İşitme kaybı olan ve normal işiten yetişkinlerde gürültüde konuşma algısı ile bilişsel beceriler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between perception of speech in noise and cognitive skills in adults with hearing loss and normal hearing
- Tez No: 948458
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ ASLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kulak Burun ve Boğaz, Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
- Anahtar Kelimeler: Bilişsel beceriler, Gürültü, Konuşma algısı, Yetişkinler, İşitme cihazları, İşitme kaybı, Cognitive abilities, Noise, Speech perception, Adults, Hearing aids, Hearing loss
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Odyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Odyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, işitme cihazı kullanan yetişkinlerin bellek, yürütücü işlev ve dikkat becerilerinin değerlendirilmesi, bu bilişsel becerilerin gürültüde dinleme becerisi ile ilişkisini incelemektir. Aynı zamanda hedeflenen değerlendirmelerin normal işiten yetişkin bireylere de uygulanarak performanslarının karşılaştırması hedeflenmiştir. Araştırma örneklemi, 18-50 yaş aralığındaki, 25 işitme cihazı kullanan ve 25 normal işiten olmak üzere toplam 50 katılımcıdan oluşmaktadır. Veri toplama sürecinde gürültüde konuşmayı anlamayı değerlendirmek için Matrix Cümle Testi, dikkat performansı için MOXO Dikkat Testi, bellek becerileri için Harf-Sayı Dizisi Testi, Sayı Dizisi Öğrenme Testi (SDÖT) uygulanmıştır. Akıcı zekâ performansları Raven Standart Progresif Matrisler Testi, yürütücü işlev performansları İstanbul 5 Küp Planlama Testi ve Sözel Akıcılık (K, A, S) ile Semantik Akıcılık testleri ile değerlendirilmiştir. Veriler, gruplar arası karşılaştırmalar normallik sayıltısının karşılandığı durumlarda T-Test aracılığıyla, değişkenler arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon analizleri ile incelenmiştir. Bulgular, normal işiten bireylerin fonemik ve semantik akıcılık performanslarının, bellek performanslarının, MOXO testi dikkat ve zaman puanlarının, gürültüde konuşmayı anlama skorlarının işitme kaybı olan katılımcılara kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu ortaya koymuştur. Bellek testlerinden SDÖT performanslarında ve MOXO dürtüsellik puanlarında iki grup arasında fark olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca, dikkat, sözel akıcılık ve akıcı zekâ puanları ile gürültülü ortamlarda konuşma algısı performansları arasında istatistiksel olarak anlamlı ve yüksek düzeyde korelasyonlar saptanmıştır. Bu bulgular, işitme kaybının yalnızca periferik işitsel süreçleri değil, aynı zamanda bilişsel işlevleri de önemli ölçüde etkileyebileceğine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to evaluate memory, executive function, and attention skills in adults using hearing aids, and to examine the relationship between these cognitive abilities and speech perception in noise. Additionally, it aims to compare the performances of normally hearing adults through the same assessments. The study sample consists of 50 participants aged 18–50, including 25 hearing aid users and 25 with normal hearing. To assess speech perception in noise, the Matrix Sentence Test was used; for attention, the MOXO Attention Test; and for memory, the Letter-Number Sequencing and the Serial Digit Learning Test (SDLT). Fluid intelligence was measured using Raven's Standard Progressive Matrices Test; executive functions were evaluated via the Istanbul 5-Block Planning Test, Phonemic Fluency (K, A, S), and Semantic Fluency tasks. Data were analyzed using t-tests for group comparisons when normality assumptions were met, and Pearson correlation analyses were conducted for variable relationships. Findings revealed that normal-hearing individuals performed significantly better than hearing aid users in phonemic and semantic fluency, memory tasks, MOXO attention and timing scores, and speech-in-noise comprehension. No significant differences were observed in SDLT or MOXO impulsivity scores. In addition, statistically significant and high-level correlations were found between attention, verbal fluency and fluid intelligence scores and speech perception performance in noisy environments. These findings indicate that hearing loss can significantly affect not only peripheral auditory processes but also cognitive functions.
Benzer Tezler
- Meniere hastalığında endolenfatik kese cerrahisi
Endolymphatic sac surgery in meniere's disease
NEBİL GÖKSU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kulak Burun ve BoğazGazi ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NECMETTİN AKYILDIZ
- Pasif güneş enerjisi sistemi ile bina ısıtılmasının ekonomik analizi
Başlık çevirisi yok
AHMET AKDENİZ
- Farklı derecelerde ısıtılmış süte farklı oranlarda katılan CaCl2'ün sütün pıhtılaşma süresine ve peynir randımanına etkisi üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
B.DİLARA ÖZGEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiSüt Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SIDDIK GÖNÇ
- Temel boyutlarıyla müziksel işitmenin incelenmesi
Research in musical audibility with it's basic dimensions
MEHLİKA DÜNDAR