COVİD-19 geçiren ve geçirmeyen bireylerde spirometri ile akciğer fonksiyonlarının değerlendirilmesi
Evaluation of pulmonary function by spirometry in individuals with and without a history of COVID-19
- Tez No: 980121
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YÜCEL UYSAL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: COVID-19 enfeksiyonu, spirometri, akciğer fonksiyonları, COVID-19 infection, spirometry, pulmonary function
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
COVID-19, 2019 yılının sonunda ortaya çıkmasından bu yana küresel sağlık sistemlerini derinden etkileyen ve çok yönlü klinik sonuçlara yol açan bir enfeksiyon hastalığıdır. SARS-CoV-2'nin yüksek bulaşıcılık kapasitesi, asemptomatik taşıyıcılık ve hızlı küresel yayılım özellikleri pandeminin dinamiklerini belirlemiş; hastalık özellikle ileri yaş grupları ve komorbiditesi olan bireylerde yüksek mortalite ile seyretmiştir. Pandeminin sonraki dönemlerinde yapılan klinik ve epidemiyolojik çalışmalar, hastalığın etkilerinin akut fazı aşarak uzun döneme taşındığını göstermiştir. Post-COVID-19 Sendromu olarak tanımlanan bu tablo; persistan dispne, efor intoleransı, radyolojik fibrotik değişiklikler ve en önemlisi difüzyon kapasitesinde (DLCO) belirgin azalma ile karakterizedir. Bu bağlamda yürüttüğümüz çalışmamızda, COVID-19 geçirmiş ve kronik hastalığı bulunmayan bireylerin spirometri parametreleri; yaş grupları, vücut kitle indeksi (VKİ), santral obezite durumu, COVID-19 nedeniyle hastanede yatış öyküsü, COVID-19 aşı dozu verilerine göre karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca yine spirometri verileri COVID-19 geçirmemiş ve kronik hastalığı olmayan grupla karşılaştırılmıştır. Çalışmada özellikle FVC, FEV₁, PEF ve FEF alt parametreleri ayrıntılı olarak karşılaştırılmış, bu parametrelerde oluşan değişimlerin istatistiksel anlamlılık düzeyleri ilgili tablolar üzerinden incelenmiştir. COVID-19 enfeksiyonu geçirmemiş ve kronik hastalığı olmayan bireylerle kıyaslandığında tüm spirometri parametrelerinin anlamlı şekilde düştüğü gözlenmiştir. Yaş gruplarına göre yapılan değerlendirmede; FVC(%) değerleri yaşla birlikte hafif bir artış eğilimi göstermesine karşın, FVC' nin litre cinsinden değeri yaş arttıkça azalma eğilimindedir. PEF(%) ve PEF(litre/sn) parametreleri bakımından yaş ilerledikçe belirgin bir düşüş olduğu görülmektedir. Santral obezite varlığına göre yapılan incelemede, santral obezitesi olan bireylerde FVC(%), FEV₁(%), PEF ve FEF parametrelerinin tümünde anlamlı düşüşler gözlenmiştir. COVID-19 nedeniyle hastanede yatış durumuna göre yapılan değerlendirme, en belirgin farkların bu kategoride ortaya çıktığını göstermektedir. Hastanede yatan bireylerde FVC(%), FEV₁(%), PEF(%) ve FEF25–75(%) değerlerinin tamamında anlamlı düşüşler saptanmıştır. COVID-19 aşı dozuna göre yapılan değerlendirmede ise; FVC(%) değerleri aşı dozuna bağlı olarak artış eğilimi göstermektedir. Genel olarak değerlendirildiğinde, çalışmada yer alan tüm spirometri parametreleri yaş, obezite, santral obezite, COVID-19'a bağlı hastane yatış öyküsü ve COVID-19 aşı dozu gibi faktörlere göre farklı düzeylerde etkilenmektedir. Bu kapsamlı değerlendirme, spirometri parametrelerinin çok boyutlu faktörlerden etkilendiğini ortaya koymakta ve COVID-19 öyküsü olan bireylerde hem hastanede yatış hem de obezite gibi risk faktörlerinin solunum fonksiyonlarında belirgin değişikliklere yol açtığını göstermektedir. Çalışmanın bulguları, COVID-19 sonrası dönemde solunum fonksiyonlarının çeşitli klinik ve demografik değişkenlere göre ayrıntılı olarak takip edilmesinin önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Evaluation of Pulmonary Function by Spirometry in Individuals With and Without a History of COVID-19 Since its emergence at the end of 2019, COVID-19 has profoundly affected global healthcare systems and has led to a wide spectrum of clinical outcomes. The high transmissibility of SARS-CoV-2, the presence of asymptomatic carriers, and its rapid worldwide spread have shaped the dynamics of the pandemic, with especially high mortality observed among older adults and individuals with comorbidities. Clinical