Früher fremdsprachenunterricht: Forschendes lernen mit angehenden DaF-lehrer*innen. Eine aktionsforschung
Erken yaşta yabancı dil öğretimi: Almanca öğretmeni adaylarıyla araştırmaya dayalı öğrenme. Bir eylem araştırması
- Tez No: 988376
- Danışmanlar: PROF. DR. MUKADDER SEYHAN YÜCEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Almanca
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Alman Dili Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, eylem araştırmasına dayalı on haftalık çevrim içi seminer dizisinde araştırmaya dayalı öğrenmenin ilkokul düzeyinde görev yapacak aday Almanca öğretmenlerinin mesleki gelişimini nasıl güçlendirdiğini incelemektedir. Odak noktası, tutumların, bilgi birikimlerinin ve algılanan yetkinlik artışlarının gelişimi ile öğrenilenlerin Türkiye bağlamındaki uygulamaya aktarımıdır. Seçilen yaklaşım, uygulamaya dönük rutinler oluşturmak amacıyla kuramsal yönelimi rehberli deneme ve yansıtıcı değerlendirme ile birleştirir. Yöntemsel olarak döngüsel eylem araştırması çerçevesinde karma yöntemli bir tasarım uygulanmıştır. Veri toplama üç zamanda gerçekleştirilmiştir: seminer öncesi ön test (T1), 5. oturumdan sonra biçimlendirici ara ölçüm (T2) ve bitişten yaklaşık bir yıl sonra gecikmeli son test (T3). Başlangıç örneklemi 23 katılımcıdan oluşmuştur. Geri dönüş sayıları T2 için n = 11, T3 için n = 10'dur. Anketler, grup tartışmaları ve süreç gözlemlerinin üçgenleştirilmesiyle yakınsama, tamamlayıcılık ve olası ayrışmalar belirlenmiştir. Ölçüm zamanları arasındaki karşılaştırmalar yapı temelli olarak ve betimsel biçimde yorumlanmıştır. Takip ölçümünün (T3) sonuçları, tüm katılımcıların erken yaşta yabancı dil öğretimine yönelik artan bir ilgi bildirdiğini göstermektedir. %70'i ilkokul düzeyi için kendini iyi hazırlanmış hissetmekte ve bu alanda çalışmayı düşünebilmektedir. Katılımcıların neredeyse tamamı Nürnberger Empfehlungen'i ve DLL dizisini (Goethe-Institut'un Deutsch Lehren Lernen hizmet içi eğitim programı) bilmekte ve bunları ders tasarımında kullanabildiklerini ifade etmektedir. %60'ı seminer içeriklerini okul uygulamasında, aynı oranda katılımcı da mesleki pratikte uygulamaktadır. Gözlem ve yansıtma yerleşik birer rutin haline gelmiştir. Belirgin görülen yetkinlik artışları arasında eylem odaklı öğretim dizilerinin planlanması, metodik-didaktik özgüven ve öğretmen rolü öne çıkmaktadır. Eylem araştırmasına dayalı planlama, deneme, gözlem ve yansıtma döngüleri uygulamaya yakın bir profesyonelliği kalıcı biçimde desteklemekte, yansıtma rutinlerini sağlamlaştırmakta ve temel başvuru belgelerinin kullanımını güçlendirmektedir. Bulgular analitik olarak genellenebilir niteliktedir. Yansımalar, erken yaşta yabancı dil eğitimi programlarında araştırma odaklı unsurların müfredata yerleşik hale getirilmesini, referans belgeleriyle sistematik çalışmayı ve Türkiye'de Almanca öğretmenliği eğitimi içinde kuram, deneme ve yansıtmanın daha sıkı biçimde bütünleştirilmesini kapsamaktadır. Ayrıca belirgin bir hizmet içi eğitim ve mesleki gelişim yönelimi gözlenmekte ve bu eğilim yansıtma süreçlerinden sürdürülebilir meslekileşmeye geçişi desteklemektedir.
