Türkiye'deki bilgi ve belge yönetimi bölümleri lisans program çıktılarının uluslararası normlarla uyumu üzerine bir değerlendirme
An assessment on the compatibility of undergraduate program learning outcomes of information and records management departments in Turkey with international standards
- Tez No: 997297
- Danışmanlar: PROF. DR. SACİT ARSLANTEKİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilgi ve Belge Yönetimi, Information and Records Management
- Anahtar Kelimeler: Bilgi bilim, Bilgi ve belge yönetimi, Kütüphanecilik bilimi, Information science, Information and records management, Librari science
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmada, Türkiye'de eğitimine güncel olarak devam eden 14 üniversiteye ait Bilgi ve Belge Yönetimi (BBY) lisans programlarının program çıktılarının IFLA'nın Temel Bilgi Alanları ve Yenilenmiş Bloom Taksonomisi çerçevesinde değerlendirilmiştir. Amaç, BBY programlarının mezunlara gereksinim duyduğu ve duyacağı bilgi, beceri ve yetkinlikleri kazandırma düzeyini program çıktıları bağlamında analiz etmektir. Araştırma nitel yöntemle yürütülmüş, veriler doküman analizi, web kazıma tekniği ve literatür taraması teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir. Toplam 181 program çıktısı, içerik analizi yöntemi ile incelenmiş bu bağlamda program çıktılarının hem mesleki standartlara uygunluğu hem de Yenilenmiş Bloom Taksonomisi kullanılarak bilişsel ve duyuşsal alanlarda temsiliyeti analiz edilmiştir. Bulgular BBY program çıktılarının önemli bir bölümünün üniversiteler arasında benzerlik gösterdiğini, genel bağlamda güncel mesleki yetkinlikleri karşılayacak düzeyde çıktıları içerdiğini, çıktıların mesleki yetkinlikler kapsamında birden fazla alanı temsil edecek biçimde yapılandırıldığı ancak bazı mesleki yetkinlik alanlarında yığılma yaşandığı ve iyileştirmeye ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır. Program çıktılarının Yenilenmiş Bloom Taksonomisi kapsamında analizinde ise; bilişsel düzey alanında alt düzey düşünme basamaklarına karşın üst düzey düşünme basamaklarına daha çok yoğunlaştığı görülmüş fakat basamaklar arasında bir dengesizlik bulunduğu tespit edilmiştir. Duyuşsal alanda çıktıların belirli konulara yönelik tutum geliştirmek amacıyla kazanımların yer aldığı fakat bu kazanımların sayıca sınırlı olduğu tespit edilmiştir. Program çıktılarının standartlara uygun bir biçimde yazılmadığı (sınırlı ifade, soyut ifade vb.) tespit edildiğinden Yenilenmiş Bloom Taksonomisi kapsamında analizde 134 kullanılamamıştır. Analizde kullanılamayan program çıktılarının özellikle ölçme ve değerlendirme süreçlerini zorlaştırdığı belirtilmiştir. Sonuç olarak, BBY lisans program çıktılarının daha ölçülebilir ve dengeli biçimde yeniden yapılandırılması gerekmektedir. Elde edilen bulgular doğrultusunda çalışma, BBY program çıktılarının güçlü ve geliştirmeye açık yönlerini belirlemiş ve program çıktılarının iyileştirilmesine yönelik öneriler sunmuştur.
Özet (Çeviri)
This study investigates how well the undergraduate curricula of Information and Records Management (BBY) departments in Turkey align with the knowledge, skills, and competencies required in graduates' professional lives. The research examined a total of 181 program learning outcomes from 14 universities' BBY undergraduate programs, collected from official sources and analyzed through content analysis. The program outcomes were evaluated within the framework of the revised Bloom's Taxonomy (cognitive and affective domains) and IFLA's core knowledge areas to assess the curricula's alignment with national and international standards. The findings indicate that BBY programs generally include learning outcomes aimed at contemporary professional competencies, but also reveal certain areas for improvement. A significant portion of program outcomes is repeated across different universities, often directly adopted from the national qualifications framework. In the cognitive domain, outcomes at the application level are the most frequent, whereas analysis-level outcomes are underrepresented. The relatively strong presence of creation and evaluation-level outcomes suggests that programs encourage higher-order thinking; however, insufficient emphasis on analytical skills may indicate a gap in fostering critical thinking. In the affective domain, the curricula include outcomes related to professional ethics, lifelong learning, and social responsibility, but these are limited in number and phrased in abstract terms, making assessment difficult. In conclusion, although BBY undergraduate curricula generally aim to equip students with essential professional knowledge and skills, there is a need to strengthen critical analytical competencies and to formulate learning outcomes in more concrete, measurable terms. Based on these results, the study identifies the strengths and weaknesses of current BBY programs and offers recommendations for curriculum 136 enhancement to better align with the evolving information environment and the needs of the sector.
Benzer Tezler
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Türkiye'deki bilgi ve belge yönetimi bölümü müfredatlarının iş yaşamındaki beklentileri karşılama düzeyinin analizi
Analysis of the level of meeting the expectations in business life of information and document management department curriculum in Turkey
MURAT GÖKÇE
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Bilgi ve Belge YönetimiÇankırı Karatekin ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLAL ÇİFTÇİ
- Türkiye'de bilgi ve belge yönetimi programlarının müfredatının istihdam politikaları açısından değerlendirilmesi: Bir durum analizi ve çözüm önerileri
Evaluation of the curriculum of information and records management programs in Türkiye from the perspective of employment policies: A case analysis and solution proposals
AHMET HAKAN KURŞUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Bilgi ve Belge YönetimiMarmara ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERAT BIRFIN BİR
- Türkiye'deki mesleki değişimin BBY lisans programlarına yansıması
Reflection of professional change in Turkey to BBY undergraduate programs
BETÜL ALTUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Bilgi ve Belge YönetimiAnkara ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH RUKANCI
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV