Covid-19 salgını öncesi ve sonrası ülkelerin sağlık sistemi etkinliklerinin veri zarflama analizi ile değerlendirilmesi
Evaluating the efficiency of countries' healthcare systems before and after the Covid-19 pandemic using data envelopment analysis
- Tez No: 979200
- Danışmanlar: PROF. DR. EMRAH ÖNDER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Etkinlik her durumda önemlidir. Sağlık, ekonomi, doğal afet gibi küresel krizlerle mücadele ederken önemi daha da artarak kritik bir unsur haline gelmektedir. Sosyal ve ekonomik krizlerin neden olduğu olumsuzluklar ihtiyaçların artmasına ve kaynakların tükenmesine neden olması harcanan her liranın mümkün olan en yüksek getiriyi sağlamasını bir zorunluluk haline getirmektedir. Bu durum ise, sağlık kaynaklarının etkin yönetimi ve israfın önlenmesini öncelikli bir hedef haline getirmektedir. Bu çalışmada Avrupa Birliği ülkeleri ve Türkiye'deki sağlık sistemlerinin etkinliği, 2017, 2018 ve 2019 yıllarında COVID-19 salgını öncesi dönem ve 2020, 2021 ve 2022 yıllarında COVID-19 salgını sonrası dönemde, girdi yönelimli Veri Zarflama Analizi (VZA) yöntemi aracılığıyla sabit getiri ölçeği (CRS) modeli esas alınarak değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonuçları, yıllar içinde sağlık sistemlerine yapılan yatırımların artmasına rağmen, bazı ülkelerde sağlık sistemlerinin etkinliğinin artmasına katkıda bulunmadığını ortaya koymaktadır. Genel olarak sağlık sistemlerinin etkinlik değerleri ortalaması, özellikle COVID-19 salgını sonrası dönemde kademeli bir düşüş göstermektedir. Çalışmada COVID-19 salgını öncesinde ve sonrasında etkinliğini koruyabilen 8 ülke olduğunu (İsveç, Lüksemburg, Finlandiya, İrlanda, İspanya, Estonya, Slovenya ve Türkiye), etkinliğini koruyamayan Kıbrıs olduğu görülmektedir. Kıbrıs, salgın öncesinde etkin bir ülke iken, salgın sonrası etkin olmayan bir ülke haline geldi. Çalışmada COVID-19 salgını sonrasında birçok etkin olmayan ülkenin etkinliğinin düştüğünü göstermiştir (Polonya, Bulgaristan, Romanya, Hırvatistan, Macaristan, Letonya, Litvanya, Çek Cumhuriyeti, Slovakya). Ayını zamanda, bazı etkin olmayan ülkenin COVID-19 salgını öncesinde ve sonrasında istikrarlı bir performans gösterdiği görülmüştür (Avusturya, Belçika, Fransa, Almanya, Yunanistan, Malta, Portekiz, Hollanda ve Danimarka). Öte yandan, İtalya gibi bazı ülkeler salgın sonrası etkinliklerinde iyileşme göstermiştir.
Özet (Çeviri)
Efficiency is important in all circumstances, but its importance increases and becomes a critical factor when dealing with health and economic crises and natural disasters. Due to the increased needs caused by crises and the depletion of resources, it becomes imperative that every pound spent provides the highest possible return. This emphasizes the necessity of prioritizing efficiency in managing healthcare resources and preventing resource wastage. Within this study the efficiency of healthcare systems in the EU member states and Turkey was evaluated for the pre-COVID-19 period (2017, 2018, and 2019) and the post-COVID-19 period (2020, 2021, and 2022) by applying an input-oriented Data Envelopment Analysis (DEA) under the assumption of a constant return to scale (CRS). The findings of the study revealed that, although investments in health systems have grown over the years, this growth has not necessarily translated into higher efficiency in certain countries. Overall, the average efficiency scores of health systems showed a gradual decline, especially in the post-COVID-19 pandemic period. The study revealed that there were eight countries that were able to maintain their efficiency before and after the COVID-19 pandemic: Sweden, Luxembourg, Finland, Ireland, Spain, Estonia, Slovenia, and Turkey. On the other hand, Cyprus, which was an efficient country before the pandemic, became an inefficient country after the pandemic. Other findings of the study revealed that many inefficient countries noted that their efficiency declined after the COVID-19 pandemic, including Poland, Bulgaria, Romania, Croatia, Hungary, Latvia, Lithuania, the Czech Republic, and Slovakia. At the same time, some inefficient countries showed stable performance before and after the COVID-19 pandemic: Austria, Belgium, France, Germany, Greece, Malta, Portugal, the Netherlands, and Denmark; conversely certain countries, such as Italy, showed improvement in their post-pandemic efficiency.
Benzer Tezler
- Fen bilgisi öğretiminde gösteri (demostrasyon) ve radyo ile öğretim yönteminin öğrenci başarısına etkisi
Başlık çevirisi yok
GÜLRİZ İMER
