Serbest zaman engellerinin sosyal medya bağımlılığına etkisi: Gelişmeleri kaçırma korkusunun aracılık rolü ve rekreasyonel akış deneyiminin düzenleyici etkisi
The impact of leisure constraints on social media addiction: The mediating role of fear of missing out and the moderating effect of recreational flow experience
- Tez No: 987141
- Danışmanlar: PROF. DR. ORCAN MIZRAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Serbest Zaman Engelleri, Sosyal Medya Bağımlılığı, Gelişmeleri Kaçırma Korkusu, FoMO, Akış Deneyimi, Boş zamanları değerlendirme, Davranışsal bağımlılık, Rekreasyon, Leisure Constraints, Social Media Addiction, Fear of Missing Out, FoMO, Flow Experience, Leisure activities, Behavioral addiction, Recreation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Kış Sporları ve Spor Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Spor Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Spor Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Günümüz modern toplumlarında serbest zaman etkinliklerinin önemi artmaktadır. Serbest zaman etkinliklerine erişimi kısıtlayan veya tamamen yoksunluğuna sebep olan engellerin, kaygı, bağımlılık ve akış deneyimi faktörleriyle ele alınması dikkat çekici bir bağlam oluşturmaktadır. Bu bağlamda çalışma serbest zaman engellerinin (SZE) sosyal medya bağımlılığına (SMB) etkisini belirlemeyi ve bu etkide serbest zaman etkinlikleri bağlamında gelişmeleri kaçırma korkusunun (SZEB-GKK) aracılık rolü ile rekreasyonel akış deneyiminin (RAD) düzenleyici etkisini test etmeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Bu çalışma nicel araştırma yöntemine göre yürütülmüş olup ilişkisel tarama modeli çerçevesinde planlanmıştır. Katılımcı grubu, Erzurum ilinde yaşayan ve 18-29 yaş aralığında yer alan 4.107 kişiden oluşmaktadır. Veriler,“Kişisel Bilgi Formu”,“RADÖ”,“SZEB-GKKÖ”,“SMBÖ-YF”ve“BZEÖ-KF”ölçekleri kullanılarak toplanmıştır. Analizlerde PROCESS makro 5.0 eklentisi olan SPSS 27.0 programı kullanılarak, modere edilmiş aracılık olarak bilinen Model 58 yapısı uygulanmıştır. Bulgular: Nicel veriler, SZE, SZEB-GKK, SMB ve RAD arasında anlamlı pozitif ilişkiler ve etkileşimler olduğunu göstermiştir. SZE ile SMB arasındaki ilişkide SZEB-GKK'nin aracılık rolü üstlendiği ve bu aracılık rolünde RAD'ın düzenleyici etkisi olduğu belirlenmiştir. Ayrıca saptanan bulgulara göre RAD farklı düzeylerde SZE'nin SZEB-GKK'ye etkisini pozitif bir şekilde düzenlerken, SZEB-GKK'nin SMB'ye etkisini negatif şekilde düzenlemektedir. Sonuç: SZE'nin SMB'yi etkilediğini ortaya koyan nicel analizler, SZE'nin SZEB-GKK'yi anlamlı biçimde artırdığını ve bu ilişkinin SMB üzerinde güçlü bir psikososyal tetikleyici işlevi gördüğünü göstermiştir. SZEB-GKK, SZE'nin SMB üzerindeki dolaylı etkisini anlamlı düzeyde güçlendirerek aracılık rolü üstlenmiştir. Ayrıca, RAD düşük düzeydeyken SZE'nin SZEB-GKK ve SZEB-GKK'nin SMB üzerindeki etkisi daha güçlüdür. RAD düzeyi yükseldikçe SZEB-GKK'nin SMB üzerindeki etkisini zayıflatmakta ve RAD düzenleyici bir işlev görmektedir.
Özet (Çeviri)
Purpose: In today's modern societies, the importance of leisure activities is increasing. Addressing barriers that restrict access to leisure activities or cause complete deprivation in terms of anxiety, addiction, and flow experience factors creates a noteworthy context. In this context, the study aims to determine the effect of leisure constraints (LC) on social media addiction (SMA) and to test the mediating role of fear of missing out on developments in the context of leisure activities (CoLAS-FoMO) and the moderating effect of recreational flow experience (RFE) in this effect. Method: This study was conducted using quantitative research methods and was planned within the framework of a correlational survey model. The participant group consisted of 4,107 individuals aged 18-29 living in the province of Erzurum. Data were collected using the“Personal Information Form,”“RFES,”“CoLAS-FoMO,”“SMAS-AF,”and“LCQ-SF”scales. In the analyses, the SPSS 27.0 programme with the PROCESS macro 5.0 add-on was used to apply the Model 58 structure known as moderated mediation. Findings: Quantitative data revealed significant positive relationships and interactions between LC, CoLA-FoMO, SMA, and RFE. It was determined that CoLA-FoMO played a mediating role in the relationship between LC and SMA, and that RFE had a moderating effect on this mediating role. Furthermore, according to the findings, RFE positively regulates the effect of LC on CoLA-FoMO at different levels, while negatively regulating the effect of CoLA-FoMO on SMA. Result: Quantitative analyses demonstrating that LC affects SMA have shown that LC significantly increases CoLA-FoMO and that this relationship acts as a powerful psychosocial trigger on SMA. CoLA-FoMO has taken on a mediating role by significantly strengthening the indirect effect of LC on SMA. Furthermore, when RFE is low, the effect of LC on CoLA-FoMO and the effect of CoLA-FoMO on SMA are stronger. As the RFE level increases, it weakens the effect of CoLA-FoMO on SMA and RFE acts as a regulatory function.
Benzer Tezler
- Bilgi işlem teknolojileri altyapısının ekonomik büyüme üzerine etkisi: Sahra-Altı Afrika ülkelerinden kanıtlar
The impact of ict infrastructure on economic growth: Evidence from Sub-Saharan-African countries
SAİD MOHAMUD NUR
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Ekonomiİstanbul Teknik ÜniversitesiEkonomi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ METE HAN YAĞMUR
- Ceza infaz kurumlarındaki eğitim süreçlerinde karşılaşılan temel sorunlar üzerine bir değerlendirme
An evaluation on the main problems encountered in educational processes in prisons
MURAT ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SAMİ BASKIN
- Minority shareholder activism in Turkey
Türkiye'de azınlık pay sahibi aktivizmi
BEYZA NUR BİLEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM KARATEPE KAYA
- Mass media in the politics of a developing Muslim society Pakistan: 1970-1990
Gelişen müslüman toplumun politikasında kitle iletişimi Pakistan: 1970-1990
SHAKİL AKHTAR
Doktora
İngilizce
1994
İletişim BilimleriOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. BAHATTİN AKŞİT
- Kamu kuruluşlarında çalışan engelli bireylerin serbest zaman engellerinin ve tatmin düzeylerinin incelenmesi : Antalya merkez örneği
Analyse leisure constraints and satisfaction of disabled people working in public sector: Antalya city center
GÜLSÜN ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
SporAkdeniz ÜniversitesiSpor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EVREN AĞYAR