalamasını istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azalttığı ve hastaların özellikle ağrı boyutu başta olmak üzere tüm alt boyutlarda yaşam kalitesinin istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde arttığı görüldü (p<0.05). Bakım yükü ile yaşam kalitesi arasında eğitim öncesi ve sonrası istatistiksel olarak anlamlı ilişki elde edildi (p<0.05). Sonuç olarak, bu araştırma HD hastalarına ve bakım vericilerine yönelik planlı ev ziyaretleri ve bireye özgü girişimlerin olumlu etkinliğini göstermesi yönünde önemli bir çalışma olmuştur.
Özet (Çeviri)
Hemodialysis treatments of chronic renal disease –which is a crucial problem both across the world and in our country- -on the one hand- prolong patients' life but -on the other hand- make patients dependent on somebody by affecting their quality of life but also increase care burden of care givers who perform home care. It is very important to take measures against patients' problems occurring at home and to support these patients. The current study was conducted to assess the effect of the structured training provided by nurses to home caregivers at home environment using customized guidebook for patients who received hemodialysis treatment upon care burden and patients' quality of life. The study was semi-experimentally done with pre-test and post-test design at home environments of 35 patients and their caregivers that met inclusion and exclusion criteria out of 200 hemodialysis patients and their caregivers in the city center of Trabzon Province. To collect data; Hemodialysis Patient Information Form, Barthel Index, SF 36 Scale, Caregiver Information Form, Zarit Caregiver Burden Scale and a customized Training Guidebook-designed in line with the literature for exploring patient/caregiver problems- were used for caregivers. Five home visits were made to caregivers for first week pre-test, next there week planned trainings and after one month post-test. It was found that trainings with an individual developed training guidebook given to caregivers statistically decreased their average care burden score and patients' quality of life-particularly pain statistically increased in all subdimensions (p<0.05). There was a statistically significant correlation between care burden and quality of life before and after the trainings (p<0.05). As a result; this study was an important study in that planned home visits made to HD patients and caregivers and customized interventions produced positive effects.
Benzer Tezler
- Neuman sistem modeline göre evde verilen bakımın hemodiyaliz hastalarında semptom gidermeye ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of home care on symptomatic relief and quality of life in patients undergoing hemodialysis according to neuman system model
KEVSER IŞIK
- Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların belirsizlik durumlarının evde bakım gereksinimleri üzerine etkisi
The effect of uncertainty in situations of patients receiving hemodialysis treatment on home care needs
SALİM ÖZBEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikOndokuz Mayıs ÜniversitesiEvde Hasta Bakım Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FİGEN ÇAVUŞOĞLU
- Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda sanal gerçeklik oyun uygulaması ve otojenik gevşemenin kaşıntı, anksiyete ve dermatolojik yaşam kalitesi üzerine etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of virtual reality game application and autogenic relaxation on pruritus, anxiety and dermatologic life quality in hemodialysis patients
NEŞE ALTINOK ERSOY
Doktora
Türkçe
2022
HemşirelikHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İMATULLAH AKYAR
- Hemodiyaliz hastalarında öz bakım gücü ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluating the self-care agency and life quality of hemodialysis patients
HAVA KURBUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
HemşirelikKırklareli ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İLKNUR METİN AKTEN
- Hemodiyaliz hastalarında öz bakım gücü ile bakım veren bireylerin bakım yükünün belirlenmesi
Determination of the caregiver burden of caregivers with self-care strength in hemodialysis patients
ELİF GÜÇLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sağlık EğitimiNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ÖZCAN ALGÜL