Bitki gelişimini teşvik edici bakterilerin yerli kenevir (Cannabis sativa L.) genotiplerinde bitki gelişimi, verim ve bazı kalite özellikleri üzerine etkisi
Effects of plant growth-promoting bacteria on plant growth, yield and some quality characteristics in native hemp (Cannabis sativa L.) genotypes
- Tez No: 991285
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜNÜRE TANUR ERKOYUNCU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Cannabis sativa L, PGPR, toplam fenolik madde, toplam flavonoid, antioksidan aktivite, Cannabis sativa L, PGPR, total phenolic content, total flavonoid content, antioxidant activity
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, bitki gelişimini teşvik edici rizobakterilerin (PGPR) yerli kenevir (Cannabis sativa L.) genotipleri olan Narlı ve Narlısaray'da bitki gelişimi, verim ve bazı kalite özellikleri üzerindeki etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Tarla koşullarında gerçekleştirilen denemelerde morfolojik parametreler değerlendirilmiş; laboratuvar çalışmaları kapsamında ise bitki cinsiyeti, bitki parçası, gelişim dönemi ve çözücü tipinin toplam fenolik madde (TPC), toplam flavonoid madde (TFC) ve toplam antioksidan kapasite (TAC) üzerindeki etkileri incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, PGPR uygulaması Narlı genotipinde bitki boyu, teknik sap uzunluğu, kuru sap verimi, tohum verimi ve lif verimi gibi temel büyüme ve verim parametrelerini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artırmıştır. Narlısaray genotipinde ise PGPR'nin etkisi daha çok generatif gelişim bileşenleri üzerinde yoğunlaşmış; tohum ve lif veriminde belirgin artışlar gözlenmiştir. Biyokimyasal analizler, PGPR uygulamasının her iki genotipte de özellikle çiçeklenme döneminde TPC, TFC ve TAC değerlerini artırdığını göstermiştir. Çiçeklenme sonrası dönemde ise PGPR'nin etkisi daha çok antioksidan kapasite üzerinde yoğunlaşmış ve TAC değerlerinde %8,7'ye varan artışlar belirlenmiştir. Her iki genotipte de erkek çiçek dokularının en yüksek fenolik ve antioksidan içeriklere sahip olduğu tespit edilmiş; bu durum cinsiyet ve dokuya bağlı metabolik farklılıkların önemini ortaya koymuştur. Ayrıca ekstraksiyon veriminin kullanılan çözücü tipine güçlü biçimde bağlı olduğu belirlenmiş; etanol:metanol (1:3, v/v) karışımı her iki genotipte de en yüksek TPC, TFC ve TAC değerlerini sağlamıştır. Sonuç olarak, PGPR'nin kenevirde büyüme, verim ve sekonder metabolit birikimini genotipe bağlı olarak artıran etkili bir biyogirdi olduğu; biyokimyasal analizlerde ise hedef metabolit grubu ve genotipe göre çözücü optimizasyonunun gerekli olduğu ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to evaluate the effects of plant growth-promoting rhizobacteria (PGPR) on plant growth, yield, and selected quality traits in two native hemp (Cannabis sativa L.) genotypes, Narlı and Narlısaray. Field experiments were carried out to assess morphological parameters, while biochemical analyses were performed to investigate the effects of plant sex, plant part, developmental stage, and extraction solvent type on total phenolic content (TPC), total flavonoid content (TFC), and total antioxidant capacity (TAC). The results indicated that PGPR application significantly enhanced plant height, technical stem length, dry stem yield, seed yield, and fiber yield in the Narlı genotype. In contrast, the effects in the Narlısaray genotype were mainly associated with generative traits, particularly seed and fiber yield. Biochemical analyses demonstrated that PGPR treatment increased TPC, TFC, and TAC values in both genotypes, with the most pronounced effects observed during the flowering stage. In the post-flowering stage, the stimulatory effect of PGPR was primarily reflected in TAC, with increases of up to 8.7%. Male flower tissues exhibited the highest phenolic and antioxidant levels in both genotypes, emphasizing the importance of sex- and tissue-dependent metabolic variation. Extraction efficiency was strongly influenced by solvent type, and the ethanol:methanol mixture (1:3, v/v) yielded the highest TPC, TFC, and TAC values in both genotypes. Overall, the findings suggest that PGPR represents an effective bio-input for enhancing growth performance, yield, and secondary metabolite accumulation in hemp in a genotype-dependent manner. Furthermore, the results highlight the necessity of optimizing extraction protocols according to both genotype and target metabolite class in biochemical studies of Cannabis sativa.
Benzer Tezler
- Bitki gelişmesini teşvik edici bakterilerin çayda gelişme, verim, bazı kalite parametreleri ve enzim aktivitelerine etkilerinin araştırılması
The study of the effect of plant growth promoting bactria on tea development, production, some quality parameters and enzyme activities
ATEFEH VARMAZYARİ
- Bitki büyümesini arttırıcı bazı rhizobakteri türlerinin sulu ve susuz koşullarda yetiştirilen kavunlarda bitki gelişimi ve meyve kalitesi üzerine etkileri
The effects of some rhizobacteria species on plant developement and fruit quality in melons grown under irrigated and non-irrigated conditions
İBRAHİM KUTALMIŞ KUTSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Ziraatİnönü ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM ALTUNTAŞ
- Humik asit ve mikrobiyal gübre uygulamalarının topraktaki alınabilir elementler ve enzimler üzerine etkisi
Effects of humic acid and microbial fertilizer applications on soil extractable elements and soil enzymes
FURKAN ETEM
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CAFER TÜRKMEN
- Bitki gelişimini teşvik edici bakterilerin tuz stresi koşullarında buğday(triticum aestivum l.) gelişimi üzerine etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of plant growth promoting bacteria on wheat (triticum aestivum l.) development under salt stress conditions
SEVDA SÖĞÜT
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
ZiraatSiirt ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FATİH ÇIĞ
- Bitki gelişimini teşvik edici bakterilerin çörek otu türlerinin (Nigella sativa ve Nigella damascena) tohumlarında kimyasal içerik ve bitki gelişmesine etkileri
Effects of plant growth-promoting rhizobacteria on the seed chemical structure and plant growth of black cumin species (Nigella sativa and Nigella damascena)
SEVİM AKÇURA
Doktora
Türkçe
2023
ZiraatÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN ÇAKMAKÇI