Vatandaşlara yönelik dijital sağlık okuryazarlığı yeterlilikleri ölçeği'nin Türkçe geçerlilik ve güvenirlik çalışması
Validation and reliability study of the digital health literacy competencies scale for citizens in Turkish
- Tez No: 842627
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE DOST
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Dijital sağlık okuryazarlığı, Geçerlilik, Güvenirlik, Ölçek, Sağlık okuryazarlığı, Elektronik sağlık, Güvenilirlik ve geçerlilik, Sağlık, Türkçe uyarlama, Ölçekler, Digital health literacy, Health literacy, Reliability, Scale, Validity, E-health, Reproducibility of results, Health, Turkish adaptation, Scales
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın amacı, vatandaşlara yönelik dijital sağlık okuryazarlığı yeterlilikleri ölçeğinin Türkçe geçerlilik ve güvenilirliğinin yapılmasıdır. Araştırmada metadolojik tasarım tipi kullanıldı. Araştırma verileri, 1 Mart-31 Mayıs 2023 tarihleri arasında yüz yüze toplandı. Araştırma bir vakıf üniversitesi hastanesine başvuran 270 birey üzerinde yürütüldü. Araştırmada tanıcı bilgi formu ve iki alt boyut ve 26 maddeden oluşan“Digital Health Literacy Competencies for Citiziens Scale (DHLC)”kullanılmıştır. Ölçeğin dil uyarlamasında iki dil uzmanı ve altı hemşirelik alanında uzman öğretim üyesinden görüş alındı. Ölçeğin geçerliliğine ilişkin bulgular dil, kapsam ve yapı geçerliliği ile test edilmiş olup, güvenirlik bulgularının tespitinde iç tutarlılık, madde analizi, test-tekrar test ve ayırt edicilik analizleri uygulandı. Yapılan analizler sonucunda alanında uzman kişilerce dil ve kapsam geçerliği doğrulanmış olup, yapı geçerliliği incelendiğinde doğrulayıcı faktör analizinde 𝜒2⁄𝑠𝑑=3,95; CFI= 0,93; GFI= 0,90; AGFI=0,90; RMR=0,07 olarak ve RMSEA=0,06 olarak elde edilmiştir. Uyum iyiliği indeksi değerlendirme kriterleri incelendiğinde, indekslerin kabul edilebilir değerler arasında olduğu görülmektedir. Güvenirlik bulgularında ise ölçeğin Cronbach-Alpha iç tutarlılık katsayısı 0,858 olarak saptanmıştır. Ölçeğin ortalamasının 125,433; varyansının 2364,365; standart sapmasının 48,624 olduğu tespit edilmiştir. Ölçeğinin alt %27 ile üst %27 grupları arasında anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p<0,05). Ölçeğin ayırt edecek hassas ölçüm yaptığı saptanmıştır. Yapılan araştırmanın sonucunda“Vatandaşlara Yönelik Dijital Sağlık Okuryazarlığı Yeterlilikleri Ölçeği”Türk toplumu için geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olarak tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The aim of the research is to determine the validity and reliability of the digital health literacy competency scale for citizens in Turkish. Methodological design type was used in the research. Research data was collected face to face between March 1 and May 31, 2023. The research was conducted on 270 individuals who applied to a foundation university hospital. A diagnostic information form and the“Digital Health Literacy Competencies for Citizens Scale (DHLC)”, consisting of two sub-dimensions and 26 items, were used in the research. In the language adaptation of the scale, opinions were received from two linguists and six nursing faculty members. The findings regarding the validity of the scale were tested with language, content and structure validity, and internal consistency, item analysis, test-retest and discrimination analyzes were applied to determine the reliability findings. As a result of the analyses, language and content validity were confirmed by experts in the field, and when the structure validity was examined, in the confirmatory factor analysis, 𝜒2⁄𝑠𝑑=3.95; CFI= 0.93; GFI= 0.90; AGFI=0.90; RMR=0.07 and RMSEA=0.06 were obtained. When the goodness-of-fit index evaluation criteria are examined, it is seen that the indexes are among acceptable values. In reliability findings, the Cronbach-Alpha internal consistency coefficient of the scale was found to be 0.858. The average of the scale is 125.433; variance 2364.365; The standard deviation was found to be 48.624. It was determined that the scale showed a significant difference between the lower 27% and upper 27% groups (p<0.05). It has been determined that the scale provides sensitive measurements to distinguish. As a result of the research, the“Digital Health Literacy Competencies Scale for Citizens”was determined to be a valid and reliable measurement tool for the Turkish society.
Benzer Tezler
- Hastaneye ayaktan başvuran hastaların dijital sağlık okuryazarlığı yeterlilikleri ile sağlık arama davranışı arasındaki ilişki
The relationship between digital health literacy competencies and health-seeking behavior of outpatients admission to the hospital
MÜBERRA DİNÇER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sağlık YönetimiOndokuz Mayıs ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. POLAT TUNÇER
- Yerel yönetimlerin dijital dönüşüm uygulamalarının toplumsal hayata etkileri: Covid 19 pandemi dönemi
Effects of digital transformation applications of local goverments on social life: Covid-19 pandemic period
DERYA EDA TÜRKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kamu YönetimiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA GÖRÜN
- E-Nabız uygulamasını benimseme düzeyinin sağlık arama davranışları üzerindeki etkisi
The effect of the adoption level of the e-Nabız application on health-seeking behaviors
KEVSER ÖZCAN UĞURLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sağlık YönetimiSakarya ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELMA ALTINDİŞ
- Türkiye'de e-devlet kapsamında sağlık hizmetlerinde dijitalleşme: MHRS sistemi üzerinden Konya Beyhekim Eğitim Ve Araştırma Hastanesi hasta memnuniyetine yönelik nitel bir çalışma
Digitalization in healthcare sevices within the scope of e-government in Turkey: a qualitative study on patiend satisfaction at Konya Beyhekim Training and Research Hospital via the MHRS system
MÜSLİME DURSUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Siyasal BilimlerSelçuk ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HACER TUĞBA EROĞLU
- Sınıf öğretmeni adaylarının dijital vatandaşlık seviyelerinin dijital vatandaşlık alt boyutlarına göre incelenmesi
Examining perceptions of preservice classroom teachers in terms of dimensions/elements of digital citizenship
EDA BAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimKaradeniz Teknik ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN KARAL