Hatay ili aile sağlığı merkezlerine başvuran hastaların akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi durumları ve geleneksel tamamlayıcı alternatif tıp yöntemleri hakkındaki tutumları
Knowledge levels on rational drug use and attitudes towards traditional and complementary alternative medicine among patients attending family health centers in Hatay province
- Tez No: 981267
- Danışmanlar: PROF. DR. ERHAN YENGİL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Hatay ilindeki aile sağlığı merkezlerine başvuran hastaların akılcı ilaç kullanımı (AİK) konusundaki bilgi düzeylerini ve geleneksel tamamlayıcı alternatif tıp (GETAT) yöntemlerine yönelik tutumlarını belirlemeyi amaçlamaktadır. Kesitsel tipte tanımlayıcı bir araştırma olarak yürütülen çalışma, Hatay il sınırları içerisindeki 15 farklı aile sağlığı merkezine başvuran 18–65 yaş arası 400 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, sosyodemografik özellikler,AİK bilgi ölçeği ve GETAT'a ilişkin tutumları sorgulayan anket formu aracılığıyla toplanmıştır. Katılımcıların %66,5'i kadın olup, yaş ortalaması 32,2±9,0'dır. AİK bilgi düzeyi iyi olanların oranı %76,5 bulunmuştur. Kadınlarda ve eğitim düzeyi yüksek bireylerde AİK bilgi puanları anlamlı derecede yüksektir (p<0,01). Reçetesiz ilaç kullanım oranı %45 olup en sık analjezikler tercih edilmiştir. Katılımcıların %31,3'ü yaşamında en az bir kez GETAT yöntemi kullanmış, bunlar arasında fitoterapi (%15,8), hacamat (%13,3) ve sülük tedavisi (%4,5) öne çıkmıştır. GETAT kullanım nedenleri arasında hastalığın etkilerini azaltma (%18,8) ve duygusal iyileşme sağlama (%6,8) ilk sıralarda yer almıştır. Araştırma, Hatay'daki bireylerin AİK konusunda genel olarak iyi bir bilgi düzeyine sahip olduğunu ancak reçetesiz ilaç kullanımının ve GETAT yönelimlerinin halen yaygın olduğunu ortaya koymuştur. Sağlık profesyonellerinin bu iki alanı bütüncül bir yaklaşımla ele alması; hem ilaç güvenliğini artıracak hem de yanlış ya da bilinçsiz geleneksel uygulamaların yol açabileceği riskleri azaltacaktır. Özellikle eğitim düzeyi düşük ve kadın popülasyonuna yönelik hedeflenmiş eğitim programları, akılcı ilaç kullanımını güçlendireceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to evaluate the knowledge levels regarding rational drug use (RDU) and the attitudes towards traditional and complementary alternative medicine (TCAM) among patients attending family health centers in Hatay Province. A cross-sectional descriptive study was conducted with 400 individuals aged 18–65 years who applied to 15 family health centers within Hatay Province. Data were collected using a structured questionnaire including sociodemographic variables, the RDU knowledge scale, and items assessing attitudes towards TCAM. Of the participants, 66.5% were female, with a mean age of 32.2±9.0 years. Good RDU knowledge was identified in 76.5% of participants. Higher knowledge scores were significantly associated with female gender and higher education level (p<0.01). The prevalence of over-the-counter drug use was 45%, with analgesics being the most commonly used group. Regarding TCAM, 31.3% reported having used at least one method, most commonly phytotherapy (15.8%), cupping (13.3%), and leech therapy (4.5%). The primary reasons for TCAM use included symptom relief (18.8%) and emotional recovery (6.8%). Patients in Hatay generally demonstrated adequate knowledge of RDU; however, the frequent use of non-prescription medications and the notable inclination towards TCAM highlight the need for comprehensive strategies. Integrating rational drug use education with evidence-based guidance on TCAM within primary healthcare services may enhance medication safety and reduce potential risks associated with unsupervised traditional practices. Tailored educational interventions, particularly targeting women and individuals with lower educational backgrounds, could further strengthen rational drug practices.
Benzer Tezler
- Hatay ili birinci basamağa başvuran 18-70 yaş arası kadınların serviks kanseri ve HPV aşısı hakkında bilgi, tutum ve davranışları
Information, attitudes and behaviors about cevix cancer and HPV vaccine of 18-70 years old women applying to primary care in Hatay province
HATİCE ALTUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERHAN YENGİL
- Aile sağlığı merkezlerine başvuran hasta ve hasta yakınlarının bitkisel tamamlayıcı tıp hakkındaki düşünceleri ve tutumları
Thoughts and attitudes of patients who apply to family health centers and their relatives about herbal complementary medicine
MUSTAFA EZER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Aile HekimliğiMustafa Kemal ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CAHİT ÖZER
- Hatay ili birinci basamakta sık görülen kronik hastalıklarda bakımın hasta perspektifinden değerlendirilmesi
Evaluation of care from patients' perspective in frequently seen chronic illness in hatay primary health care
MUSTAFA YILDIZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Aile HekimliğiMustafa Kemal ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERHAN YENGİL
- Gebelerde kaygı düzeyi:“Cambridge Kaygı Ölçeği”nin geçerlik ve güvenirlik çalışması
Worry level in pregnant women: validity and reliability study of ?Cambridge Worry Scale?
EMİNE YİĞİT GÜNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Kadın Hastalıkları ve Doğumİstanbul ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ASİYE GÜL
- Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi
The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma
HACI HASAN ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
PatolojiSelçuk ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK