Models for the efficient use of geothermal resources in the circular agricultural system – case of Dikili Agricultural Organized Industrial Zone
Döngüsel tarım sisteminde jeotermal kaynakların verimli kullanımına yönelik modeller – Dikili Tarım Organize Sanayi Bölgesi örneği
- Tez No: 630956
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİCEL SAYGIN, PROF. DR. ALPER BABA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Su, enerji ve gıda sistemleri üzerinde baskı altında olan bölgelerde kontrollü tarım giderek daha önemli hale gelmektedir. Bakırçay Havzası, jeotermal destekli sera tarımının genişlemesi, değişen arazi kullanım modelleri ve kaynak verimliliğine yönelik artan beklentilerle şekillenen dinamik bir tarım-sanayi bölgesi olarak ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda, Dikili Tarıma Dayalı Organize Sanayi Bölgesi, hidroponik sera üretimini su, enerji ve atık sistemleriyle entegre eden önemli bir gelişmeyi temsil etmektedir. Bununla birlikte, mevcut planlama ve yönetim yaklaşımları parçalı kalmakta olup döngüsellik ve koordineli Su-Enerji-Gıda etkileşimleri potansiyelini sınırlamaktadır. Bu tez, uzmanlaşmış tarımsal organize sanayi bölgesinde ve çevresindeki bölgede döngüselliği ve Su-Enerji-Gıda Bağı performansını incelemek için yönetişim odaklı, küme tabanlı bir analitik çerçeve geliştirmektedir. Metodoloji; politika analizi, mekansal kümelenme, Döngüsel İşletme Kümesi ve 9R çerçevelerinin uyarlanması ve nitel bir Su-Enerji-Gıda Bağı modelini birleştirmektedir. Dört kümeden oluşan bir yapı önerilmektedir: yüksek teknolojili sera çekirdeği, sera bölgesi, kentsel çevre tarım-sanayi arayüzü ve bölgesel yönetim kümesi. Bu yapı, farklı kaynak akışlarını ve kurumsal düzenlemeleri analiz etmek için mekânsal bir bakış açısı sağlamaktadır. Sonuçlar, Bakırçay Havzası'ndaki sera gelişiminin istatistiksel olarak anlamlı bir kümelenme gösterdiğini ve üst düzey planlarda yeterince yansıtılmayan bir tarım-gıda koridoruna işaret ettiğini göstermektedir. Yüksek teknolojili sera çekirdeği; jeotermal ısı geri kullanımı, yenilenebilir enerji kaynakları ve atık su geri dönüşümü yoluyla döngüselliği gösterirken, organik atık yolları ve yönetim koordinasyonunda önemli eksikliklere sahiptir. Tez, havzada jeotermal destekli kontrollü tarımının sürdürülebilirliğinin, teknolojik verimlilik kadar planlama uyumu ve kurumsal koordinasyonla da belirleneceğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Controlled-environment agriculture is becoming increasingly important in regions facing pressure on water, energy and food systems. The Bakırçay Basin has emerged as a dynamic agro-industrial area shaped by the expansion of geothermal-assisted greenhouse farming, changing land use patterns, and rising expectations for resource efficiency. In this context, the Dikili Agricultural Organized Industrial Zone represents a significant development, integrating hydroponic greenhouse production with water, energy, and waste systems. However, current planning and management approaches remain fragmented, limiting the potential for circularity and coordinated Water-Energy-Food (WEF) interactions. This thesis develops a governance-focused, cluster-based analytical framework to examine circularity and WEF Nexus performance in the specialized agricultural organized industrial zone and the surrounding region. The methodology combines policy analysis, spatial clustering, adaptation of the Circular Business Cluster and 9R frameworks, and a qualitative WEF Nexus model. A four-cluster structure is proposed: a high-tech greenhouse core, a greenhouse zone, a peri-urban agro-industrial interface, and a regional governance cluster. This structure provides a spatial perspective for analyzing differentiated resource flows and institutional arrangements. The results shows that greenhouse development in the Bakırçay Basin exhibits statistically significant clustering and signals an agri-food corridor insufficiently reflected in upper-scale plans. While the high-tech greenhouse core demonstrates circularity through geothermal heat reuse, renewable energy sources, and wastewater recycling, it has significant shortcomings in organic waste pathways and governance coordination. The thesis highlights that the sustainability of geothermal-assisted controlled-environment agriculture in the basin will be determined as much by planning alignment and institutional coordination as by technological efficiency.
Benzer Tezler
- The use of geothermal heat exchanger piles for sustainable design
Sürdürülebilir tasarım için jeotermal enerji kazıklarının kullanımı
TOLGA YILMAZ ÖZÜDOĞRU
Doktora
İngilizce
2015
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYKUT ŞENOL
YRD. DOÇ. DR. CELAL GÜNEY OLGUN
- Dünyada ve Türkiye'de enerji sektörünün genel durumu ve Türkiye'nin elektrik enerjisi üretim ve tüketim tahminleri
General situation of the energy sector in the world and in Turkey and forecasts for Turkey's production and consumption of electrical energy
ERİNÇ ŞENER
- Yenilenebilir enerji projelerinin finansmanında bankacılık sektörünün rolü ve Türkiye uygulamaları
The role of the banking sector in financing renewable energy projects and Turkey applications
İPEK GÜNÜŞEN VARLIK
- Dünyada ve Türkiye'de rüzgar enerji santrallerinde yaşam sonu stratejilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of end of life strategies in wind power plants in the world and in Turkey
EREN DEDE
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiSakarya ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ALİ YALÇIN
- Eğimli akiferlerde nehir-akifer etkileşimlerinin incelenmesi
Investigation of river-aquifer interactions in sloping aquifers
EMİN AYVAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşaİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ UĞUR BOYRAZ