İnsan hakları hukuku bağlamında yapay zeka sistemleri
Artificial intelligence systems in the context of human rights law
- Tez No: 903052
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLARA ELTİMUR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Bakırçay Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsan, en ilkel dönemlerden itibaren, hayatı kolaylaştıracak alet ve edevat icat edip, kullanmayı akıl edebilmiştir. Zaman içerisinde, basit anlamda aletler daha karmaşık mekanizmalara evrilmiş, makineler icat edilmiştir. Makinelerin bugün geldiği nokta ise yapay zeka evresidir. Günümüzde yaşantımızı pek çok alanda, dijital uygulamalardan yahut işleri bizim için kolaylaştıran makinelerden faydalanarak sürdürmeyi tercih ediyoruz. Teknoloji ile iç içe geçmiş yaşam, faydalarının yanında insan haklarına, insan onuruna, demokrasiye ve hukukun üstünlüğüne zarar verebilecek, birtakım sorunlara da sebep olabilir. Yapay zeka sistemlerinin kullanımına bağlı olarak ortaya çıkabilecek sorunların doğru biçimde tespiti, hukuki düzenlemelerin nihai amacını yerine getirebilmesi bakımından elzemdir. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, gündeme gelebilecek sorun ve riskleri tespit edip yeni hukuk düzenlemelerine ilişkin çalışmalara katkı sağlamaktır. Çalışmanın kapsamı; AİHS ve Ek Protokollerinde yer alan haklar esas alınarak, yapay zeka sistemlerine ilişkin BM, OECD, AK, AB düzeyinde yapılan çalışmalar ve uluslararası bildiriler ile sınırlı tutulmuştur. Ayrıca çalışmada ele alınan sorunlar ve çözüm önerileri dar anlamda yapay zeka sistemleri baz alınarak değerlendirilmiştir. Çalışma öncelikle sorunları ve riskleri tespit etmeye odaklanır. Sonrasında ise devletin yükümlülüklerine ilişkin saptamalar ele alınmaktadır. Son olarak, saptamalara bağlı çözüm önerileri sunulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Since the most primitive times, human being have been able to invent and use tools and equipment to make life easier. Over time, simple tools evolved into more complex mechanisms and machines were invented. The point that machines have reached today is the artificial intelligence phase. Nowadays, we prefer to maintain our lives in many areas by utilizing of digital applications or machines that make things easier for us. Life intertwined with technology, in addition to its benefits, can also cause some problems that can harm human rights, human dignity, democracy and the rule of law. Correctly identifying the problems that may arise due to the use of artificial intelligence systems is essential for regulations to fulfill their ultimate purpose. Accordingly, the aim of working is to identify problems and risks that may arise and to contribute to studies on new regulations. The scope of the study is limited to the studies conducted at the UN, OECD, EC, EU levels and international declarations on artificial intelligence systems, based on the rights included in the ECHR and its Additional Protocols. In addition, the problems and solution suggestions discussed in the study were evaluated based on artificial intelligence systems in a narrow sense. The study primarily focuses on identifying problems and risks. Afterwards, determinations regarding the obligations of the state are discussed.Finally, solution suggestions based on the findings are presented.
Benzer Tezler
- Yapay zekâ ve demokrasi
Artificial intelligence and democracy
AYŞE NUR YAZICILAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞULE ÖZSOY BOYUNSUZ
- Corporate compliance enhanced by artificial intelligence
Yapay zeka ile güçlendirilmiş kurumsal compliance
İREM SERRA SEÇER
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM KARATEPE KAYA
- Dijitalleşmenin ceza muhakemesinin temel ilkelerine etkisi ve savunma hakkı
The impact of digitalization on the fundamental principles of criminal procedure and the right to defence
CÜNEYT ŞAMİL OĞURLU
- Yargıda yapay zekâ kullanılmasının adil yargılanma hakkı bağlamında değerlendirilmesi
Evaluation of the use of artificial intelligence in judiciary within the context of the right to fair trial
DİCLE GÖZDE KOÇYİĞİT
Doktora
Türkçe
2026
HukukAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜCEL ACER
- Uluslararası toplumun otonom silah sistemleri gündemi ve otonom silahların kullanımında anlamlı insan kontrolü normunu inşa girişimi
The international community's agenda on autonomous weapon systems and attempt to build the norm of meaningful human control in the use of autonomous weapons
SELİN ERKUL ÇAY
Doktora
Türkçe
2023
Uluslararası İlişkilerAkdeniz ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞENOL KANTARCI