Geri Dön

Obstrüktif uyku apneli hastalarda hastalık derecesi ile olfaktör disfonksiyon ilişkisi ve nörobilişsel düzeyin etkisinin araştırılması

Investigation of the relationship between disease severity and olfactory dysfunction and the impact of neurocognitive status in patients with obstructive sleep apnea

PDF İndir

  1. Tez No: 949117
  2. Yazar: NUSRET SOLAK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ZAHİDE MİNE YAZICI
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Kulak Burun ve Boğaz, Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
  6. Anahtar Kelimeler: Obstrüktif uyku apne, koku bozukluğu, bilişsel bozukluk, patofizyoloji, Obstructive sleep apnea, olfactory dysfunction, cognitive impairment, pathophysiology
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Giriş: Obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS) vücutta birçok sistemi farklı mekanizmalar ile kötü yönde etkileyen multisistemik bir hastalıktır. OUAS ile koku bozukluğunun ilişkisi son yıllarda keşfedilmiş olup bu yöndeki çalışmalar giderek artmaktadır. OUAS'ta koku bozukluğunu açıklayan mekanizmalarla ilgili çalışmalar devam etmektedir. Biz bu çalışmamızda OUAS hastalarında saptanan koku bozukluğunun, hastalık şiddeti ile korelasyonuna ve özellikle hastalardaki nörobilişsel düzeydeki değişimin, koku duyusu üzerindeki etkisini ortaya koymaya çalıştık. Yöntem: Çalışmaya kliniğimizde polisomnografi yapılmış ve daha önce herhangi bir tedavi almamış olan 120 [30 kontrol (AHİ<5), 30 hafif (5 >AHİ<15), 30 orta (15> AHİ<30) ve 30 ağır OUAS (AHİ>30)] kişi dahil edildi. Connecticut koku testi bataryası kullanılarak hastaların koku eşiği ve koku tanıma skorları tespit edildi. Çalışma hastalarının nörobilişsel düzey belirlenmesi için ise Montreal Bilişsel Değerlendirme (MoCA) testi yapıldı. Bulgular: OUAS hastaları, kontrol grubu ile kıyaslandığında; OUAS hastalarında olfaktör disfonksiyon daha sık izlenirken hem koku eşiği hem de koku tanıma skorları daha düşük saptandı (p=0.012, p=0.006, p=0.003). Gruplar OUAS şiddeti açısından kıyaslandığında ağır grupta koku tanıma skorları azalırken koku eşiği açısından gruplar arasında fark yoktu (p<0.001, p=0.114). Hastaların artan AHİ (Spearman ρ=-0.591, p<0.001) ve düşen minimum SpO2 (Spearman ρ=0.312, p=0.003) değerleri ile koku tanıma skorları arasında negatif bir korelasyon varken koku eşiği açısından korelasyon anlamsız bulundu. Hastalık şiddeti ile ilişkili olarak hastaların MoCA skorlarında düşüş mevcuttu (AHİ için Spearman ρ=-0.599, p<0.001). MoCA skorlarındaki düşüşün koku fonksiyonu üzerindeki etkisi lineer regresyon ile değerlendirildiğinde hem koku eşiği (R2=0.36, p<0.001) hem de özellikle koku tanıma (R2=0.894, p<0.001) üzerindeki etkisi anlamlı bulundu. Sonuç: OUAS hastalarında koku bozukluğu daha sık izlenmekte olup hastaların koku tanıma fonksiyonu artan hastalık şiddeti ile daha fazla bozulmaktadır. OUAS hastalarında izlenen nörobilişsel düşüş, özellikle bilişsel fonksiyonların ön planda olduğu koku tanımayı etkiler. Bu etki, koku tanıma üzerinde AHİ ve minimum SpO2 gibi hastalık şiddeti parametrelerinden daha güçlü bir açıklayıcı olabilir.

