Türk Veteriner Hekimleri Birliği Yüksek Haysiyet Divanı dosyalarının veteriner hekimliği etiği ve deontolojisi açısından incelenmesi
An assessment of the files of the High Council of Honour of the Turkish Veterinary Medical Association in terms of veterinary medical ethics and deontology
- Tez No: 977036
- Danışmanlar: PROF. DR. BERFİN MELİKOĞLU GÖLCÜ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Veteriner Hekimliği, Veterinary Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Veteriner Hekimliği Tarihi ve Deontoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, Türk Veteriner Hekimleri Birliği Yüksek Haysiyet Divanına intikal eden disiplin dosyalarını inceleyerek, veteriner hekimliği mesleğindeki etik ve deontolojik sorunların niceliğini ve niteliğini araştırmaktadır. Tezin temel araştırma problemi, veteriner hekimlerin hangi mesleki ihlaller nedeniyle disiplin süreçlerine konu olduğunu, Yüksek Haysiyet Divanının nihai kararlarını ve bu kararların gerisindeki eğilimleri analiz ederek ülke çapındaki mesleki sorunları ele almaktır. Çalışmanın temel amacı, mevcut literatür eksikliğini gidermek, mesleki risk alanlarının yoğunlaştığı noktaları belirlemek ve ulaşılan bulgular ışığında veteriner hekimliği etiği ve deontolojisinin uygulanabilirliğini güçlendirecek politik ve kurumsal öneriler geliştirmektir. Çalışma, tanımlayıcı ve retrospektif bir arşiv araştırmasıdır. 25 Mart 1994 ile 16 Kasım 2023 tarihleri arasındaki dönemi kapsayan Yüksek Haysiyet Divanı Karar Defterleri ve ilgili dokümanlardan elde edilen 458 disiplin dosyası incelenmiştir. İhlaller, nitel içerik analizi ile 10 kategoride sınıflandırılmış; elde edilen nicel veriler istatistiksel analizlerle değerlendirilmiştir. Bulgular, en sık rastlanan ihlal konusunun“Hayvan Refahına Aykırı İhlaller ve Malpraktis”(%24.9) olduğunu ve bu dosya sayısının yıllar içinde anlamlı bir artış eğilimi gösterdiğini ortaya koymaktadır. Şikâyetlerin yarısından fazlası (%51.9) hayvan/hasta sahiplerinden gelmiştir ve coğrafi dağılımda İstanbul Veteriner Hekimler Odası (%42.8) ile Ankara Veteriner Hekimler Odası (%17.7) öne çıkmıştır. Yüksek Haysiyet Divanı kararlarında en yüksek oranda (%47.7)“Ceza Yok”sonucu çıkmıştır. Haysiyet Divanı kararlarının kaldırılma veya düşürülme nedenlerinin başında,“Usule Aykırı Soruşturma/İnceleme”(%58.9) gelmektedir. Lojistik regresyon analizinde,“Ruhsatsız veya Yetkisiz Faaliyetler”(yaklaşık 3.5 kat) ve“İlaç ve Reçete Uygulama İhlalleri”(yaklaşık 4.35 kat) ceza alma olasılığını anlamlı biçimde artırırken, Hayvan Refahı/Malpraktis ihlallerinde ceza alma olasılığı anlamlı olarak düşüktür. Sonuç olarak, veteriner hekimlikte disiplin sistemi yalnızca cezalandırıcı bir mekanizma değil, mesleğin etik, hukuki ve toplumsal sorumluluk bilincini geliştiren bir yapıdır. Etik eğitimin güçlendirilmesi, mevzuatın güncellenmesi, şeffaflık ve dayanışmanın artırılması; mesleğin saygınlığını koruyarak toplumsal güvenin sürdürülebilmesi açısından büyük öneme sahiptir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the ethical and deontological issues within the veterinary profession in Turkey through an analysis of disciplinary files submitted to the High Council of Honour of the Turkish Veterinary Medical Association. The study aims to identify the types of professional violations leading to disciplinary proceedings, evaluate the Council's final decisions, and interpret underlying trends to address national-level professional challenges. Employing a descriptive and retrospective archival design, 458 disciplinary cases recorded between March 25, 1994, and November 16, 2023, were analyzed. Violations were classified into ten categories using qualitative content analysis, and the data were statistically evaluated. Results indicate that“Animal Welfare Violations and Malpractice”(24.9%) were the most frequent, with an increasing trend over time. More than half of the complaints (51.9%) originated from animal owners. Geographically, the Istanbul (42.8%) and Ankara (17.7%) Chambers of Veterinarians had the highest case representation. The most common outcome of High Council of Honour decisions was“No Penalty”(47.7%). Among the reasons for annulment or reduction of Chambers Disciplinary Board decisions,“Procedurally Improper Investigation/Inquiry”(58.9%) ranked first. Logistic regression results showed that“Unlicensed or Unauthorized Practices”(3.5 times higher likelihood) and“Drug and Prescription Violations”(4.35 times higher likelihood) significantly increased the probability of a penalty, while“Animal Welfare/Malpractice”violations were associated with a lower likelihood. The study concludes that the disciplinary system should function not only as a punitive instrument but as a mechanism to foster ethical awareness, legal responsibility, and social accountability. Strengthening ethics education, updating legislation, and enhancing transparency and solidarity are of great importance for maintaining social trust while preserving the dignity of the profession.
Benzer Tezler
- Veteriner hekimlerin ve eczacıların tek sağlık kavramı ve antibiyotik direnci konusunda farkındalık durumunun araştırılması
Veterinarians and pharmacists one health concept and antibiotic awareness about resistance investigation of the situation
SEVİNÇ ALTUN ADIGÜZEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eczacılık ve FarmakolojiEge ÜniversitesiFarmasötik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE HOŞGÖR LİMONCU
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYBALA TEMEL
- Tıp hekimlerinin ve veteriner hekimlerinin tek sağlık kavramı konusundaki farkındalık durumlarının ve yaklaşımlarının saptanması araştırması
Investigation of awareness situations and approaches of medical physicians and veterinarians on one health concept
ZEYNEP ÖZGE ÖZGÜLER
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Halk SağlığıHacettepe ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK ASLAN
- Gaziantep ilinden toplanan antep peyniri ve çiğ sütlerde aflatoksin varlığı ve insan sağlığı risk değerlendirmesi
Aflatoxin presence in antep cheese and raw milks collected from Gaziantep province and human health risk assessment
ŞÜKRAN ERKAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Veteriner HekimliğiHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiVeterinerlik Farmakoloji ve Toksikolojisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM OZAN TEKELİ
DOÇ. DR. MUSTAFA YİPEL
- Ankara ilinde satışa sunulan içme sütlerinde antibiyotik kalıntısının araştırılması
Investigation of antibiotic residue in drinking milk sold in Ankara province
İSMAİL TORUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Veteriner HekimliğiAnkara ÜniversitesiVeterinerlik Farmakoloji ve Toksikolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ BİLGİLİ