Özet (Çeviri)
This dissertation examines how inquiry-based learning in an action research-based, ten-week online seminar series strengthens the professionalization of prospective German as a Foreign Language (GFL) teachers for the primary level. The focus is on the development of attitudes, knowledge bases, and perceived competence gains, as well as the transfer of learning into practice within the Turkish educational context. The approach combines theoretical orientation with guided experimentation and reflective evaluation to build practice-proximal routines. Methodologically, a mixed-methods design was implemented within cyclical action research. Data were collected at three points in time: a pretest (T1), a formative interim survey after session 5 (T2), and a delayed posttest approximately one year after completion (T3). The initial sample comprised 23 participants, with responses of n = 11 at T2 and n = 10 at T3. Through the triangulation of questionnaires, group discussions, and process observations the study identified convergences, complementary findings, and possible divergences. Comparisons between measurement points were conducted on a construct basis and interpreted descriptively. The follow-up results (T3) show that all respondents report increased interest in early foreign language teaching. 70% feel well prepared for the primary level and can envisage working in this field. Almost all participants are familiar with the Nürnberger Empfehlungen and the DLL series (the Goethe-Institut's Deutsch Lehren Lernen professional development program) and state that they can use these for lesson design. 60% implement the seminar content in their school practicum and the same proportion in professional practice. Observation and reflection have become established routines. Perceived competence gains concern the planning of action-oriented sequences, methodological-didactic confidence, and the teacher role. Action research-based cycles of planning, trying out, observing, and reflecting sustainably foster practice-oriented professionalism, stabilize reflective routines, and support the use of key reference documents. The findings are to be generalized analytically. Implications concern the curricular embedding of research-oriented elements, systematic work with reference documents, and a stronger integration of theory, trial, and reflection in GFL teacher education in Turkey. A pronounced orientation toward continuing education is also evident, which supports the transition from reflection to sustained professionalization.
Benzer Tezler
- Eine didaktisch- komparatistische annäherung an die phänomene“ empathie, identitätsuche und fremdverstehen”in der kinder-und jugendliteratur: dargestellt an den werken , von Canan Tan's „Eroi̇nle Dans“ und Renate Welshs „Dieda oder das fremde Kind”
Renate Welsh'in“Dieda oder das fremde Kind„ ve Canan Tan'ın ”Eroinle Dans„ adlı eserlerinde çocuk ve gençlik yazını bağlamında ‚ "empati, kimlik arayışı ve yabancılaşma„ ' kavramlarına öğretbilimsel bir yaklaşım
ZEYNEP TEKİN MEDENİ
Doktora
Almanca
2017
Alman Dili ve EdebiyatıÇukurova ÜniversitesiAlman Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. CAVİDAN ÇÖLTÜ İMREN
- Probleme bei der didaktik der berufssprache Deutsch im Türkischen hochschulwesen und alternative lösungsvorschläge in bezug auf die akademische ausbildung
Türkiye'de yükseköğretim bünyesinde sunulan mesleki uzmanlık dili olarak Almanca dersinde yaşanan aksaklıklar ve akademik öğreti açısından ön görülen alternatif çözüm yolları
SELAHADDİN SOYUDOĞRU
Yüksek Lisans
Almanca
2019
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiAlman Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASEMİN DARANCIK
- Die Waldorf padagogik und die gegenwartige situation des fremdsprachenunterrichts der Waldorfschule
Waldorf pedagojisi ve Waldorf okullarında yabancı dil öğretimi
ORHAN DEMİRTAŞ
Yüksek Lisans
Almanca
1999
Alman Dili ve EdebiyatıHacettepe ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN SALİHOĞLU
- ABD eğitim sisteminde Alman dilinin yeri
German language in the USA education
SEVİL TAHİROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Alman Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiAlman Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLÜFER TAPAN
- Intarsprachliche homographie (An beispiel des Deutsch Turkischen wortschatz)
Dillerarası eş yazımlı sözcükler Almanca-Türkçe
CAN TAŞAN
Yüksek Lisans
Almanca
1996
Alman Dili ve EdebiyatıMersin ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ONUR BİLGE KULA