Geri Dön

İslamiyeti kabul etmeden önceki Uygurların sosyokültürel hayatı

Socio cultural life of Uighurs before adoption of Islam

  1. Tez No: 613628
  2. Yazar: PAIREZHATI ABASI
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM VEHBİ BAYSAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Sosyoloji, Tarih, Sociology, History
  6. Anahtar Kelimeler: İslam Öncesi Dönem, Sosyokültürel Yapı, Uygurlar, Period Before Islam, Sociocultural Structure, Uighurs
  7. Yıl: 2019
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İbn Haldun Üniversitesi
  10. Enstitü: Medeniyetler İttifakı Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Medeniyet Araştırmaları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 85

Özet

Tezimizde, İslamiyet'i kabul etmeden önce Gök Tanrı dinini ardından Maniheizm ve Budizm'i benimseyen Uygurların Göktürk Devleti'ni yıkarak kurdukları Orhun Uygur Devleti sonradan Koçu, Kansu devletleri ve yaşadıkları coğrafyadaki sosyokültürel hayatı incelenmiştir. Uygurlara ait edebiyat, sanat, din ve kültür eserleri XX. yüzyılın başından itibaren kazı çalışmalarıyla ortaya çıkarılmıştır. Uygurlar bu eserlerini şehirciliğe verdikleri önem ve yazıyı kullanmak gibi medenî hayatın olmazsa olmazlarını, kültürel uğraşlar ile tamamlamıştır. Çalışmamızda yine çeşitli yazı sistemlerini kullanarak, tarihi süreçlerinde farklı dinleri benimseyerek arkalarında kültürel öneme sahip birçok yazılı eser bırakmış olan Uygurların siyasi tarihi de sırasıyla ele alınmıştır. Uygurlar yaşadıkları coğrafyada Murtuk, Bezeklik, Turfan, Sengim, Karabalgasun ve Kızıl gibi pek çok şehri sanat merkezi haline getirmiştir. Uygurların yaşadıkları çeşitli bölgelerde yapılan kazılarda Uygur kültürüne ait pek çok heykel, duvar resmi, mimari yapı ve belgeler gün ışığına çıkartılmıştır. Çalışmamızda, dönemin siyasi ve tarihî kaynaklarının yanında Uygurca yazılmış çok sayıda metin de ana kaynak olarak kullanılmıştır. Tezimizde, öncelikle üç ayrı bölüm halinde yer alan Orhun Uygur Devleti, bu devlet yıkıldıktan sonra kurdukları Koçu, Kansu devletleri ve Uygurların sosyokültürel hayatı açıklanmıştır. Açıklamaların ardından bu süreçlerdeki siyasi tarihin analizi, din, edebiyat, sanat ve kültür alanlarındaki katkıları ve etkileri ortaya konularak Uygurların eski inançlarıyla yaşam kültürü, bütünlük içinde verilmeye çalışılmıştır.

Özet (Çeviri)

Before adopting Islam, Uighurs defeated Göktürks and founded a new state called the Orhon Uighur thereafter they founded Koçu and Kansu states. They adopted faith systems like Tengrism, Manicheism and Buddhism. These cultural turning points are the main topic of this thesis. Subjects directly related to Uighurs such as their literature, art, religion had been exclusively studied in this research. Uigurs crowned their success by placing emphasize on culture and they tried to preserve them by recording them. In this thesis political history of Uigurs, culturally valuable written works by adopting various writing systems and their adapted religions has also been stuided and discussed respectively. Throughout their history, Uigurs established several cities such as Murtuk, Bezeklik, Turfan, Sengim, Karabalsagun and Kızıl into art centres. In these excavations, plenty of statutes, wall paintings, architectural objects and documents which refer to Uighur history and culture have been unearthed. In addition to their political and historical resources, numerous religious texts written in Uighur language have been used as the main source in my thesis. Therefore, the Orhon Uigur state, Koçu as well as the Kansu states which they founded after collapse of Orhon studied primarily in three separated parts. This thesis aimed presenting contributions of Uighurs based on their religion, literature, art and culture, and their ancient beliefs as well as lifestyles. Political and cultural analyses of that period had been the focus of the research.

Benzer Tezler

  1. Orta çağda Herât bölgesi Gaznelilerin kuruluşundan Timurluların yıkılışına kadar) (961-1507)

    Herat area in the middle ages from foundation of Ghaznevids till the fall of Timurids

    MUSTAFA ŞAHİN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    TarihGaziosmanpaşa Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. M. MÜNİR ATALAR

  2. Yapılcan köyü Hıdırlık Türbesi tasvirleri

    Depictions of the Hıdırlık Tomb in Yapılcan village

    BAŞARAN DOĞU GİTAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Sanat TarihiPamukkale Üniversitesi

    Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA BEYAZIT

  3. Karahanlı Türkçesiyle yazılmış Kur'an Tercümesi (TİEM 73) üzerine bir dil incelemesi

    A grammatical study on Kuran Translation (TIEM 73) written in Karakhanid Turkic

    GÜLER AKAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DilbilimErciyes Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GALİP GÜNER

  4. Türk kültüründe renk kavramı ve renklerin maddi kültür unsurlarına yansıması

    Colour conception in Turkish culture and the reflection of colours'materialistic culture elements

    ŞÜKRÜ ÖZTÜRK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    SosyolojiErciyes Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAVA SELÇUK

  5. İlk üç asır kelamî tartışmalar bağlamında Taberî(224-310/839-923)'nin konumu

    Tabarî(224-310/839-923)'s position in the context of the kalām discussions in the first three centuries

    NAİF YAŞAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DinAnkara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET AKİF KOÇ