Siklotrifosfazen türevi bileşiklerin kolon kanseri hücrelerinde sitotoksik ve apoptotik aktivitelerinin araştırılması
Investigation of cytotoxic and apoptotic activities of cyclotriphosphazene derivative compounds on colon cancer cells
- Tez No: 953082
- Danışmanlar: PROF. DR. TUBA YILDIRIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoteknoloji, Biotechnology
- Anahtar Kelimeler: Antikanser, Metil paraben, Siklofosfazenler, Anticancer, Methyl paraben, Cyclophosphazenes
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Amasya Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dünya genelinde insidans ve mortalite açısından kanser türleri arasında üçüncü sırada yer almakta olan Kolorektal Kanser (KRK) önemli bir sağlık sorunu olarak görülmektedir. Bu kanser türünün özellikle geç evrede tanı alması nedeniyle tedavi süreci zorlaşmaktadır. Günümüzde kozmetik ve gıda endüstrisinde yaygın olarak kullanılan parabenlerin, kanser gelişimi üzerindeki etkileri daha fazla araştırılmaktadır. Fosfazenler, P–N iskeletine sahip, çeşitli organik gruplarla kolaylıkla fonksiyonelleştirilebilen ve yüksek biyouyumluluk ile antikanser potansiyel sergileyen bileşikler olarak, son yıllarda özellikle ilaç taşıyıcı sistemler ve hedefe yönelik tedavilerde dikkat çekmektedir. Yapılan çalışmalar bu yapıların kolorektal ve meme kanseri hücre hatlarında anlamlı sitotoksik ve apoptotik etkiler gösterebildiğini ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, anilin türevi siklotrifosfazen ve anilin-paraben türevi siklotrifosfazen bileşiklerinin Caco-2 (insan kolon adenokarsinoma) ve CCD-18Co (normal kolon fibroblast) hücre hatlarında sitotoksik ve apoptotik etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu bileşiklerin hücre canlılığı üzerindeki etkileri, MTT (3-(4,5-Dimetiltiazol-2-il)-2,5-Difeniltetrazolyum Bromür) analizi ile, apoptotik mekanizmaların moleküler belirteçleri olan BAX, BCL-2 ve KASPAZ-3 genlerinin mRNA düzeyleri ise qRT-PCR (Gerçek Zamanlı Polimeraz Zincir Reaksiyonu) yöntemi ile belirlenmiştir. Caco-2 hücre hattında doza bağlı olarak hücre canlılığının azaldığı ve sitotoksik etkinin görüldüğü tespit edilmiştir. Bileşik-3 için 11.67 μM ve bileşik-5 için 16.62 μM aralığında IC₅₀ değerleri hesaplanmıştır. BAX ve KASPAZ-3 gen ekspresyon düzeylerinde anlamlı bir artış, BCL-2 geninde ise anlamlı bir azalış olduğu görülmüştür. Elde edilen sonuçlar, bileşiklerin kolon (Caco2) kanser hücrelerinde sitotoksik ve apoptotik aktivite gösterdiği, hücresel ölüm mekanizmaları üzerinde etkilerinin olabileceği ve potansiyel antikanser ajanlar olarak değerlendirilebileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Colorectal Cancer (CRC), which ranks third among cancer types in terms of incidence and mortality worldwide, is seen as an important health problem. The treatment process of this cancer type becomes difficult due to its diagnosis, especially at a late stage. The effects of parabens, which are widely used in the cosmetics and food industry, on cancer development are being investigated more. Phosphazenes, which have a P–N skeleton, can be easily functionalized with various organic groups, and exhibit high biocompatibility and anticancer potential, have attracted attention in recent years, especially in drug delivery systems and targeted therapies. Studies have shown that these structures can exhibit significant cytotoxic and apoptotic effects in colorectal and breast cancer cell lines. In this study, it was aimed to investigate the cytotoxic and apoptotic effects of aniline-derived cyclotriphosphazene and aniline-paraben-derived cyclotriphosphazene compounds in Caco-2 (human colon adenocarcinoma) and CCD-18Co (normal colon fibroblast) cell lines. The effects of these compounds on cell viability were determined by MTT (3-(4,5-Dimethylthiazol-2-yl)-2,5 Diphenyltetrazolium Bromide) analysis, and the mRNA levels of BAX, BCL-2 and KASPAZ-3 genes, which are molecular markers of apoptotic mechanisms, were determined by qRT-PCR (Real Time Polymerase Chain Reaction). It was determined that cell viability decreased and cytotoxic effect was observed in the Caco-2 cell line depending on the dose. IC₅₀ values were calculated in the range of 11.67 μM for compound-3 and 16.62 μM for compound-5. It was observed that there was a significant increase in BAX and KASPAZ-3 gene expression levels and a significant decrease in BCL-2 gene. The results obtained suggest that the compounds exhibit cytotoxic and apoptotic activity in colon (Caco2) cancer cells, may have effects on cellular death mechanisms, and may be evaluated as potential anticancer agents.
Benzer Tezler
- Hekzaklorosiklotrifosfazen ile bazı benzoik asit türevlerinin tepkimesinden organofosfozen sentezi ve karakterizasyonu
Synthesis and characterization of organophosphozen from the reaction of some benzoic acid derivatives with hexachlorocyclotriphosphazene
SULTAN GÖKTAŞ
- Spiro türevi siklotrifosfazen bileşikleri ile antrakinonların reaksiyonları ve biyolojik aktivite özelliklerinin incelenmesi
The reactions of anthraquinones with spiro derivative cyclotriphosphazene compounds and investigation of their biological activity properties
NAGİHAN BAYIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
KimyaGebze Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÖNÜL YENİLMEZ ÇİFTÇİ
- Fenol pirazol türevi siklotrifosfazen bileşiklerinin sentezi ve biyolojik aktivite özelliklerinin incelenmesi
Synthesis and investigation of biological activity properties of phenol pyrazole derivative cyclotriphosphazene
ESMA MUTLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
KimyaGebze Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEYLAN MUTLU BALCI
- Bazı azol türevi siklofosfazen bileşiklerinin sentezi ve yapılarının incelenmesi
Synthesis and structural investigation of some azole cyclophosphazene derivatives
SEVİLAY DURAL
- Mono-ansa siklotrifosfazen bileşiklerinin alkoliz reaksiyonlarının incelenmesi
Investigation of alcoholysis reactions of mono-ansa cyclotriphosphazene compounds
CEYLAN MUTLU