İstanbul piyasasında satışa sunulan kabuklu su ürünlerinde Vibrio cholerae ve Vibrio mimicus tehlikesinin değerlendirilmesi
Evaluation of Vibrio cholerae and Vibrio mimicus hazard in shellfish sold in Istanbul market
- Tez No: 992802
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİDEM ÜÇOK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Su Ürünleri, Balıkçılık Teknolojisi, Deniz Bilimleri, Aquatic Products, Fisheries Technology, Marine Science
- Anahtar Kelimeler: Balıkçılık, Deniz kabukları, Genetik-biyokimyasal, Mavi yengeç, PCR, Su ürünleri, Su ürünleri sektörü, Vibrio, Fisheries, Shellfish, Genetics-biochemical, Blue crab, Aquatic products, Aquatic products sector, Vibrio
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Balıkçılık ve Su Ürünleri İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Su Ürünleri İşleme Teknolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kabuklu su ürünleri, besin değeri yüksek olmaları ve yaygın tüketimleri nedeniyle gıda zincirinde önemli bir yer tutmakta; ancak doğal yaşam ortamlarıyla doğrudan temas halinde olmaları nedeniyle gıda güvenliği açısından mikrobiyolojik risklerin değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Sucul ortamlarda doğal olarak bulunan Vibrio türleri, uygun çevresel koşullar altında kabuklu su ürünlerinde bulunabilmekte ve insan sağlığı açısından risk oluşturabilmektedir. Bu bakteriler arasında yer alan Vibrio cholerae ve Vibrio mimicus, çevresel uyum yetenekleri ve potansiyel patojeniteleri nedeniyle değerlendirilmesi gereken türlerdir. Özellikle V. mimicus, bazı suşlarının kolera toksini ile ilişkili virülans genlerini taşıyabilmesi ve klinik olarak koleraya benzer gastrointestinal enfeksiyonlarla ilişkilendirilebilmesi nedeniyle halk sağlığı açısından önem taşımaktadır. Bu tez çalışmasında, İstanbul piyasasında satışa sunulan kabuklu su ürünlerinde Vibrio cholerae ve Vibrio mimicus varlığının belirlenmesi, bu patojenlerin mevsimsel dağılımlarının değerlendirilmesi ve gıda güvenliği açısından oluşturdukları riskin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında, perakende satış noktalarından temin edilen toplam 69 parti kabuklu su ürünü örneğinden izole edilen 254 koloni incelenmiştir. Koloni bazında gerçekleştirilen PCR analizleri sonucunda, V. cholerae 11 izolatta pozitif olarak saptanmış, V. mimicus ise yalnızca bir izolatta tespit edilmiştir. V. cholerae'nin yaz ve sonbahar mevsimlerinde daha yüksek oranda pozitif saptandığı ve mevsimler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir(p<0,05). V. mimicus'un tek izolatta moleküler olarak doğrulanmış biçimde tespit edilmesi, İstanbul piyasasında satışa sunulan kabuklu su ürünlerinde bu türün varlığına ilişkin dikkat çekici ve özgün bir bulgu olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca biyokimyasal yöntemlerle pozitif olarak değerlendirilen izolatların tamamının PCR ile doğrulanmaması, moleküler tayinin gerçek patojen varlığının ortaya konulmasında belirleyici olduğunu göstermiştir. Bu çalışma, kabuklu su ürünlerinde Vibrio cholerae ve Vibrio mimicus riskinin yıl boyunca değişkenlik gösterebileceğini ve bunun gıda güvenliği değerlendirmelerinde dikkate alınması gerektiğini ortaya koymaktadır. Geleneksel biyokimyasal yöntemlerle elde edilen sonuçların moleküler doğrulama ile desteklenmesi, kabuklu su ürünlerinde gerçek patojen varlığının daha doğru ve güvenilir biçimde ortaya konulmasına olanak sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Shellfish occupy an important place in the food chain due to their high nutritional value and widespread consumption; however, their direct contact with natural habitats necessitates the assessment of microbiological risks in terms of food safety. Vibrio species, which occur naturally in aquatic environments, can be found in shellfish under suitable environmental conditions and may pose a risk to human health. Among these bacteria, Vibrio cholerae and Vibrio mimicus are species that need to be evaluated due to their environmental adaptability and potential pathogenicity. V. mimicus, in particular, is important for public health because some strains can carry virulence genes associated with cholera toxin and can be linked to gastrointestinal infections clinically similar to cholera. This thesis aims to determine the presence of Vibrio cholerae and Vibrio mimicus in shellfish products sold in Istanbul markets, evaluate the seasonal distribution of these pathogens, and reveal the risks they pose to food safety. Within the scope of the study, 254 colonies isolated from a total of 69 batches of shellfish samples obtained from retail outlets were examined. PCR analyses conducted on a colony basis revealed that V. cholerae was detected in 11 isolates, while V. mimicus was detected in only one isolate. It was determined that V. cholerae was detected at a higher rate during the summer and autumn seasons, and that there was a statistically significant difference between seasons (p<0.05). The molecular confirmation of V. mimicus in a single isolate was considered a noteworthy and unique finding regarding the presence of this species in shellfish sold in the Istanbul market. Furthermore, the fact that not all isolates that tested positive using biochemical methods were confirmed by PCR demonstrated that molecular identification is decisive in determining the actual presence of pathogens. This study demonstrates that the risk of Vibrio cholerae and Vibrio mimicus in shellfish may vary throughout the year and that this should be taken into account in food safety assessments. Supporting the results obtained by traditional biochemical methods with molecular confirmation enables the true presence of pathogens in shellfish to be identified more accurately and reliably.
Benzer Tezler
- İstanbul piyasasında satışa sunulan çeşitli kanatlı eti ve ürünlerinde Camylobacter Jejuni'nin varlığı üzerine araştırmalar
Investing on the presence of Campylobacter Jejuni in the various poultry meat and products marketing in Istanbul
DAVOD GHALEHKEFA DİZGAH
- İstanbul piyasasında satışa sunulan tavuk etlerinde Yersinia enterecolitica'nın mevcudiyeti üzerine araştırmalar
Studiaes on the existance of yersinia enterocolitica in chickens are sold in the market of Istanbul
YUNUS BAYRAK
Doktora
Türkçe
1998
Veteriner Hekimliğiİstanbul ÜniversitesiBesin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT NAZLI
- İstanbul piyasasında satışa sunulan tulum peynirlerinde brucella etkenlerinin mevcudiyeti üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
GÜNGÖR YILDIRICI
Doktora
Türkçe
1993
Besin Hijyeni ve Teknolojisiİstanbul ÜniversitesiBesin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. BÜLENT NAZLI
- İstanbul piyasasında satışa sunulan bazı füme balık ürünlerindeki polisiklik aromatik hidrokarbon (PAH) düzeylerinin araştırılması
The Research of polycyclic aromatic hydrocarbon (PAH) levels in some smoked fish products sold in the İstanbul market
SERDEN BAŞAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Su Ürünleriİstanbul ÜniversitesiAvlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLGÜN ŞENGÖR
- İstanbul piyasasında satışa sunulan bazı mısır ve mısır ürünlerinde zearalenon (zea) düzeylerinin belirlenmesi
Determination zearalenone (zea) levels of maize and maize products marketed in Istanbul
ALİ BAHADIR ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Gıda MühendisliğiNamık Kemal ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET DEMİRCİ