Mahalle ölçeğinde yere özgü sürdürülebilirlik ve dirençlilik sertifikasyon sistemleri geliştirilmesi
Development of place-based neighborhood sustainability and resilience certification systems
- Tez No: 982258
- Danışmanlar: PROF. DR. CENAP SANCAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Mahalle tasarımı, Sürdürülebilirlik, Dirençlilik, BAHS, Sertifikasyon Sistemleri, Neighborhood design, Sustainability, Resilience, FAHP
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bireylerin günlük yaşamlarını sürdürdükleri mahallelerde, sürdürülebilirlik ve dirençlilik kavramları giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Buna bağlı sürdürülebilirlik sertifikasyon sistemleri, belirli göstergeler üzerinden puanlama yöntemiyle mahalleleri değerlendirmekte; ancak sürdürülebilirliği bütüncül biçimde ele almamaları, yere uyarlanabilir olmamaları ve katılımcı süreçleri içermemeleri nedeniyle eleştirilmektedir. Dirençlilik ise genellikle değerlendirme düzeyinde ele alınmakta, bütüncül sertifikasyon sistemi bulunmamaktadır. Bu çalışma, mahalle ölçeğinde sürdürülebilirliği ve dirençliliği birlikte ele alan yere özgü sertifikasyon sistemleri geliştirmeye yönelik bir model oluşturmayı ve pilot alanda uygulamayı amaçlamaktadır. Yöntemde içerik analizi ve Bulanık Analitik Hiyerarşi Süreci (BAHS) birlikte kullanılmıştır. Veriler saha çalışmaları, yapılandırılmış görüşmeler ve hane anketleri yoluyla toplanmış; mekansal ve istatistiksel analiz yöntemleriyle değerlendirilmiştir. Sonuçta geliştirilen sistemlerin sürdürülebilirlik ve dirençliliği kapsadığı ve yere göre uyarlanabildiği görülmüştür. Sistemler geliştirilirken değerlendirme elemanları tespit edilmiş, güncellenmiş ve pilot alanda sorgulanmıştır. Uygulama alanı ve alt-bölgelerin sertifikasyon elde edemiştir. Sertifikasyon sonuçlarına göre mekânsal planlamayı ve tasarımı yönlendirici konu ve alt-bölge öncelikli öneriler geliştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
In neighborhoods where individuals conduct their daily lives and form social relationships, the concepts of sustainability and resilience have become increasingly important. Therefore, sustainability certification systems assess neighborhoods through categorical criteria and indicator-based scoring methods; however, they often lack comprehensiveness, adaptability to local contexts, and participatory approaches. Moreover, while resilience has been addressed in various assessment frameworks, no integrated certification system currently exists. This study aims to develop a model for location-based neighborhood sustainability and resilience certification systems and to to apply this model in a selected pilot neighborhood. The methodology combines content analysis with the Fuzzy Analytic Hierarchy Process (FAHP) to incorporate stakeholder input into the decision-making process. Data were collected through fieldwork, structured interviews, and surveys and analyzed using spatial and statistical methods. The findings indicate that the proposed model effectively incorporates both sustainability and resilience and can be adapted to local contexts. Within the framework of the model, evaluation elements were identified, updated, and tested in the pilot area. However, certification could not be achieved for the pilot neighborhood and its sub-regions. Priority recommendations for spatial planning and urban design were developed based on the certification results.
Benzer Tezler
- Kırsal mirasın korunmasının kırılganlığı üzerine: Dikili-Yahşibey Köyü örneği
On the fragility of rural heritage conservation: The case of Dikili-Yahşibey Village
TUĞÇE ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SAKİNE YILDIZ SALMAN
- 0-4 Yaş Arası Çocuklara Yönelik Sosyal Etkileşim Amaçlı Kentsel Donatı Önerisi ve Tasarım Kriterleri: Mahalle Ölçeğinde Bir Deneme
The design creteria and a spatial proposal of urban facility to procure social interaction for children aged between 0 and 4: A study in neighborhood scale
GÜZİDE MERVE RIFAI JANDALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİYE YENEN
- Kültür ve mekân etkileşiminin Ilgın örneği üzerinden incelenmesi
Investigation of culture and place interaction on the Ilgın Region
MÜCELLA DEĞERLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
MimarlıkNecmettin Erbakan ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİCLE AYDIN
- Tarihi bir kentin morfolojik gelişiminde plan kararlarının etkisi: 1938-2015 döneminde Gaziantep örneği
The effects of planning decisions on the morphological development of a historical city: The case of Gaziantep in the period of 1938-2015
FATOŞ MERVE HIDIROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU FİRİDİN ÖZGÜR
- Urban-spatial analysis of mass housing environments: Mapping Batikent in search of alternatives to generic housing
Toplu konut çevrelerinin kentsel-mekansal analizi: Jenerik konuta alternatiflerin arayışında bir Batıkent haritalaması
ECE KÜRELİ GÜLPINAR
Doktora
İngilizce
2021
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYDAN BALAMİR