Türk mitolojisindeki hayat ağacı sembolizminin tezhip ve minyatür sanatı ile yorumlanması
The interpretation of the tree of life symbolism in Turkish mythology with illumination and miniature art
- Tez No: 736063
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖMER FARUK TAŞKALE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, El Sanatları, Fine Arts, Crafts
- Anahtar Kelimeler: Türk Mitolojisi, Hayat Ağacı, Tezhip, Minyatür, Tasarım, El sanatları, Mitoloji, Semboller, Tezhib sanatı, Türk efsaneleri, Turkish Mythology, Tree of Life, World Tree, Illumination, Miniature, Design, Handicrafts, Life tree, Minyature, Mitology, Symbols, Illumination art, Turkish legends
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Geleneksel Türk Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tezhip Sanat Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Eski Türkler çok geniş bir coğrafyada ticaret ve hayvancılıkla, konar göçer bir ekonomi üzerine kurulu hayat sistemi geliştirmişlerdir. Farklı bölgelerdeki toplulukların inançları ve mitleri kendi aralarında değişiklik gösterse de dünya, evren algılarında çok fazla ortak nokta bulunmaktadır. Ortak bir gök tanrı, gök tanrıları, yardımcı ruhlar, yer-su ve yeraltı tanrısı, kötü ruhlar, kültler, vb. inançlar hemen hemen bütün Türk topluluklarında mevcuttur. Çok geniş bir yelpazeye sahip Türk mitolojisi dünyanın ve canlıların yaratılışını, devletlerin kökenlerini, kahramanlıkları, savaşları, doğayla ilgili inançları, doğruluğu, iyiliği anlatan bambaşka bir yapıya sahiptir. Bu yapılarıyla diğer medeniyetlerin mitlerinden tamamen ayrışmaktadır. Bütün dünya mitlerinde yer alan hayat ağacı motifi, Türk mitolojisinde sadece hayat veren bir ağaç değil o anki ihtiyaçlara göre farklı özellikler yüklenerek tasvir edilmiştir. Daha çok dünya ağacı olarak adlandırılmış olan ağaç bazen 3 evreni birleştiren bir direk, bazen insanlara yardımcı olmak, tanrılarla ve ruhlarla iletişime geçmek için şamanların transa geçerek tırmandığı bir vasıta, bazen tanrının insanları ve tüm canlıları yarattığı ağaç, boyların türediği ana veya ata ağaç, bazen de gövdesinden ve dallarından hayat fışkıran ağaç olarak efsane ve anlatılarda yerini almıştır. Araştırma kapsamında Türk mitolojisinde hayat ağacının temsil ettiği bütün özellikler, geleneksel Türk sanatları disiplinleriyle tasarlanmış ve çağdaş yorumla özgün bir eser ortaya çıkartılmıştır.
Özet (Çeviri)
The ancient Turks developed a life system based on a nomadic economy with trade and animal husbandry in a very wide geography. Although the beliefs and myths of communities in different regions differ among themselves, there is much in common in their perceptions of the world and the universe. Beliefs such as a common sky god, sky gods, familiar spirits, earth-water and underworld god, evil spirits, cults etc. are present in almost all Turkish communities. Turkish mythology, which has a wide spectrum, has a completely different structure that tells about the creation of the world and living things, the origins of states, heroism, wars, beliefs about nature, righteousness and goodness. With these structures, it is completely different from the myths of other civilizations. The tree of life motif, which is included in all world myths, is not only a life-giving tree in Turkish mythology, but is depicted with different features according to the current needs. The tree, which is mostly called the world tree, is sometimes a pole that unites the 3 universes, sometimes a vehicle that shamans climb into trance to help people and communicate with gods and spirits, sometimes the tree from which the god created people and all living things, the mother or ancestor tree from which the tribes are descended, sometimes it has taken its place in legends and narratives as a tree that springs life from its trunk and branches Within the scope of the research, all the features represented by the tree of life in Turkish mythology were designed with traditional Turkish arts disciplines and an unique artwork was created with a contemporary interpretation.
Benzer Tezler
- Halvetiyyenin Şa'baniyye kolu ve Şa'ban-ı Veli
Başlık çevirisi yok
L. NİHAL YAZAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiYRD. DOÇ. DR. ABDÜLKERİM ABDÜLKADİROĞLU
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER
- Polatlı Kerç ve Çongar Tatar ağızları
Başlık çevirisi yok
ZÜHAL YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. AHMET BİCAN ERCİLASUN
- İbrahim Hakkı Erzurumi'nin Tertib-i ulum isimli eserindeki eğitimle ilgili görüşleri
Başlık çevirisi yok
ÖMER ÖZYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimUludağ ÜniversitesiDin Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HALİS AYHAN