Geri Dön

XIX. yüzyılda İli sultanlığı

Sultanate of Ili in the xix.th century

  1. Tez No: 878183
  2. Yazar: ABUDUREXITI REHEMUTULA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. VARİS ÇAKAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Tarih, History
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada XIX. asrın ikinci yarısında Doğu Türkistan'ın kuzey bölgesindeki İli Vadisi'nde Uygurlar tarafından kurulan İli Sultanlığı konu edinmiştir. Türkiye akademik sahasında daha önce çalışılmayan bu konu, elde edilen Uygurca, Çince ve Rusça kaynaklardan istifade edilerek hazırlanmıştır. Konuyla ilgili kaynakların kısıtlı ve ulaşılmasının zor olması nedeniyle kaynak açısından büyük sıkıntılar yaşanmıştır. Elde edilen kaynaklar değerlendirilerek, farklı kaynaklar ana kaynakla mukayese edildikten sonra yorumlanmıştır. Tez çalışmamızda Doğu Türkistan'ın genel durumundan, İli Vadisi'nin coğrafyasından, etnik yapısından, siyasi durumundan bilgi verildikten sonra İli ayaklanması, İli Sultanlığı'nın kuruluşu, sultanlar, Çarlık Rusyası'nın İli'yi işgal etmesi ve İli Anlaşması üzerinde durulmuştur. İli Uygurları, Döngenler ile birleşerek Manchou-Qing İmparatorluğu'na karşı başlattığı bağımsızlık mücadelesi değerlendirilerek ve dönemde meydana gelen olaylar incelenmiştir. 1864'te kurulup 1871'de Çarlık Rusyası tarafından işgal edilen İli Sultanlığı'nın bir soya dayalı hanlık olmadığı sonucuna varılmıştır. Yine İli Sultanlığı'nın yıkılma nedeninin merkezi bir yönetimin olmaması, iç ihtilafların bitirilememesi, düzenli ve çağa uygun hazırlanmış ordusunun olmamasından kaynaklandığı sonucuna varılmıştır.

Özet (Çeviri)

In this study, the Ili Sultanate, which was established by the Uyghurs in the Ili Valley in the northern region of East Turkestan in the second half of the XIXth century, is the subject of this study. This subject, which has not been studied before in the academic field of Turkey, has been prepared by making use of Uyghur, Chinese and Russian sources. Since the sources on the subject are limited and difficult to access, there have been great difficulties in terms of resources. The sources obtained were evaluated and interpreted after comparing different sources with the main source. In our thesis, after giving information about the general situation of East Turkestan, the geography, ethnic structure and political situation of the Ili Valley, the Ili uprising, the establishment of the Ili Sultanate, the sultans, the occupation of Ili by Tsarist Russia and the Ili Agreement were emphasised. The independence struggle of the Ili Uyghurs against the Manchou-Qing Empire by uniting with the Döngenes was evaluated and the events that took place during the period were analysed. It was concluded that the Sultanate of Ili, which was established in 1864 and occupied by Tsarist Russia in 1871, was not a khanate based on a family lineage. It is also concluded that the reason for the collapse of the Ili Sultanate was the lack of a central administration, the inability to end internal conflicts, and the lack of a regular and contemporary army.

Benzer Tezler

  1. Darü'l-Kütübi'l-Mısriyye'deki Memlük sultanlarının temellükünde bulunan mushafların hat ve tezyini yönden incelenmesi

    The examination of the scripts and ornamentation of the manuscripts found in the endowment of the Mamluk Sultans at Dar al-Kutub al-Misriyya

    NURSEN ELİTAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Sanat TarihiMarmara Üniversitesi

    İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MAHMUT SAMİ KANBAŞ

  2. XIX. yüzyıl başlarında Avrupa dengesi ve Nizam-ı Cedid ordusu

    Başlık çevirisi yok

    SİPAHİ ÇATALTEPE

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1989

    Tarihİstanbul Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA TOKTAMIŞ ATEŞ

  3. Yöresellik ve ulusallık açısından Malik Aksel

    Malik Aksel a view point on localism and nationalism

    EBRU NALAN SERİN SÜLÜN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2002

    Güzel SanatlarCumhuriyet Üniversitesi

    Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN PEKMEZCİ

  4. XIX'uncu yüzyılda Edirne ili ve çevresinde yaşayan Ermeni cemaatinin kültürel ve sosyal hayatı

    Cultural and social life of the Armenian community whom at XIXth century Edirne province and vicinity in living

    BURHAN ERDOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    TarihTrakya Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE AYKOÇ

  5. 19. yüzyılda Kafkaslardan Anadolu'ya göçler (Çorum ili örneği)

    Immigrations from caucasus to Anatolia in 19th century (As an example of Çorum)

    SELAMİ ABAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    TarihErciyes Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÖKHAN BOLAT