Türkiye'de bir Aile Sağlığı Merkezi'nde kullanılmış insülin iğnelerinin imha yöntemlerinin tespiti ve yapılandırılmış hasta eğitimi müdahalesinin sürdürülebilir evsel tıbbi atık imhasına etkisinin değerlendirilmesi
Determination of insulin needle disposal methods: evaluation of the effect of a structured patient education intervention on sustainable household medical waste disposal in a Family Health Center in Türkiye
- Tez No: 983946
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DUYGU AYHAN BAŞER
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Sağlık Eğitimi, Family Medicine, Health Education
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, bir aile sağlığı merkezinde izlenen insülin kullanan diyabet hastalarının kullandıkları iğne uçlarının bertarafına ilişkin bilgi ve tutum düzeylerini değerlendirmek; aile hekimi tarafından verilecek eğitim müdahalesi ve güvenli atık kutularına erişim sağlanmasının bu düzeyler üzerindeki etkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Araştırma, bir aile sağlığı merkezine kayıtlı 56 insülin kullanan hastada yürütülmüş, ön test–son test yarı deneysel bir model kullanılmıştır. Çalışma kapsamında katılımcılara kesici-delici atıkların güvenli imhası konusunda yapılandırılmış eğitim verilmiş, uygun atık kapları sağlanmış ve bir aylık uygulama süreci sonunda geri bildirim alınmıştır. Üçüncü ayda bilgi ve tutum düzeyleri yeniden değerlendirilmiştir. Eğitim öncesinde ortalama bilgi puanı 4,82 ± 2,04 iken eğitim sonrası 8,77 ± 1,46'ya yükselmiş; tutum puanı ise 39,95 ± 5,01'den 45,46 ± 4,32'ye çıkmıştır (p < 0,001). Katılımcıların %78,6'sı atık kaplarını kullanmayı sürdürmek istediğini, %85,7'si uygulamanın çevre ve toplum sağlığına katkı sağladığını belirtmiştir. Bilgi puanındaki artış ile tutum puanındaki artış arasında anlamlı pozitif korelasyon saptanmıştır (r=0,448; p=0,001). Sonuçlar, aile hekimliği ortamında verilen kısa süreli, uygulamalı eğitimin hem bilgi hem tutum düzeyinde anlamlı iyileşme sağladığını göstermektedir. Çalışma,“Eğitim + Uygulama + Erişilebilir Bertaraf Noktası”bileşenleriyle sürdürülebilir evsel tıbbi atık yönetimi için bir model önermekte ve birinci basamak düzeyinde çevresel sağlık farkındalığının güçlendirilebileceğini ortaya koymaktadır
Özet (Çeviri)
This study was planned to evaluate the knowledge and attitude levels regarding the disposal of needle tips used by insulin-using diabetic patients followed in a family health center, and to examine the effect of an educational intervention provided by the family physician and access to safety disposal boxes on these levels. The research was conducted with 56 insulin-using patients registered in a family health center, employing a quasi-experimental pre-test/post-test design. Participants received structured education on safe disposal of sharps waste, were provided with appropriate disposal containers, and feedback was obtained after a onemonth application period. Knowledge and attitude levels were re-evaluated in the third month. The mean knowledge score increased from 4.82 ± 2.04 before education to 8.77 ± 1.46 after education, while the attitude score rose from 39.95 ± 5.01 to 45.46 ± 4.32 (p < 0.001). Among participants, 78.6% stated that they intended to continue using the waste containers, and 85.7% believed the practice contributed to environmental and public health. A significant positive correlation was found between changes in knowledge and attitude scores (r = 0.448; p = 0.001). The results indicate that short-term, practice-based education provided in the family medicine setting significantly improves both knowledge and attitudes. The study proposes a sustainable household medical waste management model integrating“Education + Practice + Accessible Disposal Point,”emphasizing the role of primary care in promoting environmental health awareness.
Benzer Tezler
- Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi
The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma
HACI HASAN ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
PatolojiSelçuk ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK
- Bölümümüzde izlenen Tip 1 diyabetes mellitus çocuk ve adölesanların metabolik kontrolü ve yaşam kalite ölçeği ile etki eden faktörlerin değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
LALA SAFARLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ECE BÖBER
- Samsun Ladik merkez aile sağlığı merkezine kayıtlı tip 2 diyabetes mellitus hastalarının glisemik kontrol oranları
Glycemic control rates of type 2 diabetes mellitus patients connected to the Samsun Ladic center family health center
HÜSEYİN GÜLER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDİNÇ YAVUZ
- Ailelerinde hipertansiyon hastası olan kişilerde hipertansiyon gelişiminin önlenmesiyle ilgili tutumlar: Bir ölçek geliştirme çalışması
Attitudes towards the prevention of hypertension development in individuals who have A family member with hypertension: A scale development study
ZÜHAL ALBAYRAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TİJEN ŞENGEZER
- Kadınlara verilen eğitimin kadınların genital hijyen davranışlarına ve sağlık okuryazarlığına etkisi
The effect of education given to women on women's genital hygiene behaviors and health literacy
ŞEYDANUR BULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVİL ŞAHİN