Kısa filmde anlatı yapısı: Richard Raskin modeli
Narrative structure in short films: The Richard Raskin model
- Tez No: 970021
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ALPER ERÇETİNGÖZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sinema ve Televizyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, kısa filmlerin anlatı yapısını incelemek amacıyla Richard Raskin'in geliştirdiği yedi parametreli kısa film anlatı modelini temel alan bir çözümleme yöntemi önermektedir. Çalışmanın temel amacı, farklı tür ve biçimlerde üretilmiş kısa filmler üzerinden söz konusu modelin işlevselliğini ve sınırlılıklarını ortaya koymaktır. Raskin'in modeli, odak karakter-karakter etkileşimi, nedensellik-seçim, tutarlılık-sürpriz, görüntü-ses, karakter-nesne/dekor, sadelik-derinlik ve ekonomi-bütünlük gibi temel anlatı ilkeleri arasındaki dengeyi gözeterek kısa filmin yapısal bileşenlerini sistematik biçimde görünür kılmaktadır. Bu yönüyle model, uzun metrajlı filmler için geliştirilmiş geleneksel anlatı kuramlarının kısa film çözümlemelerinde yetersiz kaldığı noktaları tespit etmede özgün bir paradigma sunmakta, aynı zamanda“iyi”bir kısa filmin taşıması gereken ortak nitelikler üzerine kuramsal bir tartışma zemini yaratmaktadır. Araştırmada, Oscar ve Cannes gibi uluslararası prestije sahip iki festivalde“En İyi Kısa Film”ödülü kazanmış, farklı coğrafya, dönem, tür ve sürelerde üretilmiş sekiz kurmaca kısa film niteliksel içerik analizi yöntemiyle incelenmektedir. Analiz sonuçları, klasik dramatik yapıya sahip filmlerin Raskin modeline yüksek düzeyde uyum sağladığını, deneysel ve şiirsel anlatılarda ise bazı parametrelerin örtük veya esnek biçimde temsil edildiğini göstermektedir. Özellikle Oscar ödüllü kısa filmlerin net dramatik çizgiler ve belirgin kırılma anlarıyla modele daha çok uyum gösterdiği, Cannes'da ödüllendirilen filmlerin ise biçimsel deneyler, parçalı yapı ve çoklu anlam katmanlarıyla modelin yeniden yorumlanmasını gerektirdiği tespit edilmiştir. Ayrıca film süresi, modelin uygulanabilirliği açısından belirleyici bir değişken olarak öne çıkmaktadır. Ortalama 6-15 dakika aralığındaki filmler, tüm parametreleri dengeli biçimde yansıtırken, çok kısa veya 20 dakikayı aşan filmlerde bazı unsurların zayıfladığı görülmüştür. Bu bulgu, kısa film anlatısında yapısal bütünlüğün yalnızca içerikle değil, süre ile de doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, Raskin modeli kısa film analizlerinde bütüncül ve sistematik bir çerçeve sunmakta, anlatı yapısını biçimsel ve işlevsel düzeyde görünür kılmaktadır. Ancak modelin, özellikle deneysel ve temsile dayalı kısa filmler karşısında esnek biçimde uygulanması, gerektiğinde parametrelerin yeniden yorumlanması ve türsel çeşitliliğe uyum sağlayacak şekilde genişletilmesi önem arz etmektedir. Bu yönüyle çalışma, kısa film dramaturjisine ilişkin analitik ve kuramsal bir katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study proposes an analytical method for examining the narrative structure of short films, based on Richard Raskin's seven-parameter model of short film narration. The primary aim is to reveal the functionality and limitations of the model through an analysis of short films produced in various genres and forms. Raskin's model systematically renders the structural components of short films visible by balancing core narrative principles such as character focus-character interaction, causality-choice, consistency-surprise, sound-image, character-object, simplicity-depth, and economy–wholeness. In this respect, the model offers an original paradigm for identifying the limitations of traditional narrative theories—originally developed for feature-length films—when applied to short film analysis, while also providing a theoretical framework for discussing the shared qualities of a“good”short film. The research examines eight fictional short films that have won the“Best Short Film”award at two internationally prestigious festivals—Oscar and Cannes—representing diverse geographies, periods, genres, and durations, using a qualitative content analysis method. The findings indicate that films with a classical dramatic structure display a high level of conformity to Raskin's model, whereas in experimental and poetic narratives, some parameters are represented in an implicit or flexible manner. In particular, Oscar-winning short films, with their clear dramatic lines and distinct turning points, tend to align more closely with the model; in contrast, Cannes-awarded shorts, characterized by formal experimentation, fragmented structures, and multiple layers of meaning, require reinterpretation of the model. Film length also emerges as a decisive variable in the model's applicability. While films of approximately 6–15 minutes tend to reflect all parameters in a balanced way, those that are very short or exceed 20 minutes exhibit a weakening of certain elements. This finding suggests that structural integrity in short film narratives is directly related not only to content but also to duration. In conclusion, Raskin's model provides a comprehensive and systematic framework for short film analysis, making narrative structure visible at both formal and functional levels. However, the model should be applied flexibly in the case of experimental and representational short films, with parameters reinterpreted or extended to accommodate genre diversity when necessary. In this respect, the study offers both an analytical and theoretical contribution to the dramaturgy of short films.
Benzer Tezler
- Kısa filmde anlatı yapısı: Cannes Film Festivali'nde gösterime girmiş dört Türk filmi üzerine bir çözümleme
Narrative structure in short film: An analysis of four Turkish films screened at the Cannes Film Festival
İLKER ZOR
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Sahne ve Görüntü SanatlarıAnadolu ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. S. SERHAT SERTER
- Kısa filmde biçimsel anlatı öğeleri: Uşak Kanatlı Denizatı Kısa Film Festivali örneği
Formal narrative elements in short film: Uşak Winged Seahorse Film Festival
MERVE GEZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İletişim BilimleriUşak Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖNDER DENİZ
- Türk sinemasından anlatı mekanı olarak Doğu Karadeniz
The eastern Black Sea, a narrative space in Turkish cinema master thesis
HÜSEYİN ÖZDEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Radyo-TelevizyonMarmara ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRAN ESEN
- Sinemada çizgisel olmayan anlatı“Uyanış”filmi
Non-linear narrative in cinema“Awakening”short film
MEHMET CAN YÜKSEL
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
Sahne ve Görüntü SanatlarıMaltepe ÜniversitesiGüzel Sanatlar Ana Sanat Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HAKAN AYTEKİN
- Kısa film ile üslup inşası: Ahmet Uluçay sineması
Stylistic construction with short film: Cinema of Ahmet Uluçay
ONUR ERKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Radyo-TelevizyonAydın Adnan Menderes ÜniversitesiRadyo Televizyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURAN AKKOYUN