Özet (Çeviri)

Introduction: Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS) is a multisystemic disorder that adversely affects various body systems through different mechanisms. The association between OSAS and olfactory dysfunction has been increasingly recognized in recent years. Studies exploring the mechanisms underlying olfactory dysfunction in OSAS are the subject of continued investigation. This study aimed to examine the correlation between olfactory dysfunction and disease severity in OSAS patients, with a particular focus on the impact of changes in neurocognitive status on the sense of smell. Methods: The study included 120 untreated individuals [30 from each group: control (AHI<5), mild (5>AHI<15), moderate (15>AHI<30), and severe OSAS (AHI>30)], all of whom underwent polysomnography in our clinic. Olfactory threshold and odor identification scores were assessed using the Connecticut Chemosensory Clinical Research Center Test (CCCRCT) battery. Cognitive status was evaluated using the Montreal Cognitive Assessment (MoCA) test. Results: Compared to the control group, OSAS patients showed a higher frequency of olfactory dysfunction and significantly lower olfactory threshold and identification scores (p = 0.012, p = 0.006, p = 0.003). Among OSAS groups, odor identification scores significantly decreased in the severe group, while no significant differences were observed in olfactory thresholds (p<0.001, p=0.114). There was a negative correlation between increasing AHI (Spearman ρ=-0.591, p<0.001) and decreasing minimum SpO₂ levels (Spearman ρ=0.312, p=0.003) and odor identification scores, whereas olfactory threshold showed no significant correlation. A disease severity-related decline in MoCA scores was also observed (Spearman ρ=-0.599, p<0.001). Linear regression analysis revealed that the decline in MoCA scores significantly affected both olfactory threshold (R²=0.36, p<0.001) and especially odor identification (R²=0.894, p<0.001). Conclusion: Olfactory dysfunction is more frequently observed in OSAS patients, with odor identification abilities showing greater impairment as disease severity increases. Neurocognitive decline in OSAS patients significantly affects odor identification, a function heavily reliant on cognitive capacity. This cognitive impairment may be a stronger explanatory factor for odor identification deficits than conventional disease severity indicators such as AHI and minimum SpO₂.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    629830

    Obstrüktif uyku apne sendromu olan hastalarda gündüz aşırı uykululuk ve kognitif fonksiyonların değerlendirilmesi

    Evaluation of excessive daytime sleepiness and cognitive functions in patients with obstructive sleep apnea syndrome

    İBRAHİM BARAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Göğüs HastalıklarıDicle Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HADİCE SELİMOĞLU ŞEN

  2. Tez No

    455942

    Obstrüktif uyku apne sendromlu hastalarda glukoz metabolizma bozuklukları, insülin direnci, IL6, TNF-?, CRP ve hsCRP düzeyleri

    Glucose metabolism disorders, insulin resistance, levels of IL6, TNF-?, CRP, and hsCRP in obstructive sleep apnea syndrome

    EMEL BULCUN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    Göğüs HastalıklarıKırıkkale Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. MEHMET SAVAŞ EKİCİ

  3. Tez No

    553021

    Obstrüktif uyku apne etiyolojisinde alerjik rinit

    Allergic rhinitis in the etiology of obstructive sleep apnea

    MEHMET KÖSE

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Göğüs HastalıklarıBalıkesir Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. FUAT EREL

  4. Tez No

    516041

    Obstrüktif uyku apne sendromlu hastaların preoperatif değerlendirilmesi, anestezinin ve cerrahinin inflamatuar ve stres parametreleri üzerine etkisi

    Preoperative evaluation of patients with obstructive sleep apnea syndrome, effects of anesthesia and surgery on inflammatory and stress parameters

    ÜLKÜ İNCE

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Anestezi ve ReanimasyonAkdeniz Üniversitesi

    Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HANİFE KABUKÇU

  5. Tez No

    620828

    Uykuda solunum bozukluğu ile gastroözefageal ve laringofaringeal reflü ilişkisi

    The relationship of gastro-esophageal and laryngo-pharyngeal reflux with sleep disordered breathing

    DUYGU ERDEM

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Kulak Burun ve BoğazSağlık Bakanlığı

    Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. YAVUZ FUAT YILMAZ

Geri Dön