and epidemiological data obtained in subsequent stages of the pandemic have shown that the effects of the disease extend beyond the acute phase. The condition referred to as Post-COVID-19 Syndrome is characterized by persistent dyspnea, exercise intolerance, radiological fibrotic changes, and—most notably—a marked reduction in diffusion capacity (DLCO). Within this context, the present study comparatively evaluated the spirometric parameters of individuals who had recovered from COVID-19 and had no chronic disease, stratified by age group, body mass index (BMI), presence of central obesity, history of hospitalization due to COVID-19, and number of COVID-19 vaccine doses received. Additionally, spirometry findings were compared with a control group consisting of individuals without COVID-19 history and without chronic disease. Parameters such as FVC, FEV₁, PEF and subcomponents of FEF were examined in detail, and the statistical significance of changes in these parameters was assessed through relevant analytical tables. Compared with individuals who had not experienced COVID-19, all spirometric parameters were significantly reduced among those with prior infection. Age-based analyses revealed that although FVC(%) showed a slight upward trend with aging, absolute FVC(L) declined as age increased; PEF(%) and PEF(L/s) similarly demonstrated marked reductions with advancing age. Individuals with central obesity exhibited significant decreases across all spirometric measures, including FVC(%), FEV₁(%), PEF, and FEF values. Hospitalization due to COVID-19 yielded the most pronounced differences, with substantial declines observed in FVC(%), FEV₁(%), PEF(%) and FEF25–75 (%). Evaluation by vaccine dose indicated a dose-dependent increase in FVC(%). Overall, the study demonstrates that spirometry parameters are influenced by multiple factors -including age, obesity, central obesity, hospitalization due to COVID-19, and COVID-19 vaccine dose- and highlights the significant alterations in pulmonary function among individuals with a history of COVID-19. These findings underscore the importance of detailed follow-up of respiratory function according to clinical and demographic variables in the post-COVID-19 period.
Benzer Tezler
- COVID-19 geçirmiş bireylerin egzersiz kapasitelerinin ve yaşam kalitelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of exercise capacity and quality of life in patients recovered from COVID-19
RAGİBE DEMET ERDOĞAN
Doktora
Türkçe
2024
FizyopatolojiYeditepe ÜniversitesiFizyopatoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHTAP KAÇAR
- COVID 19 geçiren ve geçirmeyen bireylerde fiziksel uygunluk, egzersiz kapasitesi ve kardiyorespiratuar yanıtların karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
HARUN REŞİT AKKAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve RehabilitasyonHaliç ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE NUR TUNALI
- Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerde ölüm kaygısı, travma sonrası büyüme ve tükenmişlik düzeylerinin arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between death anxiety, post-traumic growth and burnout levels in adult individuals with and without Covid-19
BUSE KARAKOYUN
- COVID-19 pandemi döneminde hastalığı geçiren ve geçirmeyen bireylerde sağlık kaderciliği ve etkileyen faktörlerin karşılaştırılması
Comparison of health fatalism and influencing factors in individuals who have and have not had the disease during the COVID-19 pandemic
ELİF SOLMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikiyatriAtatürk ÜniversitesiPsikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE DURMAZ
- COVID 19 geçiren ve geçirmeyen sağlık çalışanlarında muskuloskeletal problemler, endurans, yaşam kalitesi ve fiziksel aktivite düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of musculoskeletal problems, endurance, quality of life and physical activity level in healthcare professionals who had and who did not have COVID 19
REŞAT HAMURCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve RehabilitasyonBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYLEM TÜTÜN YÜMİN