Kırılgan ve büyüklenmeci narsistik kişilik özelliklerinin şema terapi çerçevesinde mod model incelemesi
Examining the schema mode model of the vulnerable and grandious narcissistic personality traits
- Tez No: 640121
- Danışmanlar: PROF. DR. GONCA SOYGÜT PEKAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Kişilik özellikleri, Narsisizm, Şema modları, Şema terapi modeli, Personality traits, Narcissism, Schema modes, Schema therapy model
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, 18 yaş ve üzeri bireylerin narsisizm alt boyutları olan büyüklenmeci ve kırılgan narsisistik özellikleri, Şema Terapi Mod modeli çerçevesinde incelenmiştir. Bu amaçla Uyum Bozucu Başa Çıkma Modları, Çocuk Modları, İşlev Bozucu Ebeveyn Modları ve Sağlıklı Yetişkin Modunun, her bir narsisizm alt boyutu üzerindeki yordayıcı rollerine bakılmıştır. Araştırma verileri, yaşları 18-55 arasında değişen 515 katılımcıdan toplanmıştır. Veri toplamak amacıyla Patolojik Narsiszm Envanteri (PNE) ve Şema Mod Envanteri (Versiyon-3) (ŞME) ölçüm araçları olarak kullanılmıştır. Büyüklenmeci narsisizm ve kırılgan narsisizm ile şema modları arasındaki ilişikler incelenmiştir. Yapılan korelasyon analizleri sonucunda her bir şema modu ile narsisizm alt boyutları arasında şiddetleri zayıf ve orta büyüklükte değişen ilişkiler bulunmuştur. Bu modların hem kırılgan narsisizm hem de büyüklenmeci narsisizmi yordama etkilerine bakmak için hiyerarşik regresyon analizi uygulanmıştır. Yapılan analizdelerde, kırılgan narsisizmin yordayıcıları olarak; Cezalandırıcı Ebeveyn, Talepkar Ebeveyn, Kırılgan Çocuk, Söz Dinleyen Teslimci, Kopuk Korugan, Kopuk Kendini Yatıştırıcı, Büyüklenmeci, Şüpheci Aşırı Denetimci ile Sağlıklı Yetişkin modları bulunmuştur. Ortaya konulan model kırılgan narsisizm kişilik özelliklerinin görülme varyansının %57' sini açıklamaktadır. Diğer taraftan, büyüklenmeci narsisizmin yordayıcıları; Talepkar Ebeveyn, Kırılgan Çocuk, Dürtüsel Çocuk, Söz Dinleyen Teslimci, Kopuk Korungan, Büyüklenmeci, Entrikacı ve Manipülatif, Adli Büyüklenmeci ve Sağıklı Yetişkin Mod olarak karşımıza çıkmaktadır. Analiz edilen bu modelin, büyüklenmeci narsisistik kişilik özelliklerinin görülme varyansının %34'ünü açıkladığı ortaya konmuştur. Elde edinilen bulgular Şema Terapi kuramsal yapısı ve narsistik kişilik özellikleri ile ilgili yapılmış çalışmalar çerçevesinde, narsisizmin hiyerarşik modeli göz önünde bulundurularak tartışılmış ve değerlendirmeler yapılmıştır.
Özet (Çeviri)
In this study, the vulnerable and grandiose narcissistic traits were examined in terms of Schema Mod Therapy Model. The main aim of this study is to investigate the relationship between Schema Modes (Child Modes, Maladaptive Parents Modes, Over-Compensator Modes) and vulnerable and grandiose narcissistic traits. The data were gathered from 515 participants with an age range of 18-55. The Turkish version of Pathological Narcissism Inventory (PNI) and The Turkish version of Schema Mod Inventory (Version-3) (SMI) were used in the process of data collection. The correlation analysis demonstrated that there is a relationship between each Schema Modes and vulnerable and grandiose narcissism. Also, these correlations effects sizes differ from weak to medium. After, the hierarchical regression was conducted to analyze whether or not any of the modes predict the subtypes of narcissism. The hierarchical regression analysis revealed that, vulnerable narcissistic traits can be predicted by Punitive Parent, Demanding Parent, Vulnerable Child, Compliant Surrender, Detached Protector, Detached Self- Soother, Self- Aggrandizer, Suspicious Over- Controller and Healthy Adult Mods. The final model of the regression explains the %57 of the effect of the variance. On the other hand, grandiose narcissistic traits can be predicted by Demanding Parent, Vulnerable Child, Impulsive Child, Detached Protector, Self- Agrandizer, Conning and Manipulative, and Predator. This model explains the %34 od the effect of the variance. The results were evaluated by considering the hierarchical organization of narcissism in the light of the literature of the Schema Therapy Modeland the studies about narcissistic personality traits.
Benzer Tezler
- Büyüklenmeci ve kırılgan narsisistik kişilik özellikleri ile ilişkili faktörlerin şema terapi modeli çerçevesinde incelenmesi
Examining the factors associated with grandiose and vulnerable narcissistic personality characteristics in the context of schema therapy model
ELİF ÜZÜMCÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GONCA SOYGÜT PEKAK
- Association of narcissistic personality and psychotherapy expectations: The role of selfobject needs
Narsı̇stı̇k kı̇şı̇lı̇k ve psı̇koterapı̇ beklentı̇lerı̇nı̇n ı̇lı̇şkı̇sı̇: Kendilik nesnesi ı̇htı̇yaçlarının rolü
ELİF YAREN GÜLEROĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Psikolojiİstanbul Bilgi ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALEV ÇAVDAR
- The mediating role of narcissistic personality characteristics in the relation between early maladaptive schemas and relationship satisfaction
Narsistik kişilik özelliklerinin erken dönem uyumsuz şemalar ve ilişki doyumu ilişkisindeki aracı rolü
EMEL VATANSEVER
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK TÜRKÜLER AKA
- Anneden algılanan narsisistik özellikler ve çocuklukta onaylamayan çevre faktörlerinin bireyin kendilik saygısı ve narsisistik özelliklerinin gelişimi ile sağlık anksiyetesi üzerindeki etkilerinin belirlenmesi
Determining the effects of perceived maternal narcissistic traits and unaffirming childhood enviromental factors on the development of self-esteem and narcissistic traits, and their impact on health anxiety in inviduals
MUHAMMED GÖRKEM GÖKÇELİOĞLU
- Gemi insanlarında narsisizm,duygu düzenleme güçlüğü ve yaşam doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationships between narcissism, emotion regulation difficulty and life satisfaction among seafarers
SEYİTHAN KAÇMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDenizcilik Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ BAYRAM BARIŞ KIZILSAÇ