20. yüzyıl estetiğinde güzellik anlayışı (Alfred North Whitehead ve Charles Hartshorne örneği)
Understanding of beauty in 20th century aesthetics (Example of Alfred North Whitehead and Charles Hartshorne)
- Tez No: 929030
- Danışmanlar: PROF. DR. MEVLÜT ALBAYRAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Whitehead, Hartshorne, süreç felsefesi, 20. Yüzyılda estetik ve sanat, Estetik deneyim, Felsefe, Hartshorne, Charles, Sanat felsefesi, Whitehead, Alfred North, Whitehead, Hartshorne, process philosophy, aesthetics and art in the 20th Century, Aesthetical experience, Philosophy, Hartshorne, Charles, Art philosophy, Whitehead, Alfred North
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 20. yüzyıl estetik ve güzellik anlayışını derinden etkileyen Alfred North Whitehead ve öğrencisi Charles Hartshorne'un felsefi düşünceleri üzerine kurgulanmıştır. Özellikle süreç felsefesi ve estetik görüşlerini ele almaktadır. Çalışma sürecinde her iki filozofun etkileşimleri araştırılmıştır. Çıkan sonuçlar üzerinden filozofların ortak yönleri, karşıt düşünceleri ve 20. yüzyıla yansıması tespit edilmiş, teze aktarılmıştır. Whitehead'in süreç felsefesi ve estetiği, sanatın dinamik ve sürekli bir değişim süreci olduğunu, sanat eserinin izleyiciyle etkileşim içinde anlam kazandığını öne sürer. Hartshorne ise Whitehead'in düşüncelerini geliştirerek, özellikle güzelliğin“orta yol”ilkesine dayandığını, birlik ve çeşitliliğin uyumlu bir birleşimini temsil ettiğini savunur. Whitehead'in felsefesinin temel kavramları gerçek olaylar, yaratıcılık ve ritim gibi konular üzerinde şekillenir. Whitehead'in estetik anlayışında sanat, düşüncenin bir modu olarak görülür ve gerçekliği anlamamıza yardımcı olur. Sanat eseri, geçmiş, şimdi ve geleceği bir araya getiren bir anlık tecrübedir. Hartshorne ise, güzelliği“birlik içinde çeşitlilik”ilkesiyle açıklar ve güzelliğin aşırı düzen ve kaos arasında bir denge noktası olduğunu savunur. Hartshorne, güzelliğin hem öznel hem de nesnel yönlerini vurgular ve estetik deneyimlerin ilahi olanla bağlantılı olabileceğini ileri sürer. Kuş şarkıları, Hartshorne'un estetik anlayışında önemli bir yer tutar ve doğadaki güzelliğin özlü bir örneği olarak değerlendirir. Her iki filozof, sanat ve estetik deneyimi salt nesnel bir durumdan ziyade, dinamik bir süreç olarak ele alır. Onlara göre, sanat eseri izleyicinin deneyimiyle tamamlanır ve sürekli bir oluş ve değişim halindedir. Bu bağlamda, güzellik de statik bir ideal değil, sürekli bir değişim ve gelişim süreci içinde var olan bir olgu olarak görülür. 20. yüzyıl sanat akımlarının (soyut dışavurumculuk gibi) Whitehead ve Hartshorne'un fikirlerinden nasıl etkilendiği üzerinde durulur. Bu akımlarda, sanat eserinin dinamik bir süreç olarak ele alınması ve izleyicinin aktif katılımının vurgulanması, süreç felsefesinin estetik alandaki yansımaları olarak değerlendirilir.
Özet (Çeviri)
This study is based on the philosophical thoughts of Alfred North Whitehead and his student Charles Hartshorne, who deeply influenced the understanding of aesthetics and beauty in the 20th century. It particularly deals with process philosophy and aesthetic views. During the study process, the interactions of both philosophers were investigated. Based on the results, the common aspects of the philosophers, their opposing thoughts and their reflection on the 20th century were determined and transferred to the thesis. Whitehead's process philosophy and aesthetics suggest that art is a dynamic and continuous process of change, and that the work of art gains meaning in interaction with the viewer. Hartshorne, on the other hand, develops Whitehead's ideas and argues that beauty is based on the 'middle way' principle and represents a harmonious combination of unity and diversity. The basic concepts of Whitehead's philosophy are based on issues such as real events, creativity and rhythm. In Whitehead's understanding of aesthetics, art is seen as a mode of thought and helps us understand reality. A work of art is a momentary experience that brings together past, present and future. Hartshorne, on the other hand, explains beauty with the principle of 'diversity in unity' and argues that beauty is a balance point between extreme order and chaos. Hartshorne emphasizes both subjective and objective aspects of beauty and suggests that aesthetic experiences can be connected to the divine. Bird songs hold an important place in Hartshorne's aesthetic understanding and he regards them as a quintessential example of the beauty in nature. Both philosophers consider art and aesthetic experience as a dynamic process rather than a purely objective situation. According to them, the work of art is completed by the experience of the viewer and is in a constant state of formation and change. In this context, beauty is not seen as a static ideal, but as a phenomenon that exists in a constant process of change and development. It focuses on how 20th century art movements (such as abstract expressionism) were influenced by the ideas of Whitehead and Hartshorne. In these movements, treating the work of art as a dynamic process and emphasizing the active participation of the audience are considered as reflections of the process philosophy in the aesthetic field.
Benzer Tezler
- Bazı yer ve sırık fasulye çeşitlerinde optimal melezleme şartlarının tespiti üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
TÜRKAN KOÇLU
- İlkokul çağı erkek çocuklarında inmemiş testis anomalisi ve insidansı
The anomaly and incidence of cryptorchidism in primary school boys
SERDAR SEZGİN
- Türkiye'de aile planlaması çalışmalarında erkeklerin önemi, hastane personeli ile fabrika işçilerinin doğum kontrol yöntemlerine karşı tutum ve davranranışlarında farklılığın araştırılması
Başlık çevirisi yok
KAMİL MALKOÇLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Demografiİstanbul ÜniversitesiAile Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERİN KÖSEBAY
- Türkiye'de serebral hareket bozukluklarının etiyolojisi epidemiyolojisi ve bazı klinik özellikleri
Başlık çevirisi yok
AŞER BENSUSAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Samsun ve çevresinde tarla sarmaşığı (conuolvulus arvensis L.)'na karşı biyolojik savaşa esas olacak fauna tespiti
Investigations on the insect fauna of the field binweed (Conuolvulus arvensis L.) related to its biological control in Samsun Province
YASEMİN UFUK GERMAN