Çocuklara yönelik eğitici programlarda karakter ve çevre tasarımının anlatıbilim perspektifinden incelenmesi: Keloğlan çizgi filmi örneği
Analysis of character and environmental design in educational programs for children from a narratology perspective: The example of the Keloğlan cartoon
- Tez No: 952952
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZİYAD GULİYEV
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, çocuklara yönelik hazırlanmış görsel hikâye anlatımı ürünlerinden biri olan Keloğlan Masalları animasyon dizisini, Vladimir Propp'un masalların yapısal çözümlemesi kuramı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada, dizinin karakter ve çevre tasarımının anlatı yapısındaki işlevselliği değerlendirilmiş ve Propp'un geliştirdiği yedi eylem kişisi ile otuz bir işlev modelinin, çağdaş çocuk anlatılarına nasıl uyarlanabildiği sistematik bir çözümlemeyle ortaya konulmuştur. Çalışmanın temel hareket noktası, görsel hikâyecilik ürünlerinde geleneksel anlatı yapılarının modernize edilmiş biçimlerinin çocuklara değer aktarımı ve kültürel süreklilik sağlama açısından önemini vurgulamaktır. Araştırmada nitel yöntem kullanılarak içerik analizi ve anlatıbilimsel çözümleme teknikleri bir arada uygulanmıştır. TRT Çocuk kanalında yayınlanan Keloğlan Masalları dizisi hem bir bütün olarak hem de seçilen belirli bölümler üzerinden Propp'un yapısal kuramına göre çözümlenmiştir. Kahraman, kötü karakter, yardımcı, bağışçı, aranan kişi gibi temel eylem tipleri ile dizinin olay örgüsü içindeki işlevler tespit edilerek, anlatının yapısal bütünlüğü ve işlevsel sürekliliği değerlendirilmiştir. Keloğlan Masalları dizisinin, Propp'un tanımladığı anlatı yapılarına büyük ölçüde uyum gösterdiğini ve klasik masal biçimlerinin modern görsel anlatım formatlarına başarıyla aktarılabildiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, karakter ve çevre tasarımının pedagojik hedeflere hizmet edecek biçimde yapılandırıldığı, çocuk izleyici üzerinde hem eğitici hem de kültürel bir etki yaratmayı amaçladığı sonucuna ulaşılmıştır. Anlatı yapısının sağlamlığı, karakterlerin belirgin işlevleri ve görsel öğelerin bütüncül kullanımı, izleyicinin anlatıya daha kolay katılım sağlamasına ve anlatının amaçladığı mesajları içselleştirmesine imkân vermektedir. Bu çalışma Propp'un kuramsal yaklaşımının yalnızca geleneksel halk anlatıları için değil, çağdaş çocuk anlatıları için de etkili bir çözümleme aracı olduğunu göstermiştir. Elde edilen bulgular, çocuklara yönelik görsel anlatıların hem yapısal hem de pedagojik açıdan titizlikle kurgulanması gerektiğini ve kültürel içeriklerin modern mecralarda etkin biçimde yaşatılabileceğini destekler niteliktedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to analyze the animated series Keloğlan Masalları, a visual storytelling product designed for children, within the framework of Vladimir Propp's theory of structural analysis of folktales. The research evaluates the functionality of character and environment design in the narrative structure and systematically explores how Propp's model of thirty-one narrative functions and seven character roles can be adapted to contemporary children's narratives. The main premise of the study is to highlight the importance of modernized forms of traditional narrative structures in visual storytelling products for children, particularly in terms of transmitting values and ensuring cultural continuity. A qualitative research method was employed in the study, combining content analysis with narratological analysis techniques. The Keloğlan Masalları series, broadcast on TRT Çocuk, was analyzed both as a whole and through selected episodes using Propp's structural model. Key narrative roles such as the hero, villain, helper, donor, and sought-after figure, along with the corresponding narrative functions within the plot structure, were identified to assess the structural coherence and functional consistency of the narrative. Keloğlan Masalları series largely aligns with the narrative structures defined by Propp, demonstrating that classical folktale forms can be effectively transferred into modern visual storytelling formats. Furthermore, it was concluded that the character and environment designs were constructed in a way that serves pedagogical goals, aiming to produce both educational and cultural impacts on young audiences. The robustness of the narrative structure, the clear functional roles of the characters, and the integrated use of visual elements facilitate the audience's engagement with the narrative and support the internalization of its intended messages. This study demonstrates that Propp's theoretical approach is not only applicable to traditional folk narratives but also serves as an effective analytical tool for contemporary children's narratives. The findings support the view that visual narratives for children should be carefully structured both structurally and pedagogically, and that cultural content can be meaningfully preserved and conveyed through modern media.
Benzer Tezler
- Baba yoksunluğunun benlik kavramına etkisi ve babasız öğrencilerin problemlerinin hangi alanlarda yoğunlaştığının saptanması
Başlık çevirisi yok
OYA GÜNGÖRMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiGelişim Psikolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSEL EKŞİ
- Çocuklarda akut stres hiperglisemisinde hormonal değişikliklerin ve kısa süreli prognozun incelenmesi
Başlık çevirisi yok
AYGÜN DİNDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA GÜNÖZ
- Çocuklarda kimyasal maddeler ve diğer nedenlerle zehirlenme sıklığı
Başlık çevirisi yok
BİRCAN ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Eczacılık ve FarmakolojiGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. ŞAHAP ATİK