Hastane öncesi acil sağlık çalışanlarında travma sonrası stres bozukluğunun tükenmişlik düzeyleri üzerindeki etkisi
The effect of post-traumatic stress disorder on burnout levels in pre-hospital emergency health workers
- Tez No: 931778
- Danışmanlar: PROF. DR. TUĞBA ALTINTAŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Mesleki stres, Stres yönetim teknikleri, Strese yatkınlık, Örgütsel tükenmişlik, Vocational stress, Techniques of the stress management, Tendency to stress, Organizational burnout
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı hastane öncesi acil sağlık çalışanlarında travma sonrası stres bozukluğunun tükenmişlik düzeyleri üzerindeki etkisinin ölçülmesidir. Bu kapsamda İstanbul ilinde Anadolu İl Ambulans Servisi Başhekimliğine bağlı 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonlarında görev yapan Acil tıp teknisyeni, Paramedik, Doktor ve diğer sağlık personeli olmak üzere toplamda 1540 sağlık personelinden anket tekniği kullanılarak veriler toplanmıştır. Toplanan veriler SPSS 29 paket programı aracılığı analize tabi tutulmuştur. Sürekli değişkenler için ortalama ve standart sapma değerleri verilirken kategorik değişkenler için ise frekans ve yüzde değerleri verilmiştir. Normal dağılım sınaması Kolmogorov Smirnov testi ile yapılmıştır. Veri setinin iç tutarlılığı için Cronbach alfa katsayısı hesaplanmıştır. İki grup arası karşılaştırmalarda Mann Whitney U testi kullanılmıştır. İkiden fazla Grup karşılaştırmalarında Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. İkili karşılaştırmalar için Bonferroni Düzeltmeli Dunn Çoklu Karşılaştırmalar Testi kullanılmıştır. Değişkenler arası ilişkilerin tespiti için Spearman Korelasyon analizi yapılmıştır. Regresyon analizi öncesi normallik varsayımı için Box-Cox dönüşümü uygulanmıştır. Travma Sonrası Stres Bozukluğu düzeylerinin tükenmişlik üzerine olan etkisini tespit edebilmek amacıyla çoklu doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Tüm analizlerde p<0,05 anlamlı olarak kabul edilmiştir. Yapılan analizler sonrasında ulaşılan bulgular değerlendirildiğinde travma sonrası stres bozukluğu ile duygusal tükenmişlik arasında güçlü pozitif yönlü, duyarsızlaşma arasında güçlü pozitif yönlü, Kişisel Başarısızlık arasında zayıf pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla travma sonrası stres belirtileri arttıkça duygusal tükenmişlik, duyarsızlaşma ve Kişisel Başarısızlık düzeyi de artmaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to measure the effect of post-traumatic stress disorder on burnout levels in pre-hospital emergency healthcare workers. In this context, data were collected using a survey technique from a total of 1540 healthcare personnel, including emergency medical technicians, paramedics, physicians and other healthcare personnel working at the 112 Emergency Health Services Station affiliated to the Anatolian Provincial Ambulance Service Chief Physician in Istanbul. The collected data were analyzed using the SPSS 29 package program. While mean and standard deviation values are given for continuous variables, frequency and percentage values are given for categorical variables. The normal distribution test was performed using the Kolmogorov Smirnov test. Cronbach's alpha coefficient was calculated for the internal consistency of the data set. Mann Whitney U test was used for comparisons between two groups. Kruskal Wallis H test was used for comparisons of more than two groups. Dunn Multiple Comparisons Test with Bonferroni Correction was used for pairwise comparisons. Spearman Correlation analysis was performed to determine the relationships between variables. Box-Cox transformation was applied for normality assumption before regression analysis. Multiple linear regression analysis was performed to determine the effect of Post-Traumatic Stress Disorder levels on burnout. In all analyses, p<0.05 was considered significant. When the findings obtained after the analyses were evaluated, it was determined that there was a strong positive relationship between post-traumatic stress disorder and emotional exhaustion, a strong positive relationship between desensitization and a weak positive relationship between personal failure. Therefore, as post-traumatic stress symptoms increase, emotional exhaustion, desensitization and personal failure levels also increase.
Benzer Tezler
- Pandemi sürecinde travma sonrası stres bozukluğu ve yaygın anksiyete bozukluğunun tükenmişlik düzeyleri üzerindeki etkisi: hastane öncesi acil sağlık çalışanlarına yönelik bir araştırma
The investigation of the effects of post-traumatic stress disorder and generalized anxiety disorder on the levels of burnout in the pandemic process: A research on pre-hospital emergency medical personnel
NURGÜL ÇİĞDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sağlık Yönetimiİstanbul Kent ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ REYHAN BAŞARAN
- COVID-19 pandemi (Mart 2020-Aralık 2021) döneminde İstanbul İli 3.basamak hastanelerde çalışmakta olan aile hekimi asistanlarında tükenmişlik sendromu sıklığının araştırılması
Investigation of the frequency of burnout syndrome in Family physician assistants working in İstanbul 3RD stage hospitals during the COVID-19 pandemic (March 2020-Dec 2021) period
ZEYNEP TEKDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA REŞAT DABAK
- 6 şubat 2023 depreminde, deprem bölgesine giden hastane öncesi acil sağlık çalışanlarının travma sonrası stres bozukluğu durumunun değerlendirilmesi
Assessing the post-traumatic stress disorder status of pre-hospital emergency health workers going to the earthquake zone in 6 february 2023
NUREDDİN SERVİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Acil TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇAĞDAŞ YILDIRIM
- Afet ve acil durumlarda etkili koordinasyonun önemi: Bütünleşik ambulans modeli önerisi
The importence of effective coordination in disasters and emergencies: An integrated ambulance model propasal
ESMA BAŞER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiAfet Eğitimi ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FEHMİ VOLKAN AKYÖN
- COVID-19 geçirme durumuna göre Gümüşhane ilindeki hastane öncesi ve acil çalışanlarında depresyon, travmatik biliş ve ölüm kaygısı
Depression, traumatic cognition, and death anxiety in pre-hospital and emergency workers in Gümüshane province according to COVID-19 passage status
ALİ DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İlk ve Acil YardımEge ÜniversitesiAfet Tıbbı Ana Bilim Dalı
PROF. GÜLSEREN KESKİN