Trafik kaynaklı hava kirliliğinin incelenmesi: Vilnius, Litvanya örneği
Investigation of air pollution caused by traffic: The case study of Vilnius, Lithuania
- Tez No: 927210
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ATİLLA MUTLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çevre Mühendisliği, Environmental Engineering
- Anahtar Kelimeler: Hava kalitesi, Hava kirleticiler, Air quality, Air pollutants
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Balıkesir Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hava kirliliği, dünya çapında toplumların sağlığını ve refahını olumsuz etkileyen yaygın bir çevre sorunudur. Dünya Sağlık Örgütü (WHO), dünya nüfusunun yaklaşık %90'ının yüksek düzeyde kirletici içeren hava soluduğunu ve dış mekan hava kirliliğinin yılda tahmini 4,2 milyon erken ölüme neden olduğunu tahmin etmektedir. Hava kirliliğinin başlıca kaynakları arasında sanayi, tarım, konut ısıtması ve ulaşım yer almaktadır. Önemli kirleticiler arasında partikül madde (PM), azot oksitler (NOx), kükürt dioksit (SO2), karbon monoksit (CO) ve uçucu organik bileşikler (VOC'ler) bulunmaktadır. Özellikle PM2,5, solunum ve kardiyovasküler sistemlere derinlemesine nüfuz ederek ciddi sağlık sonuçlarına yol açtığı için özel bir endişe kaynağıdır. Bu çalışma, Litvanya'nın başkenti Vilnius'un kentleşme ve artan trafik hacmi bağlamında karşılaştığı hava kalitesi sorunlarını ele almaktadır. Vilnius'un kentsel gelişiminin detaylı bir tarihçesi sunulmakta, mevcut hava kalitesi girişimleri değerlendirilmektedir ve şehirdeki hava kirliliği yönetimine ilişkin belirli zorluklar tespit edilmektedir. Araştırma, yoğun trafik bölgelerinde NOx, CO ve PM konsantrasyonlarını ölçmekte, trafik hacmi ile kirletici seviyeleri arasındaki ilişkiyi analiz etmekte ve mevcut trafik yönetimi politikalarının etkinliğini değerlendirmektedir. Paris, Londora ve Berlin gibi diğer şehirlerle karşılaştırma yapılarak başarılı stratejiler vurgulanmakta ve hava kalitesinin iyileştirilmesine yönelik öneriler sunulmaktadır. Çalışmanın bulguları, trafikten kaynaklanan hava kirliliği konusunda yerel ve küresel anlayışa katkıda bulunmayı amaçlamakta olup, kentsel hava kalitesinin iyileştirilmesi için etkili politika müdahaleleri ve teknolojik yenilikler hakkında değerli bilgiler sunmaktadır. Bu araştırma, hızlı kentleşen kentsel ortamlarda sürdürülebilir hava kalitesi yönetimi için teknolojik ilerlemeler, politika önlemleri ve halkın katılımını birleştiren çok yönlü bir yaklaşımın önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Air pollution is a pervasive environmental issue affecting the health and well-being of populations worldwide. The World Health Organization (WHO) estimates that high levels of pollutants expose approximately 90% of the global population, leading to an estimated 4,2 million premature deaths annually due to outdoor air pollution. The primary sources of air pollution include emissions from industry, agriculture, residential heating, and transportation, with key pollutants being particulate matter (PM), nitrogen oxides (NOx), sulfur dioxide (SO2), carbon monoxide (CO), and volatile organic compounds (VOCs). Among these, PM2,5 is particularly concerning due to its ability to penetrate deep into the respiratory and cardiovascular systems, leading to severe health consequences. This study explores the air quality challenges faced by Vilnius, Lithuania, in the context of its urban development and increasing traffic volumes. It provides a detailed historical overview of Vilnius's urban growth, assesses the current air quality initiatives, and identifies specific challenges related to managing air pollution in the city. The research includes the measurement of NOx, CO, and PM concentrations in high-traffic areas, analyzes the relationship between traffic volume and pollutant levels, and evaluates the effectiveness of existing traffic management policies. By comparing Vilnius with other cities such as Paris, London, and Berlin, the study highlights successful strategies and provides recommendations for improving air quality through enhanced traffic management practices. The findings aim to contribute to local and global understanding of traffic-related air pollution, offering valuable insights into effective policy interventions and technological innovations for urban air quality improvement. This research underscores the importance of a multi-faceted approach that combines technological advancements, policy measures, and public engagement to achieve sustainable air quality management in rapidly developing urban environments.
Benzer Tezler
- Kavşaklardaki trafik yoğunluğunun yarattığı hava kirliliği maliyetinin simülasyon modellemesi ile analizi: Temur Malik-Mirzo Ulugbek Kavşağı örneği
Analysis of air pollution cost caused by traffic densityat intersections by simulation modeling: Sample ofTemur Malik Street-Mirzo Ulugbek Street intersection
OKAN HAMDİ GÖKTUĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Ulaşımİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİHTER EROL
- Akıllı kentlerde alansal hava kirliliğinin belirlenmesi ve kirlilik modellemesi: Erzurum ili örneği
Determination of area air pollution and pollution modeling in smart cities: A case study of Erzurum province
ŞAHİN KORKMAZ
Doktora
Türkçe
2023
Çevre MühendisliğiAtatürk ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP CEYLAN
- Air pollution modeling in İskenderun region of Turkey
Türkiye'de İskenderun bölgesindeki hava kirliliğinin modellenmesi
MUHAMMAD TAHİR CHAUDHARY
Doktora
İngilizce
2003
Çevre MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYSEL ATİMTAY
- Osmangazi köprüsünün Kocaeli Körfez bölgesindeki taşıt kaynaklı emisyon kirliliğine etkisinin modellenmesi
Modeling of the effect of Osmangazi bridge on vehicle emission pollution in Kocaeli Körfez region
OĞUZHAN ALTUNTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Çevre MühendisliğiKocaeli ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENAY ÇETİN DOĞRUPARMAK
- Keşan ilçesinde hava kalitesi izleme istasyonunda ölçülen PM10 ve PM2.5 içeriğinin araştırılması
Investigation of PM10 and PM2.5 content measured inthe air quality monitoring station in keşan district
MESUT ÖZKÜTÜKÇÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Halk SağlığıTrakya ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FARUK YORULMAZ